«Պոկել Հայաստանը Ռուսաստանից». Պետդումայում կոշտ են արձագանքել Փաշինյանի ԱՄՆ-ի հետ կնքված գործարքին

ՔԱՂԱՔԱԿԱՆՈՒԹՅՈՒՆ 17 Փետրվար, 2026 10:48

Քաղաքացիական միջուկային էներգիայի վերաբերյալ Հայաստանի և ԱՄՆ-ի միջև կնքված համաձայնագիրը, որը նախատեսում է 9 միլիարդ դոլարի ամերիկյան ներդրումներ, հարձակում է Ռուսաստանի շահերի և տարածաշրջանում ազդեցության վրա, rtvi.com-ին ասել է Պետդումայի ԱՊՀ հարցերով հանձնաժողովի նախագահի առաջին տեղակալ Կոնստանտին Զատուլինը:

«Ես մասնագիտությամբ պատմության ուսուցիչ եմ, ավարտել եմ պատմության ֆակուլտետը, բայց շատ լավ գիտեմ, որ կա էներգիայի պահպանման օրենքը: Որպեսզի Միացյալ Նահանգները ինչ-որ բան շահի, պետք է ինչ-որ բան խլի ինչ-որ մեկից, մասնավորապես Հայաստանում, Կովկասում անհրաժեշտ է խլել Ռուսաստանի շահերը, նրա ազդեցությունը և այլն», - ասել է նա:

Զատուլինը հիշեցրել է, որ Մեծամորի ատոմակայանը, որն այժմ Հայաստանին մատակարարում է էլեկտրաէներգիա՝ ռուսական գազի հետ մեկտեղ, վերանորոգվել և վերագործարկվել է Ռուսաստանի շնորհիվ՝ մի քանի տարվա անգործությունից հետո: Դրա գործունեությունը դադարեցվել էր 1980-ականների վերջին՝ անվտանգության ենթադրյալ ռիսկի պատճառով, քանի որ ատոմակայանը գտնվում է սեյսմիկ ակտիվ գոտում:

«Ես շատ լավ հիշում եմ, թե ինչպես 1990-ականների սկզբին, երբ ես այցելեցի Երևան, օրինակ՝ 1994 թվականին, Երևանի շրջակա բոլոր լանջերը անտառահատված էին, քանի որ յուրաքանչյուր պատշգամբում կար մի փոքրիկ վառարան, որը տաքացվում էր փայտով, քանի որ էլեկտրաէներգիա չկար։ Գիշերը Երևանը լի էր խավարով» - ասել է Զատուլինը։

ԽՍՀՄ փլուզումից հետո Հայաստանը, «խելքի գալով», Ռուսաստանից վարկ խնդրեց և ատոմակայանի վերանորոգում խնդրեց վերագործարկման համար, ինչը և արվեց, նշել է պատգամավորը։ «Հիմա պարոն Փաշինյանը, որի համար դա բացարձակապես ոչինչ չի նշանակում, գործարքներ է կնքում ամերիկացիների հետ։ <…> Այլ կերպ ասած, նա հօգուտ ամերիկացիների հետ համագործակցության հրաժարվում է «Ռոսատոմի» հետ համագործակցությունից, որը մինչ այժմ աշխատում է Հայաստանում։ Մի՞թե սա մեր շահերի, մեր ազդեցության, մեր հեռանկարների դեմ հարձակում չէ։ Իհարկե, այո», - պնդել է նա։

Զատուլինը ԱՄՆ փոխնախագահի այցելությունների նպատակը նկարագրել է որպես «տարածքի նշագրում, ինչպես դա սովորական է Ալյասկայում», և դա զարմանալի չէ։ Պետդումայի ԱՊՀ հարցերով հանձնաժողովի առաջին փոխնախագահը նաև դատապարտել է Հայաստանի դժկամությունը Ռուսաստանին ներառելու TRIPP նախագծում, որը նախատեսում է երկաթուղու և այլ ենթակառուցվածքների կառուցում Հայաստանի և Ադրբեջանի միջև։ «Այդ միջանցքը որևէ կերպ չի նախատեսում մեր մասնակցությունը։ Առավելագույնը, ինչ պարոն Փաշինյանը պատրաստ է անել, որպես քողարկման պատմություն, մեզ որպես վերանորոգողներ կանչելն է՝ այս միջանցքի իրականացմանը նախապատրաստվելու համար, որին մենք ներգրաված չենք», - նշել է Զատուլինը։

Հիշեցնենք, որ 2025 թվականի վերջին Փաշինյանը խնդրել էր Ռուսաստանին «շտապ» վերականգնել հայկական երկաթուղու այն հատվածները, որոնք տանում են դեպի Ադրբեջանի և Թուրքիայի սահմաններ։ Ավելի ուշ նա հայտարարել էր, որ եթե Մոսկվան որևէ խոչընդոտի կամ դժվարության հանդիպի, Հայաստանը կարող է հրաժարվել իր տարածքում գտնվող երկաթուղիների կոնցեսիոն կառավարումից։ Փաշինյանը նաև ընդգծել էր, որ երրորդ երկրի մասնակցությունը TRIPP նախագծում կարող է քննարկվել միայն Հայաստանի և Միացյալ Նահանգների միջև։ «Փաշինյանի առաջարկի նպատակը ակնհայտ է. եթե մենք այն չվերանորոգենք, դա ապացույց է, որ մենք չենք ցանկանում համագործակցել։ Իսկ եթե մենք այն վերանորոգենք, ամբողջ աշխարհը կիմանա, որ մենք «կողմ» ենք դրան, որ մենք դեմ չենք որևէ «Թրամփի միջանցքների» և որ մենք ներգրավված ենք դրանում», - կարծիք է հայտնել Զատուլինը։

Պատգամավորը հիշեցրել է, որ հունիսին Հայաստանում կկայանան խորհրդարանական ընտրություններ, որին կմասնակցի Փաշինյանը։ Զատուլինի խոսքով Արևմուտքի հետ Երևանի քաղաքական և տնտեսական համաձայնագրերը նպատակ ունեն պահպանել Հայաստանի ներկայիս վարչապետի իշխանությունը։ «Որովհետև նա անհրաժեշտ է տարածաշրջանում մեր ազդեցությունը հետագայում քայքայելու համար։ Ճիշտ այնպես, ինչպես Ալիևը», - հայտարարել է Զատուլինը։

Նա նշել է, որ Ռուսաստանը «պայքարում է Ուկրաինայի ՆԱՏՕ-ին միանալուց խուսափելու համար», և ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը աջակցում է այդ պահանջներին։ Միևնույն ժամանակ, Զատուլինն ընդգծել է, որ Ադրբեջանի ամենամոտ ռազմական և քաղաքական դաշնակիցը Հյուսիսատլանտյան դաշինքի ներկայիս անդամն է։ «Թուրքիան, ըստ էության, արդեն բազաներ է տեղադրել Ադրբեջանում: Նրանց բանակները, ըստ էության, մեկ ամբողջություն են: Սա արդեն բազմիցս ասվել է: Եվ արդյո՞ք Թուրքիան դադարել է լինել ՆԱՏՕ-ի անդամ: Արևմտյան ֆորումներում ասվում է, որ ոչ թե Թուրքիան է առաջ շարժվում, օրինակ, դեպի Կասպից ծով և Կենտրոնական Ասիա՝ Ադրբեջանի միջոցով, այլ ՆԱՏՕ-ն է առաջ շարժվում Թուրքիայի հետ միասին: Այսինքն Ուկրաինայում մենք պայքարում ենք Ուկրաինայի ՆԱՏՕ-ին միանալու դեմ, բայց այստեղ մենք ուշադրություն չենք դարձնում, ավելի ճիշտ ստիպված ենք անտեսել դա, որովհետև, ինչպես ասում են, չենք սկսել դրան այնքան դեմ լինել, որքան կարող ենք», - նշել է խորհրդարանականը:

Զատուլինը հիշեցրել է, որ մինչև Հայաստանի պատգամավոր և վարչապետ դառնալը Նիկոլ Փաշինյանը «օրիգինալ լրագրող» էր և «արտահայտում էր այն ամենը, ինչ ուզում էր. խզել կապերը Ռուսաստանի հետ, մոռանալ ամբողջ անցյալը, ցեղասպանությունը, հեռացնել Շիրակի ռուսական բազան և դուրս գալ ՀԱՊԿ-ից»:

«Իր ժամանակ Հիտլերը ամեն ինչ գրել էր «Մայն Քամփֆ»-ում: Բայց ոչ ոք ուշադրություն չդարձրեց դրա վրա: <…> Ամեն ինչ ավարտվեց համաշխարհային պատերազմով: Պարոն Փաշինյանը մարդ է, ով վճռականորեն է տրամադրված պոկել հայ ժողովրդին ռուս ժողովրդից, իսկ Հայաստանը Ռուսաստանից», - հայտարարել է Զատուլինը,– նա (Փաշինյանը) դեռևս փորձում է երկարաձգել առևտրաշրջանառության հմայքը, քանի որ Հայաստանի տնտեսությունը աճում է Ռուսաստանի , այլ ոչ թե Եվրամիության հետ կապերի շնորհիվ։ Հայաստանի ներմուծման 37%-ը գնում է Ռուսաստան։ Այն Հայաստանի արտաքին առևտրի թիվ մեկ աղբյուրն է, և այդ տոկոսը չի նվազում, այլ աճում է։ Բայց ինչպես Գերմանիան մեզանից հացահատիկ էր ստանում 1939 թվականից հետո մինչև վերջին պահը, մինչև Հայրենական մեծ պատերազմի սկիզբը, Փաշինյանն օգտագործում է հենց այս նույն բանը, բայց առանց թաքցնելու իր մտադրություններից որևէ մեկը», - հավելել է rtvi.com-ի զրուցակիցը։

Զատուլինը նաև հիշեցրել է, որ դեկտեմբերին ԵՄ արտաքին գործերի գերագույն ներկայացուցիչ Կայա Կալասը հայտարարել է Հայաստանին 15 միլիոն եվրո հատկացնելու մասին, այդ թվում ընտրություններից առաջ «արտաքին միջամտությանը» հակազդելու համար։ Կալասը մասնավորապես մեղադրել է Ռուսաստանին և նրա «արբանյակներին» նմանատիպ արշավներ անցկացնելու մեջ։ «ՀՀ կառավարությունը շնորհակալություն է հայտնել Եվրամիությանը և Կայա Կալասին Ռուսաստանի հիբրիդային պատերազմի դեմ պայքարի համար 15 միլիոն եվրո հատկացնելու համար։ Դրանից հետո մեզ մոտ է գալիս Հայաստանի խորհրդարանի խոսնակը և բացատրում, որ դա ճիշտ չէ, որ իրենք նման մտքեր չունեն։ Ինչը գրված է գրիչով, կացնով չես կտրի։ Ամեն ինչ ասվել է, ամեն ինչ արվել է և շարունակվելու է արվել։ Որովհետև սա է այն եզրակացությունը, որը պարոն Փաշինյանը արել է 2022-ից հետո։ Քանի որ մենք բախման մեջ ենք հայտնվել Արևմուտքի հետ, ապա հենց սա է այն դեպքը, երբ նա վերջապես կարող է իրականացնել իր ծրագրերը, և մենք չենք կարողանա կանգնեցնել դա, այդքանը», - եզրափակել է Զատուլինը։