Խաղադրույքը չաշխատեց. բացահայտվեց ՀԱՊԿ առաքելության հետ Փաշինյանի քաղաքական սալտոյի իմաստը
ՎԵՐԼՈՒԾՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ
Politexpert.net-ը գրում է, որ Հայաստանի վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը հայտարարել է, որ հույս ունի հայաստանում ՀԱՊԿ հիպոթետիկ առաքելության արդյունավետության վրա, ինչպես նաև կարծում է, որ դա կարևոր իրադարձություն կլինի ոչ միայն Հայաստանի և ՀԱՊԿ-ի, այլ ողջ տարածաշրջանի համար։ Ըստ Փաշինյանի կազմակերպությունը մի շարք պարտավորություններ ունի իր երկրի հանդեպ, ինչպես և Հայաստանն ինքն ունի պայմանագրեր դաշինքի հետ։ Հանրապետությունը, նրա խոսքով, կներդնի բոլոր ջանքերը ընտրած ուղղությամբ շարժվելու համար։ Վարչապետը նաև նշել է, որ իր երկրի ակնկալիքները ՀԱՊԿ առաքելությունից շատ ավելի մեծ են, քան ԵՄ առաքելությունից, որը նույնպես գործում է պետության տարածքում։
Հիշեցնենք, որ հունվարի սկզբին Երևանը հրաժարվեց ՀԱՊԿ զորավարժություններից պատճառաբանելով, որ երկրի պաշտպանության նախարարությունը աննպատակահարմար է համարում նման զորավարժությունների անցկացումը պետության տարածքում։ Ավելի ուշ Անվտանգության խորհրդի քարտուղար Արմեն Գրիգորյանն ասաց, որ Հայաստանը ՀԱՊԿ-ից դուրս գալու նպատակ չի հետապնդում։
Մերձավոր Արևելք-Կովկաս հետազոտական կենտրոնի տնօրեն, գրող, Մերձավոր Արևելքի փորձագետ Ստանիսլավ Տարասովը PolitExpert-ին տված հարցազրույցում բացատրել է, որ Եվրոպայի առաքելության վրա Երևանի խաղադրույքը չաշխատեց, քանի որ դա չօգնեց խաղաղության պայմանագրի ստորագրմանը: Հենց Արևմուտքի աջակցության հիման վրա էր, որ Հայաստանը մերժեց Ռուսաստանի առաջարկը։
Եվ իրադարձությունների ընթացքը ցույց տվեց, որ կողմնորոշումը սխալ է ընտրված։
Հայաստանի արտգործնախարար Արարատ Միրզոյանը մարտի վերջին մեկնեց Մոսկվա և նշեց, որ Երևանը վերադառնում է բանակցությունների ռուսական հարթակ։ Հիմա էլ արդեն երկրի վարչապետն պնդում, որ արդեն պատրաստ է ընդունել ՀԱՊԿ առաքելությունը և ամեն ինչ սկսել զրոյից, ասաց փորձագետը։
Պաշտոնական Երևանի այս պահվածքի պատճառների վերաբերյալ Տարասովը բացատրել է, որ հայերը ՀԱՊԿ-ին մեղադրել են Բաքվի հետ հակամարտությանը չմիջամտելու մեջ։ Բայց կազմակերպության կանոնադրությունը ենթադրում է, որ միայն պետության տարածքի դեմ ագրեսիայի դեպքերին պետք է պատասխան տրվի, իսկ Արցախի Հանրապետությունը չճանաչված է անգամ հենց Հայաստանի կողմից և, ըստ միջազգային իրավունքի, Ադրբեջանի տարածքն է։ Առաքելության նպատակները քաղաքագետը պարզաբանեց է այսպես. «Նա պետք է սահմաններ գծի: Որոշ բլուրներ, գյուղեր, կիրճեր, ամեն մեկն իր տարածքն է համարում։ 2020 թվականի հունվարի խաղաղության պայմանագիրը կիսատ ստացվեց, և այլ կերպ չէր էլ կարող լինել այն պայմաններում, երբ անհրաժեշտ էր դադարեցնել ղարաբաղյան երկրորդ պատերազմի ռազմական գործողությունները։ Պետք էր աջակցել համաձայնագրին և սահմանազատել սահմանները դրա ձևաչափով»։
Տարասովը զարմանալի է համարում այն, որ սահմանների հստակեցման և խաղաղության պայմանագրի շուրջ բանակցությունները տարանջատվեցին։ Եվ արդյունքում, ըստ փորձագետի, երկու հարցն էլ փակուղի մտան։ Հայաստանը փորձ արեց ամեն ինչ տեղափոխել արևմտյան հարթակներ, բայց նորից իրեն անկյուն մղեց։ Նման դիվանագիտական մարաթոնից հետո Երևանն ու Բաքուն կրկին հայտնվեցին զինված հակամարտության շեմին։
Փորձագետը կարծում է, որ ՀԱՊԿ հրավերը փորձ է ինչ որ կերպ կանխել իրավիճակի զարգացման սուր փուլը, դադարեցնել ենթադրյալ զինված բախումները։ Փաշինյանը քաղաքական սալտո է անում ու սկսում ամեն ինչ հետ խաղալ: Ադրբեջանի կողմից Ղարաբաղի տարածքը ճանաչելու վերաբերյալ վարչապետի հայտարարության վերաբերյալ Տարասովն ասել է.
«Դա սխոլաստիկա է, կան մի քանի պայմանագրային դրույթներ և մի քանի քարտեզներ, որոնք թույլ են տալիս նման քննարկում, պարադոքսներ շատ կան, հասկանո՞ւմ եք։ Բառացիորեն երկու-երեք ամիս առաջ Հայաստանն ու Ադրբեջանը հայտարարեցին, որ պատրաստ են խաղաղության պայմանագիր կնքել Արևմուտքի հովանու ներքո, ենթադրվում էր, որ նրանք կճանաչեն միմյանց տարածքային ամբողջականությունը։ Հիմա պարզվում է, որ տարածքային ամբողջականության հայեցակարգին յուրաքանչյուրն իր բովանդակությամբ է նայում։ Հայերը խլում են նախաձեռնությունը և հետ են շահում իրավիճակը»։
Նյութը հրապարակման պատրաստեց Կամո Խաչիկյանը
