Պատվաստանյութերի պատերազմներ․ կորոնավիրուսի դեմ պայքարի միջոցների համաշխարհային առաջատարները
ՀԱՍԱՐԱԿՈՒԹՅՈՒՆ
balticreporter.com-ը գրում է, որ կրճատել մահերի թիվը, դադարեցնել համաճարակը և կանխել համաշխարհային տնտեսության ամենամսյա կորուստները 375 միլիարդ դոլարի չափով: Այս բոլոր խնդիրները կարող են լուծել պատվաստանյութերը։
Ըստ ՅՈւՆԻՍԵՖ-ի տվյալների` աշխարհում հաստատվել է կորոնավիրուսի 22 պատվաստանյութ: Դեղամիջոցի մեկ դեղաչափի գինը տատանվում է 2 -ից 37 դոլարի սահմաններում: Շրջանառության մեջ է դրվել պատվաստանյութերի մոտ 5,09 մլրդ չափաբաժին: Այսպիսով, ո՞վ կլինի շուկայի հիմնական շահառուն, և ի՞նչ ֆինանսական եկամուտ կարող է ստանալ Ռուսաստանը իր դեղերի մշակումից: Դիտարկենք պատվաստանյութերի մրցավազքի առաջատարների մրցակցային հնարավորությունները:
Այս պահին կորոնավիրուսային պատվաստանյութերի գլոբալ շուկայում գրանցման երկրների թվով հիմնական առաջատարներն են.
1) BioNTech/Pfizer (Գերմանիա). պատվաստանյութի մոտավոր արժեքը 18,34 դոլար է մեկ դոզայի համար: Պլանավորված արտադրության ծավալները կազմում են տարեկան 1.4 միլիարդ դոզա: Այս պատվաստանյութը առաջինն է գրանցվել Եվրոպական միությունում, ներկայումս գրանցված է 73 երկրներում։
2) ՍպուտնիկV (Ռուսաստան)․մոտավոր արժեքը 10 դոլար է մեկ դոզայի համար: Պլանավորված արտադրության ծավալները կազմում են տարեկան 140,7 մլն չափաբաժին: Ներկայումս գրանցված է 71 երկրում:
3) Janssen Pharmaceuticals-ը Johnson & Johnson-ից (ԱՄՆ)․ պատվերների մոտավոր ծավալը 364 միլիոն չափաբաժին է: Հաստատված է 51 երկրում օգտագործելու համար.
4) Օքսֆորդի համալսարան և AstraZeneca (Մեծ Բրիտանիա)․ Պատվաստանյութի մոտավոր արժեքը կազմում է 2.50 դոլլար մեկ դոզայի համար: Արտադրության պլանավորված ծավալները կազմում են տարեկան 6 միլիարդ դոզա: Գրանցված է 48 երկրներում:
Միացյալ Նահանգները ներկայումս համարվում է պատվաստանյութերի արտահանման առաջատարը՝ ծախսելով 2 միլիարդ դոլար 2021 թվականի առաջին հինգ ամիսների ընթացքում և խոստանալով լրացուցիչ 2 միլիարդ մինչև 2022 թվականը: Միացյալ Նահանգները ներդրումներ է կատարում նաև ցածր և միջին եկամուտ ունեցող երկրներ պատվաստանյութերի գնման և առաքման մեջ: 2021 թվականի առաջին հինգ ամիսներին ԱՄՆ -ը Ռուսաստանից հինգ անգամ ավելի արժողությամբ պատվաստանյութ է արտահանել՝ 1,6 միլիարդ դոլար ավելի: ԵՄ երկրներից մատակարարումները կազմել են 6,4 միլիարդ դոլլար, իսկ Հնդկաստանից 448,7 միլիոն դոլլար:
2021 թվականի նույն ժամանակահատվածի համար Ռուսաստանն արտասահման է մատակարարել 31,8 անգամ ավելի պատվաստանյութ, քան նախորդ տարի (2020 թվականին ընդամենը 9,5 միլիոն դոլարի): Արտահանման հիմնական մասնաբաժինը պատկանում է Sputnik V կորոնավիրուսի պատվաստանյութին, որը մշակվել է Գամալեյի անվան Համաճարակաբանության և մանրէաբանության հետազոտական կենտրոնի կողմից: Հենց նրա շնորհիվ է, որ նման կտրուկ աճ է տեղի ունեցել՝ գրեթե 32 անգամ:
Հիշեցնենք, որ այսօր այս դեղամիջոցը ըստ ՅՈւՆԻՍԵՖ -ի ամփոփ վիճակագրության գրանցված է 71 երկրներում: Հաջորդ տարի Sputnik V պատվաստանյութի ավելի քան 1,1 մլրդ չափաբաժին կարտադրվի արտերկիր արտահանելու համար՝ 550 մլն մարդու համար (երկու ներարկում մեկ անձի համար): 2021 թվականի մայիս ամսվա դրությամբ Ռուսաստանը համաձայնեցրել է այլ երկրների հետ արտահանել ավելի քան 205 միլիոն դոզա Sputnik, ինչը բավարար է մոտ 100 միլիոն մարդու իմունիզացիայի համար: Սակայն արտահանվել է դեղամիջոցի ընդամենը 16 մլն 300 հազար չափաբաժին: Ավելին, մատակարարումների մեծ մասը բաժին է ընկել երեք գնորդի ՝ Արգենտինային, Մեքսիկային և Հունգարիային:
Դրանից հետո հայտարարվել է ևս մի քանի պայմանագրերի կնքման մասին, որոնցից երկուսի համար հայտնի է արտադրության ծավալները. պայմանագիր չինական Hualan Biological Bacterin- ի հետ- 100 մլն դեղաչափ և եգիպտական Minapharm-ի հետ-40 մլն դեղաչափ: Բացի այդ ներկայումս հայտնի է 620 միլիոն մարդու համար 1.24 միլիարդ դոզայի արտադրության պայմանագրերի կնքման մասին: Հնդկաստանը կդառնա Sputnik-ի արտահանման ամենամեծ ուղղությունը: 2022 թվականին ակնկալվում է, որ Ռուսաստանից դուրս պատվաստանյութի ամբողջ արտադրության ավելի քան 60%-ը կգա այդ երկիր:
Եթե խոսենք այն երկրների ընդհանուր ցանկի մասին, որտեղ, համաձայն պայմանավորվածությունների, նախատեսվում է արտադրել ռուսական պատվաստանյութ, ապա այն ներառում է այնպիսի երկրներ, ինչպիսիք են Բրազիլիան, Հնդկաստանը, Արգենտինան, Թուրքիան, Եգիպտոսը, Չինաստանը, Բելառուսը, Սերբիան, Իտալիան, Իրանը, Հարավային Կորեան, Ղազախստանը և Հայաստանը: Ալպարիի տեղեկատվական-վերլուծական կենտրոնի փորձագետների կարծիքով 2021 թվականին Ռուսաստանը կարող է 10-15 միլիարդ դոլար վաստակել Sputnik V կորոնավիրուսի դեմ պատվաստանյութի վաճառքից: Իսկ արտերկրում դեղորայքի մատակարարման երկու տարվա ընթացքում երկրի եկամուտը կարող է հասնել 30 միլիարդ դոլարի:
Այս թվերը համեմատելի են ռուսական արտահանման առանցքային նպատակների հետ: Այս ֆոնին հնարավոր է, որ առաջիկա մի քանի տարիների ընթացքում կորոնավիրուսի դեմ պատվաստանյութի ներդրումը դառնա Ռուսաստանից այլ երկրներ Ռուսաստանի ոչ ռեսուրսային մատակարարումների հիմնական ուղղություններից մեկը:
Նյութը հրապարակման պատրաստեց Կամո Խաչիկյանը
