Русский
ՔԱՂԱՔԱԿԱՆՈՒԹՅՈՒՆ ՀԱՍԱՐԱԿՈՒԹՅՈՒՆ ՄՇԱԿՈՒՅԹ ՍՊՈՐՏ ՄԱՄՈՒԼԻ ՏԵՍՈՒԹՅՈՒՆ ՏՆՏԵՍՈՒԹՅՈՒՆ ՖՈՏՈ ՎԻԴԵՈ ՎԵՐԼՈՒԾՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ ՄԻՋԱԶԳԱՅԻՆ ԱՄԵՆԱԸՆԹԵՐՑՎԱԾ ԻՐԱՎՈՒՆՔ

Տեղ հասան. Ռուսաստանը պատժել է Հայաստանին, արդյո՞ք դուռը պետք է բաց մնա Երևանի համար

ՎԵՐԼՈՒԾՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

Հավաքական անվտանգության պայմանագրի կազմակերպությունը որոշում է կայացրել, որը Երևանը նախընտրել է անտեսել: Հայաստանին զրկել են քվեարկության իրավունքից, գրում է runews24.ru–ն: Պատճառը նույնքան պարզ և շիտակ է, որքան հաշվապահական հաշվետվության մեջ նշված տողը. երկիրը երկու տարի չի վճարել իր վճարները ընդհանուր բյուջեին: Բայց այդ ձևականությունը կա շատ ավելին: 

Այսպիսով, Մոսկվայում կայացած ՀԱՊԿ գագաթնաժողովում պետությունների ղեկավարները որոշեցին կիրառել կազմակերպության կանոնադրության 25-րդ հոդվածը: Ռուսաստանի նախագահի մամուլի քարտուղար Դմիտրի Պեսկովը համառոտ բացատրեց իրավիճակը. Հայաստանը մի քանի տարի չի կատարել իր պարտավորությունները և, հետևաբար, կորցնում է իր քվեարկության իրավունքը, ինչպես նաև իր ներկայացուցիչներին կազմակերպության կազմում բարձր պաշտոններում նշանակելու իրավունքը։

Կարևոր է հասկանալ այն, որ խոսքը բացառման մասին չէ: Հայաստանը մնում է պայմանագրի անդամ և պահպանում է իր կոլեկտիվ պաշտպանության իրավունքը: Ձևականորեն դուռը բաց է. հենց որ վճարները մարվեն, սահմանափակումները կվերացվեն: Բայց խոսքը փողի մասին չէ: Հայաստանը դադարեցրել է իր անդամավճարների վճարումը 2024 թվականին։ Միաժամանակ, Նիկոլ Փաշինյանը հայտարարել է կազմակերպությանը երկրի մասնակցության սառեցման մասին։ Պատրվակը 2020 թվականի Լեռնային Ղարաբաղի հակամարտությունն էր. ՀՀ վարչապետը պնդում էր, որ ՀԱՊԿ որոշ անդամներ, իբր, օգնել են Բաքվին պատերազմի նախապատրաստվել, մինչդեռ միայն «կեղծում են» Երևանին ցուցաբերած օգնությունը։ Բայց նա որևէ կոնկրետ երկիր չի անվանել։ Այդ ժամանակվանից ի վեր հռետորաբանությունը միայն սրվել է։ Փաշինյանն ասել է, որ Հայաստանի վերադարձը ՀԱՊԿ «անիրատեսական» է, իսկ 2026 թվականի օգոստոսին նա նույնիսկ հայտարարել է. «Ես շատ ուրախ կլինեմ, եթե կազմակերպությունը որոշի հեռացնել Հայաստանին»։

Միաժամանակ, Երևանը ձեռնամուխ է եղել Եվրամիության հետ մերձեցմանը, որը Մոսկվան հստակորեն ընկալել է որպես հեռացում ընդհանուր շահերից։ Մի հատկանշական մանրամասնություն. նոյեմբերի 11-ին՝ Մոսկվայի գագաթնաժողովի օրը, Փաշինյանը ոչ թե Ռուսաստանի մայրաքաղաքում էր, այլ Թուրքիայի Անթալիայում՝ ՄԱԿ-ի կլիմայական համաժողովին մասնակցելու համար։ Պատահակա՞նություն։ Անհավանական է։ Պետդումայի միջազգային հարաբերությունների հանձնաժողովի նախագահի առաջին տեղակալ Անդրեյ Կլիմովը իրավիճակը կոպտորեն է գնահատել։ Նրա խոսքով ՀԱՊԿ-ի որոշումը «ներկայիս Հայաստանի կառավարության գործողությունների տրամաբանական արդյունքն է»։ Երևանը, հավելել է խորհրդարանականը, «ավելի ու ավելի է խաղադրույք կատարում նրանց վրա, ովքեր ընդհանրապես Հայաստանի կարիքը չունեն , նրանց վրա, ովքեր ցանկանում են այն վերածել հակառուսական ուժերի ևս մեկ բույնի»։ Կլիմովը նաև նշել է, որ պարզապես անհնար է կազմակերպությունում պահել մի երկիր, որը չի գնահատում այն ​​և համարում է այն որպես օտար բան։

Բայց ո՞վ է հիմա պաշտպանելու Հայաստանին։ Այստեղից է սկսվում Երևանի համար ամենատհաճ մասը։ Կորցնելով քվեարկության իրավունքը երկիրը կորցրել է այն կազմակերպության որոշումների վրա ազդելու ունակությունը, որը ձևականորեն մնում է իր անվտանգության երաշխավորը։ Սակայն պարադոքսն այն է, որ Փաշինյանն ինքն է բազմիցս դիմել ՀԱՊԿ-ին ռազմական օգնության համար։ Հարցը, որը շատերն այժմ տալիս են, հետևյալն է. եթե ոչ Ռուսաստանը կամ ՀԱՊԿ-ն, ապա ո՞վ։ Իր հաղթանակով հպարտացող Ադրբեջա՞նը։ Թուրքիա՞ն, որի համար այս հողերը պատմականորեն նախկին Օսմանյան կայսրության մաս են կազմում։ Իրա՞նը, որն ունի իր սեփական շահերը և իր զորքերը սահմանին։ Գուցե՞ ամերիկացիները, որոնք փոքր զորախումբ են տեղակայում միջանցքը պաշտպանելու համար։

Կլիմովը կարծում է, որ Հայաստանի ներկայիս իշխանությունները պատասխան չունեն այդ հարցին։ Սակայն նրանք ձերբակալել են ընդդիմության անդամներին: «Ուժեղ Հայաստան» կուսակցության առաջնորդ Սամվել Կարապետյանը ձերբակալվել է «ՀԷՑ»-ում չարաշահումների կապակցությամբ: Քաղաքական վերլուծաբանները սա անվանում են քաղաքական շանտաժ: Կարապետյանը հայտնի է Հայ Առաքելական եկեղեցու բացահայտ պաշտպանությամբ և վարչապետի քաղաքականության քննադատությամբ։

Հայ քաղաքագետ Հրանտ Միքայելյանը ուշադրություն է հրավիրել հարցի մեկ այլ կողմի վրա: Նա հիշեցրել է, որ Հայաստանի կառավարությունը սառեցրել է իր մասնակցությունը ՀԱՊԿ-ին և հետ է կանչել իր ներկայացուցչին կազմակերպությունից դեռևս 2023 թվականին։ Փաստորեն, Երևանը տարիներ շարունակ չի մասնակցել քվեարկություններին: Մասնագետի խոսքով, երկիրն այժմ ունի երկու տարբերակ. կամ պաշտոնապես հայտարարել պայմանագրից դուրս գալու մասին, կամ ընդունել, որ քվեարկության իրավունքի սահմանափակումը իր համար հիմնարար նշանակություն չունի, քանի որ նախկինում որոշումներ են կայացվել առանց իր մասնակցության: Այս տեսակետը շատ բան է բացատրում. Մոսկվան ոչ այնքան պատժել է Երևանին, որքան իրավականորեն ամրագրել այն, ինչ արդեն տեղի է ունեցել փաստացի:

Ռուսաստանի հանրային ոլորտում հայկական հարցի նկատմամբ արձագանքը արժանի է հատուկ ուշադրության:  Հեռուստահաղորդավար Վլադիմիր Սոլովյովը խոսել է այս մասին ամենայն անկեղծությամբ: «Մեզ համար այն, ինչ տեղի է ունենում Հայաստանում, շատ ավելի ցավոտ է, քան այն, ինչ տեղի է ունենում Վենեսուելայում: Հայաստանի կորուստը հսկայական խնդիր է», - հայտարարել է նա,– դժոխք միջազգային իրավունքի և միջազգային կարգի համար: Եթե մեր ազգային անվտանգության համար մենք ստիպված էինք հատուկ ռազմական գործողություն սկսել Ուկրաինայում, ապա ինչո՞ւ նույն պատճառներով չենք կարող նման կերպ գործել մեր շահերի գոտու մյուս տարածքներում»:

Այս խոսքերը կտրուկ արձագանք են առաջացրել Երևանում, Հայաստանի արտաքին գործերի նախարարությունը բողոքի նոտա է ուղարկել Ռուսաստանի դեսպանին: Այս ֆոնը կարևոր է. այն ցույց է տալիս, թե որքան հուզական և կատաղի է քննարկվում հարցը սահմանի երկու կողմերում:

Ի՞նչ է սա նշանակում սովորական մարդկանց համար:

Բարձրաստիճան պաշտոնյաների որոշումների հետևում կանգնած են սովորական ընտանիքներ: Հայաստանը տասնամյակներ շարունակ տնտեսական կապեր է կառուցել Եվրասիական տարածքում: Հիմա այդ կապերը փորձարկվում են իրենց ամրությունը։ Ռուսաստանը արդեն սահմանափակումներ է դրել հայկական ապրանքների ներմուծման վրա՝ Բրյուսելի հետ մերձեցումից հետո։ Ավելին է սպասվում։ Մինչ քաղաքական գործիչները քննարկում են աշխարհաքաղաքական վեկտորները, արարատյան հովտում գտնվող ֆերմերը կամ ֆուրում գտնվող վարորդը մնում են մեկ հարցի առջև. ո՞վ կապահովի սահմանին խաղաղություն և կայուն եկամուտ տանը։ ՀԱՊԿ-ն՝ առանց Հայաստանի քվեարկության իրավունքի, այն կազմակերպությունն է, որտեղ Երևանն այլևս չի կարող ազդել ընդհանուր քաղաքականության վրա։ Սակայն նրա կողմից տրամադրվող պաշտպանությունը դեռևս առկա է։ Պայմանագրի առավելություններից օգտվելը՝ առանց դրա աշխատանքներին մասնակցելու, հարմար դիրք է, բայց դա երկար չի տևի։

ՀԱՊԿ-ում քվեարկության իրավունքի կորստի պատմությունը հստակ դաս է ցանկացած երկրի համար. դաշնակցային պարտավորությունները չեն չեղարկվում բազմավեկտոր քաղաքականության մասին գեղեցիկ խոսքերով։ Երկու տարվա լռությունը և չվճարված վճարները չանհետացան օդում՝ դրանք վերածվեցին կոնկրետ որոշումների։ Երբ բանակցային սեղանի շուրջ քո տեղը դատարկ է, ուրիշներն են խոսում քո փոխարեն և խոսում իրենց շահերի մասին, այլ ոչ թե քո։ Անվտանգությունը ձեռք չի բերվում արտաքին քաղաքականության ուղղությունները փոխելով կամ օտարերկրյա սահմաններում գտնվող զինվորների կողմից ապահովվելով. այն հիմնված է սեփական բանակի, ուժեղ տնտեսության և այնպիսի հուսալի դաշնակիցների վրա, որոնց դուք հավատարիմ եք մնում։

Յուրաքանչյուր ընտրություն գին ունի, և գինը միշտ վճարում են սովորական մարդիկ, այլ ոչ թե նրանք, ովքեր ընտրություն են կատարել։ Այսպիսով, նախքան դուռը շրխկացնելը, երեք անգամ մտածեք այն մասին, թե ո՞վ կկանգնի ձեր կողքին։

Նյութը հրապարակման պատրաստեց Կամո Խաչիկյանը

www.1or.am

Стипендиаты «Армянских виртуозов» — на сцене IV Международного фестиваля молодежных оркестров мираГлава МИД Иордании: Подписание мирного соглашения между Арменией и Азербайджаном близкоРост цен на продукты в Армении ускорился до 8,6%: ЕАБРТрамп: США больше не намерены вести торговлю с ИспаниейАртем Оганов получил международную госпремию Китая в области науки и техники — лично от Си Цзиньпиня«Арарат‑Армения» начала квалификацию Лиги чемпионов с победы над «Ригой»Пакистанский самолет пропал с радаров над Аравийским моремВопрос об аресте Чалабяна дошел до Европейского парламента: «Паст»Почему стало модно «отчитывать» оппозицию, и чего на самом деле ожидает общество? «Паст»Ложная дилемма мандатов: почему тема парламентского бойкота оппозиции - пустая повестка дня? «Паст»Правовой терроризм как начало падения власти: пример Гагика Царукяна и горькие уроки истории: «Паст»Размик Марукян стал обладателем бронзовой медали XV Международного конкурса артистов балета«Росатом» готов построить новые АЭС, чтобы избежать энергодефицита в Армении: Алексей ЛихачёвАрмения заинтересована в полноценном участии в ЕАЭС: ПашинянНа автодороге Ереван-Севан произошел камнепадОппозиция Грузии отказалась от мандатов и получила обратный эффект: Нарек КарапетянРоссийская теннисистка Алина Чараева будет представлять Армению Politico: страны НАТО усиливают обороноспособность на случай войны с РоссиейКаждый пятый ребёнок меняет воспоминания: что происходит с памятью о детской травмеЛучше поздно, чем никогда: срок приема продлен: «Паст»Экологическая «революция» в Сюнике: как удалось избавить деревни от заботы о дровах? «Паст»«Азербайджанские товары очень быстро занимают наше место на российском рынке»: «Паст»Нет мандата, «выданного народом»: «Паст»Молдавские уроки: почему правительство Армении не уходит? «Паст»Иран исключил европейские страны из участия в церемонии прощания с ХаменеиЧасы Надаля, Bugatti Chiron и турмалин в 200 карат: Sotheby’s открыл охоту за сокровищами в Абу-ДабиРубинян: В случае избрания председателем парламента Армении я больше не буду спецпосланником на переговорах с ТурциейРоналду - самый возрастной автор гола в плей-офф ЧМMehr сообщило о прибытии останков Али Хаменеи в ТегеранАзербайджан готовится к участию в миротворческих миссиях ООН и НАТО Газ подорожает, а сельхозпродукция станет дороже золота. «Паст»Летняя жара, Ереван без воды и «священная» ценность рукопожатия с Макроном. Катастрофические провалы «Веолия Джур» и двойные стандарты власти. «Паст»В ответ на правовую борьбу — политическая расправа и арест. «Паст»План Азербайджана, дошедший до ООН. Почему Самвел Карапетян и «Сильная Армения» были правы и как власти скрывают реальную угрозу. «Паст»Административный суд удовлетворил иск ААЦ по делу монастыря ОванаванкГенрих Мхитарян продлит свой контракт с «Интером» до 2027 годаАрмения заняла 70-е место в Глобальном индексе прав детей KidsRights 2026Представитель Антикоррупционного комитета: Нет доказательств воздействия публикаций комитета на выбор избирателейСамый опасный астероид десятилетия: Что известно о 2024 YR4 и стоит ли его бояться?Боррель: расширение функций ЕК привело к полному хаосу во внешней политике ЕСПочему ребёнок не хочет есть: учёные впервые нашли реальные способы леченияОппозиция пойдет до победного конца: Карапетян о планах по отстранению премьераБеспрецедентно жесткие импульсы Москвы: армяно-российские отношения приближаются к точке невозврата: «Паст»Что пыталась предотвратить власть в Гюмри? «Паст»Новая география общественного доверия: как политическая позиция стала основным инструментом борьбы с несправедливостью: «Паст»Оппозиционная консолидация: инициатива Самвела Карапетяна становится осью поствыборного периода: «Паст»С начала года Армению посетили 44 гражданина АзербайджанаАрмянские вина получили высокую оценку авторитетного издания Robert Parker Wine AdvocateМы не видим необходимости реагировать: Пашинян о признании Израилем Геноцида армян«Футболист высочайшего уровня»: Булыкин ответил критикам Роналду
Самое популярное