Կոլագենը՝ մանրադիտակի տակ. ինչ են հաստատում կլինիկական հետազոտությունները և ինչ՝ գովազդը
ՖՈՏՈAesthetic Surgery Journal Open Forum-ում հրապարակված նոր, լայնածավալ հրապարակումն ամփոփել է 16 համակարգված ակնարկներից, 113 կլինիկական փորձարկումներից և գրեթե 8 000 մասնակիցներից ստացված տվյալները՝ գնահատելու համար կոլագենի հավելումների արդյունավետությունը առողջապահության տարբեր ոլորտներում: Հետազոտությունը, որը մինչ օրս ամենաընդգրկուններից մեկն է, պարզաբանել է, թե որտեղ է հաստատվել կոլագենի ազդեցությունը և որտեղ է այն մնում թույլ կամ չկա:
Կոլագենի հավելումները լայնորեն գովազդվում են առողջապահության և գեղեցկության արդյունաբերությունում՝ որպես մաշկի և հոդերի առողջության, ինչպես նաև մարզական դիմացկունության և վերականգնման միջոց: Սակայն նոր վերլուծության արդյունքներն ավելի խառը պատկեր են ցուցադրում:
Ամենահամոզիչ տվյալները ստացվել են մաշկի առողջության վերաբերյալ: Կոլագենի երկարատև ընդունումը կապված է մաշկի խոնավության և առաձգականության բարելավման, ինչպես նաև տարիքային փոփոխությունների դանդաղեցման նշանների հետ: Նույն կերպ, օսթեոարթրիտով հիվանդները հայտնել են ցավի և կոշտության նվազման մասին, հատկապես երկարատև ընդունումից հետո:
Որոշ լրացուցիչ ազդեցություններ նկատվել են նաև մկանա-կմախքային համակարգում, այդ թվում՝ մկանային զանգվածի, մկանների կառուցվածքի և ջլերի առողջության չափավոր բարելավումներ: Այս արդյունքները ենթադրում են կոլագենի հնարավոր դերը հյուսվածքների առողջությունը պահպանելու գործում ծերացման ընթացքում, սակայն ընդհանուր ազդեցությունը չափավոր էր։
Միևնույն ժամանակ, կոլագենի մարզական արդյունավետության համար օգտակարության համոզիչ ապացույցներ չեն հայտնաբերվել: Վերլուծությունը չի բացահայտել մարզումից հետո վերականգնման, մկանային ցավի նվազման կամ ջլերի մեխանիկական հատկությունների բարելավման վրա էական ազդեցություն, ինչը կասկածի տակ է դնում մարզիկներին ուղղված տարածված մարքեթինգային պնդումները։
Մետաբոլիկ առողջության և ատամնաբուժական ցուցանիշների վերաբերյալ արդյունքները նույնպես միանշանակ չեն եղել: Խոլեստերինի մակարդակի, արյան ճնշման, արյան մեջ գլյուկոզի և լնդերի առողջության վրա ազդեցության վերաբերյալ տվյալները կամ անհամապատասխան էին, կամ էլ անհամոզիչ։
Հեղինակները նշել են, որ համեմատաբար նոր կլինիկական հետազոտությունները երբեմն ցույց են տալիս ավելի ցայտուն ազդեցություններ, ինչը կարող է պայմանավորված լինել ինչպես հետազոտության բարելավված դիզայնով, այնպես էլ կոլագենի բանաձևերի տարբերություններով:
Անգլիա Ռասկին համալսարանի պրոֆեսոր Լի Սմիթի խոսքով՝ հետազոտության արդյունքները թույլ են տալիս ավելի հավասարակշռված հասկանալ հավելումները. կոլագենը բոլորի համար միատեսակ լուծում չէ, բայց այն կարող է իրական օգուտներ ապահովել երկարատև օգտագործման դեպքում, մասնավորապես մաշկի և օսթեոարթրիտի դեպքում։ Հետազոտողներն ընդգծում են հետագա բարձրորակ կլինիկական փորձարկումների անհրաժեշտությունը՝ օպտիմալ դեղաչափերը, երկարատև ազդեցությունները և կոլագենի աղբյուրների միջև եղած տարբերությունները ճշտելու համար։