Նիկոլի հեղափոխական սինդրոմը
ՎԵՐԼՈՒԾՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ
ՀՀ-ում տեղի ունեցած իշխանափոխությունից հետո շատ հաճախ կարող ենք հանդիպել, թե ինչպես են Նիկոլ Փաշինյանի կողմնակիցները նրան մեղադրում «թավիշի» կամ էլ «թավշյա» քաղաքականություն իրականացնելու մեջ: Իրականում դժվար է ասել, թե ինչ նկատի ունեն այդ անձինք «թավիշ» ասելով: Միաժամանակ կարելի է ենթադրել, որը խոսքը քաղաքական հակառակորդների և այլախոհների նկատմամբ հանդուրժողականության և բռնության բացառման մասին է: Իրականում Փաշինյանին հանդուժող անվանելը զավեշտալի չափազանցություն է, քանի որ վարչապետ դառնալուց ի վեր առաջնային պլան մղվեցին նրա այլատյացությունն ու վախերը ցանկացած օտար երևույթի նկատմամբ: Բայց եթե Փաշինյանն այլատյաց է և մերժում է գաղափարական պլյուրալիզմը, ապա էլ ինչի՞ց են բողոքում Փաշինյանի կողմնակիցները, ի՞նչ են ուզում և ակնկալում:
Եթե փորձենք խորանալ, ըստ էության, այս ամենից պարզ է դառնում, որ փաշինյանականների ուզածն ու որոնածը հեղափոխական տեռորն է կամ ժամանակակից «ռազմական կոմունիզմը»: Նրանք կառավարությանը կշտամբում են ֆիզիկական բռնության չդիմելու, հակառակորդ կուսակցությունների գոյությունը չարգելելու և այլախոհներին Հայաստանից չարտաքսելու համար: Փաստորեն այն ինչ կատարվել է, քիչ է, նրանք էլի են ուզում, արյուն են ուզում և փափագում: Այս ամենը մի տեսակ օրինաչափ է, եթե ուշադիր լսենք Փաշինյանի հոգեխանգարմունքի հասնող ելույթները, որոնց մեջ մեծ թիվ են կազմում բռնության տարրերը, պետք է կոնկրետ ակնկալիքներ և հույսեր սաղմնավորեին:
Երբ Նիկոլն օրը ցերեկով հայտարարում է` «ասֆալտին պառկենելու» «թաթիկները կտրելու», «պատերով ծեփելու», «վզից բռնելու և դուրս շպրտելու» մասին, ապա տրամաբանական է, երբ մոնիտորի առաջ նստած կամ էլ հրապարակում կանգնած պարապ լյումպենը պահանջում է այդ ամենի առարկայական շարունակությունը: 2018 թ.-ին Փաշինյանն ուներ ընդամենը երկու ընտրություն. շարունակել հեղափոխական պայքարը և փողոցից տուն չվերադառնալ քանի դեռ կործանված չէին բոլոր պետական հաստատություններն ու փշրված չէր հին հասարակարգի ամենավերջին քարը, և երկրորդ՝ իշխանափոխությունից հետո ընդհատել հեղափոխության ընթացքն ու ճանաչել գոյություն ունեցող իրավակարգն ու խաղի կանոնները:
Փաստացի Նիկոլ Փաշինյանը չի կարողացել հրաժարվել ո՛չ մեկից և ո՛չ էլ մյուսից և միաժամանակ մերժել է և առաջինը և երկրորդը: Խնդրի էության մեջ խորանալու պարագայում ամեն ինչ շատ պարզ է ու ակնհայտ. Փաշինյանը պահպանել է հեղափոխական լոզունգներն ու հռետորաբանությունը և միևնույն ժամանակ խուսափել է դասական հեղափոխական զարգացումներից:
Անդրանիկ Կիրակոսյան
