Բաքուն գնալով ավելի ցինիկորեն է «ալբանացնում» հայկական ժառանգությունը Ղարաբաղում. փորձագետ
ՀԱՍԱՐԱԿՈՒԹՅՈՒՆ
rossaprimavera.ru–ն գրում է, որ 44-օրյա պատերազմի ավարտից հետո Լեռնային Ղարաբաղում հայկական մշակութային հուշարձանները «ալբանացնելու» Ադրբեջանի գործողություններն էլ ավելի ցինիկ են դարձել: Այդ մասին ասել է Լեռնային Ղարաբաղի մշակույթի նախկին նախարար Լեռնիկ Հովհաննիսյանը։ Նման կերպ է փորձագետը մեկնաբանել Ադրբեջանի մշակույթի նախարար Անար Քերիմովի այն խոսքերը, որ Բաքուն ստեղծում է «Ալբանիայի պատմությանն ու ճարտարապետությանը տեղյակ փորձագետների» աշխատանքային խումբ , որոնք վերականգնելու են ալբանական կրոնական տաճարները «հայերի կողմից ալբանական կրոնական տաճարների վրայի կեղծ գրությունները վերացնելու միջոցով»։
Հովհաննիսյանը նշել է, որ դեռևս 2020 թվականի դեկտեմբերին Հայաստանի և Արցախի օմբուդսմենները, Արցախի կրթության, մշակույթի, գիտության և սպորտի նախարարությունը դիմել են ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ին Ղարաբաղի մշակութային վայրերը պահպանելու հարցով։ «Խնդիրը նոր չէ. դեռ պատերազմից առաջ Ադրբեջանը օգտագործում էր ուդի համայնքը մեր մշակութային ժառանգությունը յուրացնելու համար։ Եթե ավելի հեռուն գնանք, ապա այդ փորձերը սկսվել են դեռ 1920–1930 թվականներին Ադրբեջանական ԽՍՀ-ում։ Ամենաշատ վնասը կրել է մշակույթը Լեռնային Ղարաբաղում. բոլորը սկսել են ալբանական կոչել»,- ընդգծել է Հովհաննիսյանը։
Նրա խոսքով՝ 44-օրյա պատերազմից հետո Ադրբեջանի իշխանությունները սկսել են ավելի ցինիկ գործել, երբ 1,5 հազարից մինչև 2 հազար տարվա մշակութային ժառանգության օբյեկտները մնացել են Ադրբեջանի վերահսկողության տակ։ Փորձագետը նշել է նաև հայկական կողմի ճիշտ հակազդեցության կարևորությունը։ Բացի այդ, Հովհաննիսյանը մտահոգություն է հայտնել, որ Բաքուն «տվյալներ» է հավաքում և պատրաստվում է աշխարհին հայկական մշակույթը ներկայացնել որպես ալբանական։ Հայկական կողմից միայն դիմումներ կան միջազգային կազմակերպություններին, որոնցից օգուտ չկա, ընդգծել է նախկին նախարարը։ «Միակ տեսանելի արդյունքը Դադիվանքի պահպանումն է ռուս խաղաղապահների կողմից, մնացածի դեպքում դեռ արդյունք չկա»,- նշել է փորձագետը։
Հիշեցնենք, որ պաշտոնական տվյալներով՝ Լեռնային Ղարաբաղի տարածքում ադրբեջանական զինուժի վերահսկողության տակ է գտնվում մոտ 2 հազար հուշարձան՝ 13 վանական համալիր, 122 եկեղեցի, 52 բերդ, 523 խաչքար և 4 մատուռ, 12 թանգարան (ընդհանուր առմամբ 20 հազար ցուցանմուշով):
Հիշեցնենք նաև, որ Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևը բազմիցս է հայտարարել, որ հայերը երբեք չեն ապրել Լեռնային Ղարաբաղում մինչև 19-րդ դարը, և հայկական հուշարձաններն անվանել է Կովկասյան Ալբանիա հնագույն պետության ժառանգությունը, որը գոյություն է ունեցել մինչև 9-րդ դարը։ 2000-ականների կեսերին Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետությունում ավերվել է միջնադարյան հայկական խաչքարերի գերեզմանոցը Ջուղայում, որը մինչ ավերումը ամենամեծ նման օբյեկտն էր և ընդգրկված էր ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի կողմից կազմված մարդկության ոչ նյութական մշակութային ժառանգության հուշարձանների ցանկում։
Ի պատասխան հայկական հուշարձանների ոչնչացման մեղադրանքների Նախիջևանի իշխանությունները հայտարարել են, որ հայերը երբեք չեն ապրել Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետության տարածքում, ուստի այնտեղ չեն կարող լինել նրանց մշակութային ժառանգության հուշարձաններ։
Նյութը հրապարակման պատրաստեց Կամո Խաչիկյանը
