Հայաստանը կարող է միանալ Հնդկաստանի «Մերձավոր Արևելքի միջանցքին» Չաբահար նավահանգստի միջոցով
ՔԱՂԱՔԱԿԱՆՈՒԹՅՈՒՆ
Հայաստանը կարող է միանալ Հնդկաստանի կողմից առաջ մղվող «Մերձավոր Արևելքի միջանցք» անունով հայտնի նախաձեռնությանը։ Այս մասին «Սպուտնիկ Արմենիային» տված հարցազրույցում հայտարարել է Հորդանանում, Լիբիայում և Մալթայում Հնդկաստանի նախկին դեսպան, ներկայումս Վիվեկանանդա միջազգային հիմնադրամի պատվավոր անդամ Անիլ Տրիգունայաթը, գրում է tsargrad.tv–ն։ Երևանի մասնակցությունը դիտարկվում է Հարավային Ասիայի, Մերձավոր Արևելքի և Եվրոպայի միջև տրանսպորտային և լոգիստիկ կապերի ընդլայնման համատեքստում։ Խոսքը վերաբերում է Հնդկաստան-ԱՄԷ-Իսրայել-Հունաստան տարանցիկ երթուղուն, որն առաջին անգամ հայտարարվել էր 2023 թվականին որպես հաղորդակցության և տրանսպորտի միջտարածաշրջանային նախաձեռնություն, որին մասնակցում էին Հնդկաստանը, ԱՄԷ-ն, Սաուդյան Արաբիան, Ֆրանսիան, Իտալիան, Գերմանիան և ԱՄՆ-ը։ Նախաձեռնողների խոսքով նախագիծը նախատեսված է տրանսպորտային միջանցքները, էներգետիկ հոսքերը և հեռահաղորդակցության ցանցերը միավորելու համար։ Սակայն Գազայի հատվածում տեղի ունեցած իրադարձությունները հանգեցրին նախագծի վրա աշխատանքների և դրա վերափոխման ժամանակավոր դադարեցմանը։
Տրիգունայաթը նշել է, որ Հնդկաստանը շարունակում է համագործակցել ԱՄԷ-ի և Սաուդյան Արաբիայի հետ այդ միջանցքը զարգացնելու և գործարկելու համար։ Նա նշել է, որ նախագիծը ներառում է տրանսպորտի, էներգետիկայի և հեռահաղորդակցության ինտեգրված զարգացում, ինչը այն դարձնում է բազմաֆունկցիոնալ լոգիստիկ և ենթակառուցվածքային լուծում։ «Լինելով ավելի լայն Մերձավոր Արևելքի տարածաշրջանի մաս Հայաստանը նույնպես կարող է օգտվել այս երթուղուց», - ասաց նա։
Առաջարկվող կոնֆիգուրացիայի շրջանակներում Երևանը կարող է ինտեգրել իր սեփական տրանսպորտային զարկերակները իրանական ենթակառուցվածքների հետ. բեռները կուղարկվեն իրանական Չաբահար նավահանգիստ, այնուհետև Հնդկաստան, և այնուհետև կտեղափոխվեն այդ երթուղով։ Միևնույն ժամանակ, Հնդկաստանի կառավարությունը քայլեր է ձեռնարկում Եվրասիական տարածաշրջանում տրանսպորտային և առևտրային կապերը ամրապնդելու համար,նաև հաշվի է առնվում հայկական կողմի շահերը։ «Մենք ձգտում ենք դառնալ Եվրասիական տրանսպորտային միջանցքների մաս և բանակցություններ ենք վարում ԵԱՏՄ-ի հետ առևտրային համաձայնագրի շուրջ։ Իրանը մեր մտերիմ գործընկերն է։ Հիշեցնեմ, որ Հնդկաստանը Հյուսիս-Հարավ միջազգային տրանսպորտային միջանցքի հիմնադիր երկրներից մեկն է, որը ենթադրում է գործընկերություն և՛ Հայաստանի, և՛ Ադրբեջանի հետ», - նշել է Հնդկաստանի ներկայացուցիչը։
Նա նաև նկարագրել է Հնդկաստանի երկկողմ հարաբերությունները Հարավային Կովկասի երկրների հետ։ Հնդկաստանի ներկայացուցչի խոսքով տարածաշրջանի երեք երկրներից Դելին ամուր կապեր է հաստատել Երևանի և Թբիլիսիի հետ։ Հայաստանը բնութագրվում է որպես ռազմավարական նշանակություն ունեցող բարեկամական երկիր Հարավային Կովկասի տարածաշրջանում։ Նշվել է նաև Հնդկաստանի և Հայաստանի դիրքորոշումների փոխադարձ աջակցությունը միջազգային հարթակներում, այդ թվում ՄԱԿ-ի Անվտանգության խորհրդում։
Զրուցակցի խոսքով Հնդկաստանի և Հայաստանի միջև փոխգործակցությունը վերջերս խորացել է, և կարելի է խոսել նախկին կապերի վերականգնման և ընդլայնման մասին։ Միևնույն ժամանակ, Դելիի և Բաքվի հարաբերությունները բնութագրվում են որպես բացասական զարգացող Ադրբեջանի կողմից Պակիստանին աջակցության պատճառով։ «Ադրբեջանը, ինչպես հայտնի է, շարունակում է աջակցել Հնդկաստանի դեմ ագրեսիային և ահաբեկչությանը։ Մենք հույս ունենք, որ Ադրբեջանը կհասկանա, թե որքան զգայուն են այդ հարցերը մեզ համար։ Ես կցանկանայի, որ և՛ Ադրբեջանը, և՛ Թուրքիան գիտակցեն, որ ահաբեկչության դեմ պետք է պայքարել ոչ թե ընտրողաբար, այլ գլոբալ մակարդակով», - նշել է նա։
Միջպետական համագործակցության համատեքստում քննարկվել են նաև Երևանի և Դելիի միջև պաշտպանական համագործակցության հնարավորությունները։ Նշվել է, որ Հնդկաստանը պաշտպանական տեխնոլոգիաների աշխարհի առաջատար մատակարարներից մեկն է և, միևնույն ժամանակ, ձգտում է ինքնաբավության այդ ոլորտում։ Հնդկական կողմը պատրաստակամություն է հայտնել կիսվել իր փորձով Հայաստանի անվտանգության ուժերի հետ ներկայումս սպառազինության մեջ գտնվող խորհրդային և ռուսական մեծ քանակությամբ զենքի արդիականացման գործում։
Եզրափակելով զրուցակիցը հիշեցրել է, որ Հայաստանը նախատեսում է 2023 թվականին գործարկել Հնդկաստանի և Իրանի մասնակցությամբ եռակողմ առևտրային երթուղի։ Այդ հարցի վրա ներկայումս աշխատանքներ են տարվում։
Նյութը հրապարակման պատրաստեց Կամո Խաչիկյանը
www.1or.am
