Հայերեն
1 $ = 0 ֏, 1 = 0 ֏, 1 = 0 ֏
ՔԱՂԱՔԱԿԱՆՈՒԹՅՈՒՆ ՀԱՍԱՐԱԿՈՒԹՅՈՒՆ ՄՇԱԿՈՒՅԹ ՍՊՈՐՏ ՄԱՄՈՒԼԻ ՏԵՍՈՒԹՅՈՒՆ ՏՆՏԵՍՈՒԹՅՈՒՆ ՖՈՏՈ ՎԻԴԵՈ ՎԵՐԼՈՒԾՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ ՄԻՋԱԶԳԱՅԻՆ ԱՄԵՆԱԸՆԹԵՐՑՎԱԾ ԻՐԱՎՈՒՆՔ


Նախարարությունը փաստացի ձախողում է կենսաթոշակային ոլորտի առանցքային բարեփոխումը

ՎԵՐԼՈՒԾՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

Կենսաթոշակի անցնող անձանց աշխատանքային կեղծ ստաժերի հավելագրման համար շարունակում են առկա մնալ արատավոր պայմանները: Իսկ աշխատանքային ստաժը կենսաթոշակի իրավունքի և չափի որոշման հիմքերից է:

Կենսաթոշակային իրավունք տվող, առնվազն 10 տարվա ստաժ ունեցող քաղաքացիները կենսաթոշակի անցնում են 63 տարեկանից, իսկ չունեցողները՝ 65 տարեկանից: Առաջին 10 տարվա դեպքում կենսաթոշակային իրավունք տվող յուրաքանչյուր տարվա ստաժը բարձրացնում է կենսաթոշակի բազային չափը՝ 950 դրամով:

Օրինակ՝ եթե քաղաքացին ունի ասենք 8 տարվա ստաժ, ապա նրա ունեցած ստաժին 2 տարվա կեղծ ստաժ ավելացնելու պարագայում՝ այդ քաղաքացին կենսաթոշակի կանցնի իր համար օրենքով սահմանված տարիքից (65 տարեկան) 2 տարի շուտ: Հետևաբար, պետական բյուջեից նրան կվճարվի անօրինական կենսաթոշակ՝ 660 հազար դրամ ընդհանուր չափով: Բացի սա՝ անօրինական ձևով կավելանա նաև այդ քաղաքացու կենսաթոշակի ամսական չափը՝ կեղծ ստաժի տարիներին համապատասան:

Իհարկե, սա համակարգային լուրջ խնդիր է, որը հանգեցնում է կոռուպցիոն դրսևորումների: Ակնհայտ է նաև, որ միայն իրավապահ մարմինների պայքարը կոռուպցիա ծնող արատավոր այս երևույթի դեմ չի կարող լիարժեք արդյունք ապահովել: Բնականաբար, այս երևույթը հնարավոր է վերացնել միայն համակարգային բարեփոխումների միջոցով: Վերջինիս մասին արդեն երկու տարի խոսում են գործող իշխանությունները, իսկ իրականում այն մնում է չլուծված՝ պետական բարձիթողի կառավարման ֆոնին:

Հետևանքներն էլ լինում են՝

  • պահպանվող էական ռիսկերը և պետական բյուջեից անօրինական ծախսերը,
  • ոլորտի մանր ու միջին չինովնիկների պարբերաբար ձերբակալությունները, որի մասին պարբերաբար տեղեկանում ենք ԶԼՄ-ների հրապարակումներից:

Նորից հիշեցնեմ. մեկ անգամ և ամբողջական թվայնացնելով աշխատանքային գրքույկները՝ հնարավոր կլիներ լիարժեք ապահովել անհրաժեշտ տեղեկատվական հիմքը՝ աշխատանքային կեղծ ստաժի հիման վրա կենսաթոշակի նշանակումները բացառելու համար:

Համակարգային լուծման այս աշխատանքները մեկնարկել են դեռևս 2016 թվականի օգոստոսից, որը պետք է ավարտվեր 2018 թվականի դեկտեմբերի 31-ին: Սակայն մեկ տարով հետաձգվեց օրենքվ սահմանված այդ ժամկետը՝ իշխանափոխությունից հետո ձևավորված կառավարության առաջարկով:

Այս ընթացքում բազմիցս ենք հայտնել հիմնավոր մտահոգություններ առ այն, որ նման անբավարար տեմպի ու անհետևողականության պարագայում հնարավոր չի լինելու ժամանակին ավարտել աշխատանքային գրքույկների թվայնացման գործընթացը:

Հիմա էլ արձանագրում ենք. մեր մտահոգությունն այլևս իրողություն է՝ օրենքով սահմանված ժամկետում պատասխանատու պետական մարմինը նորից չավարտեց համակարգային առումով այս կարևոր գործընթացը:

ՀՀ աշխատանքի և սոցիալական հարցերի նախարարության պաշտոնական տեղեկատվության համաձայն (հղումը՝ http://www.mlsa.am/?p=25908)՝ այս գործընթացն ավարտին հասցնելու ժամկետները նորից հետաձգվել են՝ այս անգամ էլ երկու տարով:

Գործընթացի շրջանակներում 2019 թվականին նախատեսված էր հավաքագրել և տեսաներածել շուրջ 350 հազար աշխատանքային գրքույկ։

Ի դեպ, նաև այս աշխատանքների պատշաճ կատարումն ապահովելու համար են աշխատավարձ և աննախադեպ չափերի պարգևատրումներ ստացել ոլորտը համակարգող բարձրաստիճան պաշտոնյաները:

Սակայն փաստն այն է, որ նախարարությունը ծրագրված այս աշխատանքները թերակատարել է շուրջ 65 տոկոսով և հավաքագրել է ընդամենը 125 հազար աշխատանքային գրքույկ: Այս պատճառով էլ կատարված օրենսդրական փոփոխությամբ նորից երկարաձգեցին աշխատանքային գրքույկների թվայնացման աշխատանքների ժամկետը:

ՀՀ օրենսդրությամբ այս գործընթացի կազմակերպման ու իրականացման առաջնային պատասխանատուն ՀՀ աշխատանքի և սոցիալական հարցերի նախարարության սոցիալական ապահովության պետական ծառայությունն է: Խոսքը վերաբերում է վարձու աշխատողների աշխատանքային գրքույկներին, որոնք գործատուները պետք է ներկայացնեին պետական այդ ծառայություն, իսկ վերջինս էլ՝ պետք է դրանք սքանավորեր ու մուտքագրեր կենսաթոշակային համակարգի տվյալների շտեմարան:

Ի դեպ, սոցիալական ապահովության պետական ծառայությունն ունի 50-ից ավել տարածքային բաժիններ շուրջ 650 աշխատողներով և այս աշխատանքները կատարելու համար ուներ շուրջ 4 տարի ժամանակ:

Իսկ նախարարության տարածած հաղորդագրությամբ, որպես աշխատանքները ժամանակին չավարտելու պատճառ, բերված է գործատուների մի մասի կողմից իրենց պարտավորությունների չկատարումը և դրա համար վարչական պատասխանատվության բացակայությունը:

Զարմանալի է, որ այս մասին ոլորտի պատասխանատուները հիշում են միայն սահմանված ժամկետի ավարտին՝ ծրագրված իրենց աշխատանքները ձախողելուց հետո:

Իրականում պատասխանատու պետական մարմինն օրենքով սահմանված ժամկետում չի ավարտել իրնեն վերապահված աշխատանքները՝ կա՛մ չկարևորելով դրանց հրատապ անհրաժեշտությունը, կա՛մ ոչ պատշաճ իրականացնելով իր հիմնական գործառույթները:

Թադևոս Ավետիսյան

ՀՅԴ Բյուրոյի տնտեսական հետազոտությունների գրասենյակի ծրագրերի համակարգող

Historical Dates ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ
Դոլարի փոխարժեքը նվազել է. եվրոն ևս էժանացել էCOVID-19-ի մասին հուշող ախտանշան, որն ի հայտ է գալիս միայն պատվաստվածների մոտ Մերկելը Եվրամիությանը կոչ է արել ուղղակի երկխոսություն վարել Ռուսաստանի և Պուտինի հետ Լավրովը հայտարարել է, որ ՌԴ-ն, ԵԱՀԿ ՄԽ մյուս համանախագահների հետ, շարունակում է օգնել Ադրբեջանին և Հայաստանին՝ իրար վստահություն ստեղծելու հարցում ԵԽԽՎ իրավական հարցերով կոմիտեն ընդունել է Ադրբեջանում քաղբանտարկյալների հարցով բանաձևի պահանջների կատարողականի զեկույցը Արցախում որոնողական աշխատանքները շարունակվում են «Ռուսաց լեզու» և «Քիմիա» առարկաներից միասնական քննություն կհանձնի, համապատասխանաբար, 241 և 1 073 դիմորդ «Երկաթե գմբեթ»-ը ստեղծում է պաշտպանվածության պատրանքներ, թե՞ փրկում է ԻսրայելըԱյցելություն մարտական հենակետեր. ՊՆ Վիրուսոլոգը պատմել է COVID-19 համաճարակի ամառային սրացման ալիքի ժամկետների մասինԱդրբեջանցի զինվորները սպառնացել են Գեղարքունիքում աշխատող իսպանացի լրագրողներին Պատվաստւմները հատել են 70 000–ի շեմը. Հայաստանը նախատեսում է նոր պատվաստանյութեր ներկրել Երևանում ցերեկային ժամերին սպասվում է +39…+40 աստիճան. եղանակի տեսություն Գեղարքունիքում կանցկացվեն վարժանքներ Զանգակատուն գյուղի սահմանամերձ տարածքում այրվել է 110 հա խոտածածկ տարածք Ադրբեջանը Հայաստանի հետ սահմանին մեկ այլ զորամաս է բացել Էրդողանը փորձում է մեծացնել իր ազդեցությունը Անդրկովկասում. փորձագետԱդրբեջանի իշխանությունները շտապում են և շտապեցնում Փաշինյանին Թուրքական ապրանքների արգելքը երկարաձգվեց 6 ամսով «Ժամը 17։00-ին բողոքի ակցիա՝ դատախազության դիմաց». «Հայաստան» դաշինք Ժամանակավորապես կդադարեցվի մի շարք բնակավայրերի գազամատակարարումը Ինչպե՞ս ջրել ռազմագերիների հարցը․ Փաշինյանի իշխանությունը լվացել է ձեռքերը Նիդերլանդների խորհրդարանը կոչ է անում կառավարությանը ներկա չգտնվել Բաքվում` Եվրոպայի ֆուտբոլի առաջնությանը Արթուր Այվազյանը կալանավորվել է. ՔԿ Ի՞նչ են քերելու Փաշինյանից․ Արևմուտքի արձագանքները մտահոգիչ են Հայաստանում հաստատվել է կորոնավիրուսով վարակվելու 103 նոր դեպք, մահացել է 2 մարդ Հայաստան-Ադրբեջան խաղաղության մեծ համաձայնագրի կնքում․ հայ-թուրքական հաշտեցման համաձայնագրի ստորագրում․ ո՞րն է այս ամենի «վերջին կայարանը»․ Սուրեն Սարգսյան«Կայացրել եմ ինձ համար դժվար, բայց սպասված որոշում…. ». Արտակ Աղբալյան Նոր լիդերների հրամայականը6 պարզ ու արդյունավետ միջոց ամռանը տապից «փրկվելու» համար Հայաստանում Փաշինյանի կուսակցության հաղթանակից հետո կանխատեսել են իրադարձությունների ուժային զարգացումներ և անկարգություններՊատվիրակություն է մեկնում ՌԴ. դա կապված է Հայաստանի տարածքում ռուսական ռազմակայանի տեղակայման հետ Ռուս խաղաղապահները Մարտունին մաքրել են պայթյունավտանգ առարկաներից Պատմության այս օրը (հունիսի 24)Հայտնի է՝ որ հիվանդությունն է բարձրացնում կորոնավիրուսով վարակվելու հավանականությունը Գունավոր մետաղների գինը չի փոխվել՝ բացառությամբ կոբալտի․ LME Մյասնիկովը պատմել է կորոնավիրուսի նոր մանրէահիմքերի մասին WTI տեսակի նավթի գինը նվազել է, Brent տեսակի նավթի գինը՝ աճել Լույս չի լինելու Արման Թաթոյանն այցելել է «Շենգավիթ» ԲԿ՝ տեսակցելու դատարանի որոշմամբ կալանավորված Արմեն Չարչյանին «Նման սցենար Արևմուտքը չէր կարող թույլ տալ. կողմնակի միջամտությունը բավականին ուժեղ էր». «Փաստ»Ռուբեն Ռուբինյանը՝ ԱԳ նախարա՞ր. ինչ է քննարկվում ՔՊ-ում. «Ժողովուրդ»Ճնշումներ համայնքապետների նկատմամբ. «Փաստ»«Հրապարակ»․ Փաշինյանը ընտրություններում պարտված, սակայն իր մեկնած «համերաշխության» ձեռքը սեղմած ուժերին կընդգրկի մի մարմնումՊայքարը նպատակ ունի փրկել իրենց կյանքը և Արցախի մնացած հատվածը հայկական պահել. «Փաստ»«Հրապարակ». Նիկոլ Փաշինյանը դեռ վարչապետի պաշտոնը չստանձնած՝ արդեն պաշտոններ է բաժանումԱյս ընտրական միջոցառմամբ Հայաստանում ճգնաժամը չլուծվեց. «Փաստ»Ո՞ւմ խորհուրդ չի տրվում ազնվամորի ուտելԳազ չի լինելուԴատապարտելի է մարդկանց գրագետների ու անգրագետների արհեստական բաժանելով վիրավորելը. Արման Թաթոյան
Ամենադիտված