Վարկերն ու ավանդները կբերեն միայն վնասների․ փորձագետները բացատրել են, թե ինչու
ՀԱՍԱՐԱԿՈՒԹՅՈՒՆ
bankiros.ru-ն գրում է, որ կորոնավիրուսային համաճարակը ցնցել է ֆինանսական ծառայությունների շուկան: Բանկերը ստիպված էին զիջումներ անել վարկառուներին, իսկ ավանդները անշահավետ են դարձել Կենտրոնական բանկի ցածր հիմնական տոկոսադրույքի պատճառով: Bankiros.ru-ն պարզել է, թե ինչ է սպասվում ֆինանսական հաստատությունների հաճախորդներին գալիք տարում:
RGS բանկի Սանկտ Պետերբուրգի մասնաճյուղի մենեջեր Ելենա Վերեվոչկինան նշել է, որ ցածր հիմնական տոկոսադրույքով համեմատաբար շահավետ է վարկեր վերցնելը, իսկ ավելի բարձր տոկոսադրույքի դեպքում ավանդներ գումարադնել: Հիշեցնենք, որ ներկայումս հիմնական տոկոսադրույքը կազմում է 4.25%:
«2021 թվականին կհայտնվի մեկ այլ նրբություն, որը ավանդներին չի ավելացնի «շահութաբերություն», և դա 1 միլիոն ռուբլուց ավելի ավանդների վրա դրված հարկն է: Այսինքն, այդպիսի ավանդների արդյունավետ (իրական) տոկոսադրույքը ցածր կլինի անգամ հայտարարագրվածից, չնայած այն փաստին, որ հայտարարագրված (կամ հայտարարված) տոկոսադրույքը ներկայումս պատմական նվազագույնի սահմանում է, իսկ ավանդների որոշ տեսակների համար անգամ արդեն ցածր է գնաճի մակարդակից»,- ասել է փորձագետը:
Ըստ նրա՝ ներկայիս իրավիճակը հնարավորություն է տալիս շահավետ կերպով վերցնել երկարաժամկետ հիփոտեկային վարկ, և հիպոտեկային վարկերի բումը, զուգորդված ցածր ավանդային տոկոսադրույքների հետ, նպաստել է բնակարանների գների զգալի աճին ինչպես առաջնային, այնպես էլ երկրորդային շուկաներում: Վերեվոչկինան նաև նշել է, որ արդյունքում բնակարանների գների բարձրացումը մեծապես փոխհատուցել է ցածր հիփոթեքային տոկոսադրույքին:
«Ավտոմեքենաների գների բարձրացումը փոխարժեքի տատանումների, ինչպես նաև համաճարակի պատճառով մատակարարման դադարեցման հետևանքով ևս նվազեցրել է ապառիկ մեքենա գնելու շահութաբերությունը, չնայած համեմատաբար ցածր տոկոսադրույքներին»,- ասել է նա:
Փորձագետը այդ ամենը ամփոփել է ասելով, որ որոշակի բանկային արտադրանքի օգտագործման առավելությունը ներկա պայմաններում պետք է որոշվի՝ ելնելով անհատի կամ ընտանիքի կյանքի առանձնահատուկ իրավիճակից, ինչպես վարկային հնարավորությունների, այնպես էլ միջոցները ընթացիկ տոկոսադրույքների տեղադրման առումով:
Բանկային ոլորտի մասնագետ, Ռուսաստանում Հայաստանի պետական շահերի հիմնադրամի (ANIF) ներկայացուցչության ղեկավար Սերգեյ Գրիգորյանը կարծում է, որ վարկերի համար տոկոսադրույքները կարող են աճել, բայց աննշան` 1-2% -ի սահմաններում:
«Եթե իսկապես վարկի կարիք ունեք, ապա իմաստ ունի վերցնել այն հիմա, եթե առանց դրա կարող եք գոյատևել, ապա ավելի լավ է չկապվել պարտքային պարտավորություններով, տնտեսական իրավիճակը ակնհայտորեն չի տրամադրում դրան»,- զգուշացրել է նա:
Նա նշել է, որ, ամենայն հավանականությամբ, հիպոտեկային վարկի տոկոսադրույքները կբարձրանան տարվա երկրորդ կեսին 1-2% -ի սահմաններում: Բայց դա չի նշանակում, որ պետք է հնարավորինս արագ վազել և վարկ վերցնել, ասել է Գրիգորյանը: Փաստն այն է, որ Ռուսաստանում բնակարանային շուկան այժմ շատ է գերագնահատված, և գները իրենց գագաթնակետին են: Նա բացատրել է, որ դա միշտ այդպես է լինում ճգնաժամի սկզբում. բնակչությունը չգիտի՝ ինչ անի իր խնայողությունների հետ, իսկ անշարժ գույքը փող խնայելու ամենահասկանալի, չնայած ոչ ամենաեկամտաբեր միջոցն է:
«Բայց վաղ թե ուշ փողը վերջանում է, յուրաքանչյուր ոք, ով ցանկանում էր ներդնել փողը, արդեն կատարած է լինում դա, իսկ տնտեսական իրավիճակը չի բարելավվում, եկամուտներն ու գնողունակությունը ընկնում են, և տեղի է ունենում հետընթաց նույն պես կտրուկ, ինչպես եղել է աճը», - ասել Bankiros.ru- ի զրուցակիցը: Նա հիշեցրել է, որ նման իրավիճակ է եղել 2014 և 2008 թվականներին, և ինքը համոզված է, որ դա կլինի նաև հիմա: Նրա խոսքով արդեն տարվա երկրորդ կեսին գները կնվազեն և կկարողանան փոխհատուցել գրավադրույքների տոկոսադրույքների բարձրացումը: «Ամենայն հավանականությամբ, լավագույն առաջարկը կլինի երկրորդական շուկայում, քանի որ նորակառույցներն ավելի դանդաղ են «հետ բերում ներդրումը»»,- եզրափակել է Գրիգորյանը:
Նյութը հրապարակման պատրաստեց Կամո Խաչիկյանը
