Բաքուն սպառնացել է, որ կդադարեցնի համագործակցությունը ՅՈւՆԵՍԿՕ-ի հետ Ղարաբաղի պատճառով
ՄԻՋԱԶԳԱՅԻՆ
rossaprimavera.ru-ն գրում է, որ Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևը Մշակույթի նոր նախարար Անար Քերիմովի հետ առցանց հանդիպմանը ասել է, որ Ադրբեջանի և ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի համագործակցությունը հնարավոր կլինի միայն այն դեպքում, եթե կազմակերպությունը պահպանի իր «միջազգային կարգավիճակը»:
Նման կերպ Ալիևը մեկնաբանել է ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի կոչը կապված կազմակերպության վերահսկողության առաքելության իրականացմանը Լեռնային Ղարաբաղի Ադրբեջանի վերահսկողության տակ գտնվող տարածքներում գտնվող մշակութային հուշարձանների հարցով:
«Մենք պատրաստ ենք հետագայում համագործակցել ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի հետ, բայց պայմանով, որ ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ն պահպանի իր միջազգային կարգավիճակը: ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ն որևէ երկրի մասնաճյուղ չէ: Եթե մեր հարաբերություններում գերակշռի նման մոտեցումը, ապա համագործակցություն կլինի: Եթե ոչ, չի լինի, կարող եք վերանայել մեր համագործակցությունը: Ամեն դեպքում, մեր մտադրությունները մաքուր են: Պետք է լինեն հարաբերություններ, որոնք զերծ են երկակի ստանդարտներից, իսլամաֆոբիայից և ընտրողական մոտեցումից»,- ասել է Ադրբեջանի ղեկավարը:
Հիշեցնենք, որ ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի գլխավոր տնօրեն Օդրի Ազուլեյը առաջարկել է փորձագետների առաքելություն ուղարկել Լեռնային Ղարաբաղի մշակութային ժառանգությունը պաշտպանելու համար, իսկ կազմակերպության մշակույթի գծով գլխավոր տնօրենի տեղակալ Էռնեստո Օտտոնեն հայտարարել է, որ կազմակերպությունը բազմիցս է դիմել Ադրբեջանի ղեկավարությանը Լեռնային Ղարաբաղում մշակութային օբյեկտների վիճակը վերահսկելու թույլտվություն ստանալու համար, սակայն դիմումները մնացել են անպատասխան:
Լեռնային Ղարաբաղում ռազմական գործողությունների արդյունքում Ադրբեջանի վերահսկողության տակ են անցել վանքեր, եկեղեցիներ և քրիստոնեական մշակույթի այլ հուշարձաններ, որոնք Ադրբեջանում կոչվում են Կովկասյան Ալբանիայի ժառանգություն, և որոնք «յուրացրել են» հայերը:
Ավելի վաղ Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևը բազմիցս հայտարարել էր, որ հայերը Լեռնային Ղարաբաղում հայտնվել են միայն 19-րդ դարի սկզբին Կյուրեկչայի խաղաղության պայմանագրի կնքումից հետո: Միևնույն ժամանակ, Ալիևը լռում է այն մասին, որ Լեռնային Ղարաբաղի տարածքը մ.թ.ա. առաջ 2-րդ դարից հետո մոտ 600 տարի եղել է Մեծ Հայաստանի տարածք։
Բացի այդ, Ալիևի նշած պատմական ժամանակաշրջանից անմիջապես առաջ, 17-րդ դարի սկզբին, պարսիկ Շահ Աբասի օրոք, Լեռնային Ղարաբաղում եղել են հինգ հայկական մելիքություններ (իշխանություններ), որոնք հայտնի են նաև որպես Խամսայի մելիքություններ՝ Գուլիստան, Խարբերդ, Վարանդա, Խաչեն և Դիզակ: Հայ Առաքելական եկեղեցուն պատկանող միջնադարյան քրիստոնեական մի քանի խոշոր վանքեր կան Լեռնային Ղարաբաղի տարածքում:
2000-ականների կեսերին Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետությունում ոչնչացվել են Ջուղայի միջնադարյան հայկական խաչքարերը, որը մինչ ոչնչացումը ամենամեծ նման օբյեկտն էր և ընդգրկված էր ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի մարդկության ոչ նյութական մշակութային ժառանգության ցուցակում: Միևնույն ժամանակ, Ադրբեջանը բազմիցս հայտարարել է, որ հայերը երբեք չեն ապրել Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետության տարածքում, ուստի այնտեղ չեն կարող լինել նրանց մշակութային ժառանգության հուշարձաններ:
