Սամվել Կարապետյանի աննախադեպ հայտարարությունը արհեստական բանականությամբ
ՔԱՂԱՔԱԿԱՆՈՒԹՅՈՒՆ
Հայաստանի ներքաղաքական կյանքում արձանագրվեց իրապես պատմական և համաշխարհային մասշտաբով եզակի դեպք․ Սամվել Կարապետյանը դարձավ առաջին քաղաքական գործիչը, ով վարչապետի պաշտոնում իր թեկնածությունն առաջադրելու մասին հայտարարեց արհեստական բանականության միջոցով։
Իրավական սահմանափակումների պայմաններում արված այս քայլը միաժամանակ քաղաքական ուղերձ էր և տեխնոլոգիական նորարարություն։
Գործարար և բարերար Սամվել Կարապետյանը, որը կալանավորվել էր 2025 թվականի հունիսին՝ Հայ Առաքելական Սուրբ Եկեղեցու պաշտպանությամբ հանդես գալուց հետո, հավաքի ժամանակ իր ուղերձը փոխանցեց արհեստական բանականությամբ ստեղծված տեսանյութի միջոցով։
Փետրվարի 12-ին Երևանում կայացած հավաքում հնչեց նրա գրավոր խոսքը, որով նա հայտարարեց, որ կառաջնորդի նորաստեղծ «Ուժեղ Հայաստան» կուսակցությունը առաջիկա ընտրություններում։
Իր ելույթում Կարապետյանը շեշտեց, որ իրեն մեկուսացնելու փորձերը չեն կարող լռեցնել ժողովրդի ձայնը։ Նրա ձևակերպմամբ՝ կալանքը չի կարող մեկուսացնել գաղափարը և չի կարող կանխել քաղաքական գործընթացը։ Նա հայտարարեց, որ չի կարող անտարբեր հետևել այն իրավիճակին, երբ, իր գնահատմամբ, կառավարությունը ձախողել է երկրի կառավարման հիմնարար ուղղությունները։ Այդ պատճառով իր ամբողջ կարողություններն ու ներուժը պատրաստ է ծառայեցնել Հայաստանին։
Քաղաքական զարգացումները տեղի են ունենում լարված ներքին միջավայրում։ Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի և Հայ Առաքելական Սուրբ Եկեղեցու միջև հակասությունները վերջին ամիսներին վերածվել են բացահայտ դիմակայության։
Կառավարության հայտարարությունները եկեղեցու կառավարման հնարավոր վերահսկողության մասին մտահոգություններ են առաջացրել սահմանադրական դրույթների պահպանման առնչությամբ։ Այս համատեքստում Կարապետյանի ակտիվ դիրքորոշումը եկեղեցու պաշտպանության հարցում դարձավ նրա նկատմամբ հարուցված քրեական գործի հիմնական պատճառներից մեկը։
Կարապետյանի շահերը ներկայացնող միջազգային իրավաբան Ռոբերտ Ամստերդամը, որը բնակվում է Լոնդոնում, հրապարակային ելույթ ունեցավ։ Նա հայտարարեց, որ այս պայքարը վերաբերում է ոչ միայն մեկ թեկնածուի ճակատագրին, այլև իրավունքի գերակայությանը, սահմանադրական կարգին և կրոնական ազատությանը։
Ամստերդամը նշեց, որ քաղաքական բանտարկությունը չի կարող դառնալ լռեցման գործիք և որ վերջնական խոսքը պետք է պատկանի ժողովրդին։
Նարեկ Կարապետյանը ընդգծեց, որ իշխանությունները սխալվել են մեկ հաշվարկում․ գաղափարը հնարավոր չէ բանտարկել։ Նրա խոսքով՝ արհեստական բանականության կիրառումը ցույց տվեց, որ ժամանակակից տեխնոլոգիաները կարող են հաղթահարել նույնիսկ խոսքի ֆիզիկական սահմանափակումները։ «Ոչինչ չի լռեցնի մեր ձայնը և չի բանտարկի մեր ազատությունը», հայտարարեց նա՝ ընդգծելով, որ շարժումը պատրաստվում է ակտիվ քաղաքական պայքարի։
Կուսակցությունը ներկայացրել է հինգ քայլից բաղկացած տնտեսական ծրագիր, որի առանցքում տնտեսության վերակառուցումն է, արտահանման խթանումը և ներդրումային միջավայրի բարելավումը։ Նպատակն է հաղթահարել աղքատությունը և Հայաստանը դարձնել մրցունակ և ներդրումներին բաց երկիր։
Արհեստական բանականությամբ հնչեցված թեկնածության հայտարարությունը նոր էջ է բացում ոչ միայն Հայաստանի, այլև համաշխարհային քաղաքական հաղորդակցության պատմության մեջ։ Թվային գործիքների կիրառումը կալանքի և խոսքի սահմանափակումների պայմաններում ցույց է տալիս, որ քաղաքական պայքարի ձևերը փոխվում են, իսկ տեխնոլոգիաները դառնում են ազդեցության հզոր միջոց։
Սակայն քաղաքական նորարարությունը դեռևս միայն սկիզբն է։ Առաջիկա ամիսներին պարզ կդառնա՝ արդյոք այս աննախադեպ քայլը կվերածվի իրական քաղաքական արդյունքի։ Մի բան ակնհայտ է․ պայքարը մտել է վճռորոշ փուլ, և վերջնական որոշումը լինելու է ընտրողինը։
