ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ (04 հունվար)

ՈՐՈՇ ՏՈՆԵՐ-Ձգողականության կամ Նյուտոնի համաշխարհային օր, Բրայլյան այբուբենի համաշխարհային օր, Մյանմա՝ Անկախության օր, ԱՄՆ՝ Սպագետտիի օր:  Նյուտոնի օր: 

ՀԱՅԱՍՏԱՆՈՒՄ

1915- Առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակ ռուսական զորքերը գերի են վերցրել թուրքական բանակի ամբողջ 9-րդ կորպուսը, որով ավարտվել է Սարիղամիշի ճակատամարտը։

1943 –ծնվել է ռադիոֆիզիկոս, ֆիզիկա-մաթեմատիկական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր Լերմոնտ Մովսիսյանը։

1947 –վախճանվել է ազգագրագետ, հասարակական գործիչ, պատմաբան, աշխարհագրագետ, բանասեր, մանկավարժ, թարգմանիչ, հրատարակիչ, պրոֆեսոր Ստեփան Լիսիցյանը:

2002-Վարչապետ Անդրանիկ Մարգարյանի հրամանագրով պետեկամուտների նախարարությունում ստեղծվել է խոշոր հարկատուների վարչություն: 

2006-Հայաստանի մշակույթի նախարար Հովիկ Հովեյանը հերքել է որոշ լրատվամիջոցների տարածած այն լուրերը, թե ինքը՝ զինված ատրճանակով, և իր որդին հարձակվել են «Հայէլեկտրացանցեր» ընկերության Երևանի մասնաճյուղերից մեկի աշխատակիցների վրա: 

ԱՇԽԱՐՀՈՒՄ

46 մ.թ.ա.-Հռոմի քաղաքացիական պատերազմի ժամանակ  Հյուսիսային Աֆրիկայի ափերին տեղիւ է ունեցել ճակատամարտ Կեսարի և Պոմպեոսի բանակների միջև, որը հայտնի է որպես Ռուսպինիի ճակատամարտ:

1428 –վախճանվել է Սաքսոնիայի կուրֆյուրստ Ֆրիդրիխ 1-ին Ռազմատենչը:

1493 - Քրիստափոր Կոլումբոսը իր առաջին ճանապարհորդության ընթացքում հետ դարձի ճանապարհ էընկել Ամերիկայից Եվրոպա։

1643 –ծնվել է անգլիացի գիտնական, ֆիզիկոս, մեխանիկ, աստղագետ, մաթեմատիկոս և աստվածաբան Իսահակ Նյուտոնը։

1710- ծնվել է իտալացի ականավոր երգահան Ջովաննի Բատիստա Պերգոլեզին։

1717 —Հաագայում դաշին է կնքվել Ֆրանսիայի, Անգլիայի և Հոլլանդիայի միջև Իսպանիայի դեմ:

1782-վախճանվել է ֆրանսիացի ճարտարապետ, 18-րդ դարի կլասիցիզմի հիմնադիրներից մեկը հանդիսացող Անժ-Ժակ Գաբրիելը։

1809- ծնվել է ֆրանսիացի մանկավարժ, գյուտարար, կույրերի համար Բրայլի այբուբենի հեղինակ Լուի Բրայլը։

1878 —1877—1878 թվականների ռուս-թուրքական պատերազմի ժամանակ գեներալ Գուլկոն խիստ դժվար պայմաններում անցել է Բալկանյան լեռները և ազատագրել Սոֆիան թուրքերից:

1896- Յուտան դարձել է ԱՄՆ-ի 45-րդ նահանգը։

1920 –վախճանվել է իսպանացի գրող Պերես Գալդոսը:

1943 —ամերիկյան «Թայմս» թերթը 1942 թվականի արդյունքներով տարվա մարդ է հռչակել Իոսիֆ Ջուղաշվիլուն՝ Ստալինին:

1948 —Բիրման հռչակել է իր անկախությունը:

1948- Մյանման անկախացել է Միացյալ Թագավորությունից։

1951 —Կորեական պատերազմի ժամանակ ԿԺԴՀ-ի բանակը չինական կամավորականների օգնությամբ  կրկնակի անգամ գրավել է Սեուլը:

1960 – վախճանվել է ֆրանսիացի արձակագիր, թատերագիր, էսսեիստ, փիլիսոփա Ալբեր Կամյուն:

1961 –վախճանվել է ավստրիացի ֆիզիկոս, քվանտային մեխանիկայի ստեղծողներից մեկը հանդիսացող Էրվին Շրյոդինգերը։ 

1970 — «Բիթլզ»-ը վերջին անգամ աշխատել է միասին  Let It Be երգի վրա:

1985 —լոնդոնյան կլինիկաններից մեկում միսսիս Կոտտոնը աղջիկ է ունեցել, որը հանդիսանում է առաջին սուրրոգատ մորից ծնվեծ երեխան: 

2004- Վրաստանում ավարտվել է «Վարդերի հեղափոխությունը» և Միխեիլ Սահակաշվիլին դարձել է երկրի նախագահ։

2004- Աֆղանստանն ընդունել է իր դրոշը։

2010 —տեղի է ունեցել աշխարհում ամենաբարձրահարկ շինության՝ Բուրջ-Խալիֆի, բացման հանդիսավոր արարողությունը:

2022- Ղազախստանում ցույցեր են սկսվել գազի գնի բարձրացման պատճառով, որոնք հետագայում վերածվել են լուրջ անկարգությունների:

Կ.Խաչիկյան