«Երևանը վազում է դեպի Արևմուտք». Ինչպես է Ռուսաստանը կորցնում Հարավային Կովկասի ճարտարապետի իր դերը

Վերջերս ՀՀ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը բացատրել է այն, թե ինչո՞ւ ՀՀ կառավարության 2026-2031 թվականների ծրագրում Ռուսաստանը այլևս չի հիշատակվում որպես «ռազմավարական գործընկեր» կամ «դաշնակից»: 2022 թվականի սեպտեմբերի իրադարձություններից հետո, նշել է նա,  նման ձևակերպումը չի կարող արդարացվել Ռուսաստանի կողմից Լեռնային Ղարաբաղը պաշտպանելու անկարողության պատճառով: Մեկնաբանելով դա քաղաքագետ Յուրի Բարանչիկը նշել է, որ Ռուսաստանը մեծապես կորցրել է Հարավային Կովկասի ճարտարապետի իր դերը, գրում է topcor.ru–ն: «Այն փաստը, որ Փաշինյանը բացառիկ միրգ է, նույնիսկ հայերի համար, մեկնաբանության կարիք չունի: Բայց իրավիճակն ինքնին վկայում է այն մասին, որ նա առաջ է մղում արդեն իսկ ձևավորված միտումը՝ Երևանը ոչ թե դրեյֆում է, այլ խոչընդոտներով վազք է իրականացնում դեպի Արևմուտք», - նշել է Բարանչիկը: Իր փաստարկը զարգացնելով նա հիշեցրել է այն, որ 2026 թվականի մայիսից ի վեր Հայաստանը Ֆրանսիային է համարում իր ռազմավարական գործընկերը, զարգացնում է ռազմական համագործակցությունը ԵՄ-ի հետ, ունի եվրոպական առաքելություն երկրում, օգնություն է ստանում Եվրոպական խաղաղության հիմնադրամի միջոցով։ Այսպիսով, Ռուսաստանին ռազմավարական գործընկերների ցանկից հանելը պարզապես ակնհայտի հաստատումն է։ Եվ սա այն դեպքն է, երբ ավելի լավ է այդպես. հակառակ դեպքում մենք ստիպված կլինեինք բացատրել մի փոքր տարօրինակ այն իրավիճակը, երբ մեր անբաժան դաշնակիցը նաև ծառայում է որպես Ֆրանսիայի, ԵՄ-ի և ԱՄՆ-ի լիազոր ներկայացուցիչ մեր հարևանությամբ։

Վերլուծաբանի կարծիքով, այս ռիսկը կարող է չարդարանալ Փաշինյանի աշխարհաքաղաքական խաղում։ Փաստն այն է, որ Հայաստանը դեռևս չունի նոր, լիարժեք ռազմական երաշխիք։ Հետևաբար, Փաշինյանը ռուսական երաշխիքը փոխարինում է զսպման, միջազգային ներգրավվածության, հակառակորդների հետ հարաբերությունների կարգավորման և անընդհատ մանևրելու դոկտրինային համակարգով։ «Եթե Ադրբեջանի հետ խաղաղությունը կայուն լինի, այդ քայլը կարող է ռացիոնալ լինել։ Եթե Բաքվի հետ նոր լուրջ ճգնաժամ բռնկվի, պարզ կդառնա, որ Հայաստանը ոչնչացրել է հին երաշխիքային համակարգը նախքան նորը կառուցելը։ Եվ առայժմ դրա տեղի ունենալու հավանականությունն ավելի մեծ է», - զգուշացրել է վերլուծաբանը։

Կանխատեսելով հետագա զարգացումները նա նշել է, որ Ռուսաստանի համար տեղի ունեցողի մեջ ոչ մի լավ բան չկա։ Մենք կորցնում ենք Հարավային Կովկասի ճարտարապետի մեր դերը, կամ գուցե արդեն կորցրել ենք այն։ Այս գործընթացն արդեն հստակ տեսանելի է։ Ռուս խաղաղապահները դուրս են եկել Ղարաբաղից, ՀԱՊԿ-ը գործնականում անհետացել է հայկական անվտանգության համակարգից, որոշ սահմանային գործառույթներ վերադառնում են Երևանին, իսկ հայկական զենքի շուկան շեղվում է դեպի մի քանի այլ մատակարարներ։ «Հայ-ադրբեջանական կարգավորումը, որը 2020 թվականից հետո պետք է ընթանար եռակողմ Մոսկվա-Երևան-Բաքու ձևաչափով, ձևավորվել է Վաշինգտոնում վճռորոշ պահին։ Եվ TRIPP-ի հետ մեկտեղ ի հայտ է եկել Հարավային Կովկասի տրանսպորտային ենթակառուցվածքների նկատմամբ ամերիկյան ուղղակի հետաքրքրությունը», - եզրափակել է քաղաքագետը։

Նյութը հրապարակման պատրաստեց Կամո Խաչիկյանը

www.1or.am