Ծանոթ ու միաժամանակ անհայտ … Ձմեռային պալատ

Ձմեռային պալատը գտնվում է Ռուսաստանի Սանկտ Պետերբուրգ քաղաքում:

Այդ կառույցի «Ձմեռային պալատ» անվանումը կապված է նրա ֆունկցիայի հետ: Բանն այն է, որ ռուս կայսրերն ունեին մի քանի պալատներ՝ ամառային, գարնանային, գյուղական և այլն։ Այս պալատը նախատեսված էր ձմեռային բնակության համար, քանի որ և՛ գտնվում էր քաղաքում և՛ հարմար էր ցուրտ եղանակին։ Այդ պատճառով էլ այն կոչվել է «Ձմեռային պալատ» (ռուսերեն՝ Зимний дворец)։

Առաջին Ձմեռային պալատը փոքր փայտե շինություն էր և կառուցվել էր 1708 թվականին Պետրոս Մեծի համար։ Հետագայում այն փոխարինվել էր քարե շինությամբ, ապա մի քանի անգամ վերակառուցվել։ Ներկայիս հայտնի շենքը՝

ժամանակակից (չորրորդ) Ձմեռային պալատը կառուցվել է 1754–1762 թվականներին

իտալացի ճարտարապետ Բարտոլոմեո Ռաստրելլի կողմից ռուսական բարոկկո ճարտարապետական ոճով։ 1837 թվականին մեծ հրդեհը ոչնչացրել էր պալատի ինտերիորի մեծ մասը և այն վերակառուցվել էր ներսից ստանալով նեոկլասիցիստական ոճ։ 1917 թվականի հեղափոխությունից հետո Ձմեռային պալատը դադարել է լինել ցարի նստավայր և դարձել է Էրմիտաժ թանգարանի մաս։

Ձմեռային պալատը կառուցվել էր այնպես, որ ցույց տար Ռուսական կայսրության հզորությունը և շքեղությունը։ Ձմեռային պալատում կա մոտ 1500 սենյակ, մոտ 1786 դուռ, մոտ 1945 պատուհան և  117 աստիճանահարթակներ: Այն համարվում է աշխարհի ամենամեծ պալատներից մեկը։ Ձմեռային պալատի գույնը բազմիցս է փոխվել, այն տարբեր ժամանակներում եղել է դեղին, վարդագույն և վերջապես կանաչ-սպիտակ (այսօրվա տեսքը)։

Ձմեռային պալատը բազմաթիվ պատմական իրադարձությունների կենտրոն է եղել:

Այնտեղ տեղի է ունեցել 1905 թվականի «Արյունոտ կիրակի» ցույցը, 1917 թվականի հեղափոխության ժամանակ պալատի գրոհվել է (խորհրդային պատմության հայտնի տեսարան)։ Հետաքրքիր է այն, որ Ձմեռային պալատում՝ Էրմիտաժում այսօր էլ ապրում են կատուներ, որոնք պաշտպանում են թանգարանը կրծողներից: Այդ ավանդույթը գալիս է դեռ կայսրության ժամանակներից։

Ձմեռային պալատը հանդիսանում է ռուսական պատմության և մշակույթի խորհրդանիշը, այսօր այն աշխարհի ամենահայտնի թանգարաններից մեկի՝ Էրմիտաժի գլխավոր շենքն է։

Կ.Խաչիկյան