Հայերեն
ՔԱՂԱՔԱԿԱՆՈՒԹՅՈՒՆ ՀԱՍԱՐԱԿՈՒԹՅՈՒՆ ՄՇԱԿՈՒՅԹ ՍՊՈՐՏ ՄԱՄՈՒԼԻ ՏԵՍՈՒԹՅՈՒՆ ՏՆՏԵՍՈՒԹՅՈՒՆ ՖՈՏՈ ՎԻԴԵՈ ՎԵՐԼՈՒԾՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ ՄԻՋԱԶԳԱՅԻՆ ԱՄԵՆԱԸՆԹԵՐՑՎԱԾ ԻՐԱՎՈՒՆՔ

Լեյշմանիոզ վարակը տարածվում է. աղքատի հիվանդություն

ՀԱՍԱՐԱԿՈՒԹՅՈՒՆ

Մեր երկրի իշխանությունների թեթեւ ձեռքով երկիրն աղքատության ճիրանները նետելու, կանաչ տարածությունները անխնա ոչնչացնելու դառը պտուղներն արդեն կարելի է քաղել վարակիչ հիվանդությունների տեսքով:

Վերջին տարիներին Հայաստանում տարածում է գտնում լեյշմանիոզ հիվանդությունը, որը մարդուն է փոխանցվում մլակների միջոցով, իսկ ժամանակին բժշկի չդիմելու պարագայում մեծ է մահվան կամ հաշմանդամություն ձեռք բերելու հավանականությունը: Մասնագետների հավաստմամբ, եթե 1969 թվականից մինչեւ 1999 թվականը մեր երկրում լեյշմանիոզ չի արձանագրվել, ապա դրանից հետո տարեկան գրանցվում է 14-15 դեպք: Ավելին, նույնիսկ աճման միտում է նկատվում: Արդեն 2015 թվականին վարակվածների թիվը հասել է 18-ի: Իսկ այս տարի, երբ դեռ առաջին եռամսյակն էլ չի ավարտվել, հիվանդության 6 դեպք է արձանագրվել: Ընդ որում՝ մեկը մահվան ելքով: 9 ամսական փոքրիկը վարակի զոհ է դարձել մի քանի օր առաջ: Մեկական մահ գրանցվել է 2008 եւ 2010 թվականներին:

Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպության պաշտոնական կայքէջում լեյշմանիոզի վերաբերյալ տեղեկանքում նշվում է, որ հիվանդությունը տարածվում է երկրագնդի ամենաաղքատ բնակչության շրջանում եւ կապված է սննդի անբավարարության, բնակչության տեղաշարժի, կենցաղային վատ պայմանների, թույլ իմունային համակարգի հետ: Լեյշմանիոզն, ըստ նույն աղբյուրի, կապված է նաեւ շրջակա միջավայրի փոփոխությունների հետ, ինչպիսին, օրինակ, անտառահատումներն են, պատվարների կառուցումը, ոռոգման համակարգի ընդլայնումը եւ ուրբանիզացիան: Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպության տվյալներով տարեկան գրանցվում է լեյշմանիոզի 1.3 միլիոն նոր դեպք եւ 20-30 հազար մահ:

ՀՀ առողջապահության նախարարությունը նույնպես վարակիչ այս հիվանդության վերաբերյալ մանրամասներ է ներկայացնում, օրինակ, թե ինչ դրսեւորումներ այն ունի, կանխարգելիչ ինչ միջոցառումներ են անհրաժեշտ եւ այլն: Նշվում է նաեւ, որ լեյշմանիոզի երեք տեսակներից Հայաստանում հանդիպում է մեկը, որով հիմնականում վարակվում են երեխաները: Իսկ աղքատության գործոնը գերատեսչությունը չի շեշտադրում:

Այսպիսով, առողջապահության նախարարությունը հայտնում է. «Լեյշմանիոզները վարակիչ հիվանդությունների խումբ է, որոնց հարուցիչները մակաբույծներ են: Լեյշմանիոզները դասակարգվում են 3 հիմնական տեսակի՝ ընդերային, մաշկալորձային եւ մաշկային: Վարակի աղբյուրը տարբեր կենդանիներն են, հիմնականում՝ հիվանդ շնազգիները: Լեյշմանիոզներն անմիջականորեն մարդուց մարդուն չեն կարող փոխանցվել, դրանք անցնում են մլակների խայթոցի միջոցով: Ընդերային լեյշմանիոզն առավել ծանր է ընթանում, ավելի հաճախ հիվանդանում են երեխաները, ուղեկցվում է երկարատեւ անկանոն տենդով, փայծախի չափերի մեծացումով, քաշի կորստով: Վաղ ախտորոշման եւ բուժման դեպքում հիվանդության ելքը բարվոք է: Լեյշմանիոզները տարածված են տաք կլիմայական պայմաններ ունեցող երկրներում, այդ թվում նաեւ՝ Հայաստանի հարեւան երկրների սահմանակից տարածքներում: Նախկինում Հայաստանում արձանագրվել են լեյշմանիոզի ինչպես ընդերային, այնպես էլ մաշկային ձեւերը: Ձեռնարկված կանխարգելիչ եւ հակահամաճարակային միջոցառումների շնորհիվ` լեյշմանիոզի դեպքերը գրեթե վերացվել են: Ներկայումս հանրապետությունում արձանագրվում են միայն ընդերային լեյշմանիոզի հատուկենտ դեպքեր, հիմնականում՝ Սյունիքի, Տավուշի, Լոռու մարզերում եւ Երեւանում՝ մինչեւ 2 տարեկան երեխաների շրջանում»:

Առողջապահության նախարարությունը նաեւ նշում է, թե նկատի ունենալով, որ լեյշմանիոզի ախտանշանները յուրահատուկ չեն, երեխաների մոտ անկանոն ջերմության դեպքում անհրաժեշտ է անհապաղ դիմել բժշկի, որպեսզի ժամանակին ախտորոշվի կամ հերքվի հիվանդությունը, եւ հիվանդը ստանա համապատասխան բուժում: Ի դեպ, վարակիչ այդ հիվանդության բուժումն իրականացվում է անվճար: Մեր հարցմանն ի պատասխան առողջապահության նախարարությունից նաեւ հավաստիացրին, որ Հայաստանն ապահովված է լեյշմանիոզի բուժման համար անհրաժեշտ դեղորայքով:

Ինչ վերաբերում է վարակից խուսափելու համար անհրաժեշտ կանխարգելիչ միջոցառումներին, մասնագետները խորհուրդ են տալիս մլակների խայթոցից պաշտպանվել` մանրավանդակ ցանցով ցանցապատելով բնակարանների դռներն ու պատուհանները, մարմնի բաց մասերը ծածկել հագուստով կամ մաշկը մշակել հատուկ վանող նյութերով, պարբերաբար եւ ժամանակին հեռացնել կենցաղային թափոնները՝ կանխելով աղբակույտերի առաջացումը, քանի որ մլակները բազմանում են օրգանական աղբի կուտակումներում, պայքարել թափառող կենդանիների (շներ) դեմ:

Հ.Գ. Առողջապահության նախարարությունից տեղեկացանք, որ այդ պահի դրությամբ լեյշմանիոզի դեմ բուժում է ստանում մեկ երեխա: Նա մեկ տարեկան է՝ Երեւանի բնակիչ: Ի դեպ, նախարարությունից նաեւ մանրամասնեցին, որ մայրաքաղաքում վարակվածները, ինչպես փորձն է ցույց տալիս, հիմնականում լինում են Քանաքեռ-Զեյթուն եւ Շենգավիթ վարչական շրջանների բնակիչներ:

Սույն գերատեսչությունից նաեւ փոխանցեցին, որ առողջապահության համաշխարհային կազմակերպության տվյալներով՝ լեյշմանիոզի տարածվածությունն աճելու միտում ունի ամբողջ աշխարհում, ուստի անհրաժեշտ է բարձրացնել բնակչության իրազեկվածության մակարդակը, եւ հորդորել, որ նրանք բժշկի դիմեն վարակի յուրաքանչյուր կասկածի դեպքում:

Պեսկով. Ռուսաստանն ուժով կհասնի Ուկրաինայում իր նպատակներին, եթե համաձայնության չգա Եվրոպայի հետՌուսաստանի «ստվերային նավատորմը» ԵՄ-ի ուշադրության կենտրոնում էՊռոշյան բնակավայրում «Volkswagen»-ը բшխվել է երկաթե արգելապատնեշներին և կողաշրջվել․ 18-ամյա աղջիկը տեղում մшhացել էԼատվիա-Հայաստան․ մեկնարկային կազմերՍևանա լճում սիգի որսն արգելվում է․ կսահմանվի ուժեղացված հսկողությունԱՄՆ-ն առաջին անգամ Ճապոնիայում գտնվող իր ռազմակայանում տեղակայել է F-15EX կnրծանիչներՈւկրաինայի ներկայությունը կարող է փչացնել ԱՄՆ-ում կայանալիք G20-ի գագաթնաժողովը․ ՌԴ ԱԳՆ դեսպան23-ամյա կիսապաշտպան Ֆերմին Լոպեսի հետ գործարքով հետաքրքրված է ԱՊԼ-ի չորս ակումբՉինաստանը դեմ է Ուկրաինայի պատերազմը՝ Պեկին-Մոսկվա-Վաշինգտոն հանդիպման օրակարգում ընդգրկելունՈւկրաինայի և Ռուսաստանի եռակողմ բանակցությունների շուրջ նոր գաղափարները կարող են ճեղքnւմների հանգեցնել. ՔուշներԲելառուսը Եվրոպայում պատերազմի նախապատրաստության նշաններ է տեսնումՕդեսայի մարզի վրա ռուսների հարձшկման հետևանքով առնվազն վեց մարդ է վիրավnրվել. Ուկրաինայի արտակարգ իրավիճակների ծառայությունԱլիևի նամակը Պաղեստինի նախագահին․ անսպասելի անդրադարձ ՀայաստանինՀՀ ԱԳՄԱ նախարարությունը շնորհավորել է Պաղեստինին Անկախության օրվա առթիվ. շնորհավորանքին արձագանքել է Հայաստանում Իրանի դեսպանությունըԲայդենը խախտել է լռությունը․ կոշտ մեղադրանքներ Նեթանյահուի հասցեինՊեսկով․ Եվրոպայում անվտանգության հարցերը քննարկելն անիմաստ է, եթե եվրոպացիները խաղաղություն չեն ցանկանումՍաուդյան Արաբիայի գլխավորած կոալիցիան հայտնել է հութիների երկու հրթիռ որսալու մասինՍաուդյան Արաբիայի գլխավորած կոալիցիան հայտնել է հութիների երկու հրթիռ որսալու մասինԻսրայելի բանակը հայտնել է հոկտեմբերի 7-ի հարձակման նախապատրաստման մասնակից, ՀԱՄԱՍ-ի հրամանատարի վերացման մասինՌոստովի մարզում ԱԹՍ-ների հարձակումից հետո դադարեցվել է գնացքների երթևեկությունը, վնասվել են էլեկտրական ենթակայաններ․ մեկ մարդ զոհվել էՄեկ զոհ, մեկ վիրավոր․ Հարսանիքի մասնակիցներից երկու անչափահաս «Ինֆինիտի»-ով վթարի են ենթարկվելՌուսաստանն ամերիկյան կողմի հետ քննարկում է ուկրաինական հարցը․ ԼավրովՊեսկով․ Եվրոպայի բանակցողները դեռ կապ չեն հաստատել Ռուսաստանի հետՌուբլին թանկացել է. տարադրամի փոխարժեքը՝ նոյեմբերի 15-ի դրությամբՆահանգապետ. Հայաստանում Կարապետյանների նկատմամբ քրեական հետապնդումը չպետք է ազդի Մուրմանսկում շինարարության վրաՄերաբ Դվալիշվիլին կոչ է արել ազատ արձակել Ուսման ՆուրմագոմեդովինՓակ է Քարի լիճ տանող ավտոճանապարհըԶելենսկին այնքան երախտապարտ չէ, որքան ակնկալվում էր. ԲայդենՌոստովի մարզում ԱԹՍ-ների հարձակnւմից հետո դադարեցվել է գնացքների երթևեկությունը, վնասվել են էլեկտրական ենթակայաններ․ մեկ մարդ զnհվել էԳերմանիայում երտասարդները կրկին բողոքի ցույցեր են անցկացվել. Բեռլինում բերմшն է ենթարկվել 22 մարդ, տուժել են ոստիկաններԱվելի քան 130 000 մարդ ստորագրել է Nvidia-ի ղեկավարին պաշտոնում վերականգնելու պահանջագիրըԳործարկվել է անձնագրերի և նույնականացման քարտերի արագացված տրամադրման ծառայությունը. ՆԳՆ խոսնակՀայաստանի հավաքականի վերջնական հայտացուցակը` Լատվիայի դեմ խաղումԹրամփը կաջակցի Ռուսաստանի հետ միայն այն պայմանավորվածություններին, որոնք կամրապնդեն Ուկրաինայի և Եվրոպայի անվտանգությունը․ ՔուշներՀայաստանի դեմ կազմում կլինի 2-3 փոփոխություն․ Լատվիայի ընտրանու մարզիչԻրանում ուղևորատար ավտոբուս է վթարի ենթարկվել. կա 11 զnհ, 19 վիրավnրԲացատրել են Ռուսաստանի դիրքորոշումը ՀԱՊԿ-ից Հայաստանի հեռացման վերաբերյալՆոր պատերшզմի դառը հետևանքները կազդեն շատերի վրա․ Իրանի խորհրդարանի խոսնակԻՀՊԿ-ն հայտնել է Բահրեյնում ԱՄՆ ռազմաբազայի ՀՕՊ օբյեկտների վրա հարձակման մասինԼարսը բաց էՄիլեյը հայտարարել է 2027 թվականին երկրորդ նախագահական ժամկետի համար առաջադրվելու մտադրության մասինՁմեռային զորակոչից առաջ կարևոր փոփոխություն․ ովքեր կարող են տարկետում ստանալԶելենսկին վախենում է վերադառնալ Ուկրաինա, այդ պատճառով էլ ժամանակի մեծ մասն անցկացնում է արտերկրում՝ գործուղումների պատրվակով. Ղրիմի խորհրդարանի ղեկավար«Արնոլդ Ռուտտո. Հայաստանը որպես Կովկասում եվրոպական օազիս»ՀՕՊ ուժերը մեկ գիշերվա ընթացքում խnցել են ուկրաինական 533 անօդաչու թռչող սարք. ՌԴ ՊՆՈւկրաինան առանցքային դեր է խաղում Հյուսիսատլանտյան դաշինքում, որտեղ նա պետք է զբաղեցնի իր լիարժեք տեղը. ՄակրոնՍպասվում է անձրև. ջերմաստիճանը կբարձրանա 2-4 աստիճանովԻրանը հարվшծել է Բահրեյնում գտնվող ամերիկյան ռազմաբազային. ԻՀՊԿԳյումրիում գազի բալոն է պայթել․ երկու քաղաքացի հոսպիտալացվել էՔաղաքագետ. «Հետաձգելով Հայաստանի հետ համաձայնագրի ստորագրումը Ալիևը խոչընդոտում է Թուրքիային բացել իր սահմանը և ստեղծում է բաց թողնված հնարավորությունների վտանգ»
Ամենադիտված