Թուրքերը Հայաստանը թիվ մեկ սպառնալիք են համարում

Հայ-թուրքական հարաբերությունների կարգավորման գործընթացի ֆոնին թուրքերը շարունակում են Հայաստանը թիվ մեկ սպառնալիք համարել։ Ստամբուլի Քադիր Հաս հեղինակավոր համալսարանը հրապարակել է իր վերջին հարցման արդյունքները, ըստ որի` թուրք հասարակությունը շարունակում է սպառնալիք համարել այն երկրները, որոնց հետո Անկարան փորձում է երկխոսել։ Ընդ որում, առաջին հորիզոնականում հենց Հայաստանն է, որի հետ Թուրքիան նոր-նոր է կարգավորման գործընթաց սկսել։ Այսպես, արտաքին քաղաքական մարտահրավերների շուրջ հարցերի պատասխանները վկայում են, որ հարցվածների մեծամասնությունը՝ 61 տոկոսը, սպառնալիք է համարում Հայաստանը։ Ընդ որում, այդ ցուցանիշը աճել է նախորդ երկու տարիների համեմատ։ 2020 թվականին նման կարծիք էր հայտնել հարցվածների 59, իսկ 2019-ին՝ 46 տոկոսը։

Սպառնալիք ներկայացնող պետությունների ցանկի առաջին հնգյակում Հայաստանին հաջորդում են Իսրայելը, ԱՄՆ-ն, Իրաքը և Կիպրոսը: Փոխարենը, թուրքական հասարակությունը բարեկամ է համարում Ադրբեջանին, Հյուսիսային Կիպրոսին և Վրաստանին։ Հարցվածների 66 տոկոսը չի աջակցում Հայաստանի հետ հարաբերությունների կարգավորմանը, 19 տոկոսը հստակ պատասխան չի տվել և միայն 14 տոկոսն է կողմ արտահայտվել իշխանությունների այս օրակարգին: Քադիր Հաս համալսարանի անցկացրած հարցման մեջ «Կընդունեի՞ք արդյոք ազգությամբ հայ հարևանի» ուշագրավ հարցին մարդկանց կեսից ավելին՝ գրեթե 54 տոկոսը բացասական պատասխան է տվել, և միայն 8 տոկոսն է դրական վերաբերվում հայերի հետ հարևանությանը։

Թուրքական հասարակության մեջ առկա այս ընկալումները վկայում են, որ այդ երկրի հետ հարաբերություններ կարգավորելու գործընթացը պարզապես դատապարտված է ձախողման։ Բնականաբար, այդ հանգամանքը գիտակցում են նաև թուրքական իշխանությունները, որոնք կարգավորման գործընթացն օգտագործում են բացառապես իրենց խնդիրները լուծելու, Հայաստանին՝ Ադրբեջանի տարածքային ամբողջականությունը ճանաչել, Հայոց ցեղասպանության միջազգային ճանաչում հրաժարվել պարտադրելու, նաև հայկական ազդեցիկ սփյուռքի ջանքերը խորտակելու խնդիր են լուծում։ Հայաստանի գործող վարչախումբն այնքան էլ հիմար չէ, որ չհասկանա այդ վտանգները, բայց միաժամանակ շարունակում է պարել թուրքական սազի տակ՝ սպասարկելով Էրդողանի վարչախմբի շահերը։

Արշալույս Սարիբեկյան