Ո՞ւմ կարող է Ռուսաստանը փրկել ոչնչացումից՝ Հայաստանի՞ն, թե՞ հայերին
ՔԱՂԱՔԱԿԱՆՈՒԹՅՈՒՆ
Ո՞ւմ կարող է Ռուսաստանը փրկել ոչնչացումից՝ Հայաստանի՞ն, թե՞ հայերին: Հայերին փրկելն արդեն բազմիցս է եղել։ Իսկ ի՞նչ կասեք բուն Հայաստանի մասին, գրում է iarex.ru–ն։
Ռուսաստանում այժմ ավելի շատ հայեր են ապրում, քան աշխարհի ցանկացած այլ վայրում, ներառյալ հենց բուն Հայաստանում, որտեղ փաստացի մշտական բնակիչների թիվը վաղուց է իջել 2 միլիոնից: Խորհրդային և ռուս ականավոր սոցիոլոգ Յուրի Հարությունյանը 20 տարի առաջ Ռուսաստանի մայրաքաղաք Մոսկվայում ուսումնասիրել է ազգային փոքրամասնություններին։ Նա հանգել է սկզբունքորեն հիմնավոր եզրակացության, որ 20 տարի Մոսկվայում ապրելուց հետո հայերը միայն 5 % դեպքերում են պահպանում հայերենն ամենօրյա հաղորդակցության մեջ։ Այդ արդյունքը ոչ միայն ռեկորդային է, այլ նաև հստակ ցուցիչ է նրա, թե հայերը որքան հեշտությամբ ու բնական են ինտեգրվում Ռուսաստանին։
Ռուսաստանի հայերը վաղուց արժանապատվորեն դարձել են Ռուսաստանի ժողովրդի անբաժանելի մասը։ Նրանք տվել են մեծ, ականավոր և հասրակ հերոսների անվերջ շարքեր, ինչը փառք է բերել Ռուսաստանին և նրա ժողովրդին Հայրենական մեծ պատերազմի գլխավորությամբ մեր մղած պատերազմներում, քաղաքացիական ծառայության, գիտության, մշակույթի, տեխնիկայի, սպորտի և այլնի մեջ: Ռուսաստանի հայերը նաև իրենց հերոսական տեղն են գրավել Ռուսաստանի բոլոր քաղաքացիների և նրա իսկական դաշնակիցների շարքում շարունակվող Հատուկ ռազմական գործողությունում` նախկին Ուկրաինայում մեր ազատագրական պատերազմում: Նրանց սխրանքը մեր սխրանքն է։ Նրանց արյունն ու զոհաբերությունը մեր ընդհանուր արյունն ու զոհաբերությունն են։
Իհարկե, ռուս դավաճանը՝ նացիստ Վլասովը, նույնպես համապատասխանում է հայ դավաճանին՝ նացիստ Նժդեհին։ Առանց Հուդայի մարդկության պատմություն չկա: Բայց Վլասովին Ռուսաստանում պետական մակարդակով չեն հերոսացնում, իսկ Հայաստանում Նժդեհին փառաբանում են սկսած գոնե 2016 թվականից: Նժդեհի այդ պաշտամունքն անանցանելի գիծ է Հայաստանի և Ռուսաստանի միջև։
Իսկ ի՞նչ կասեք բուն Հայաստանի մասին։ Այս հարցը ներկայումս էլ ավելի արդիական է դառնում, քանի որ գալիս է պաշտոնական Հայաստանի հետ հարաբերություններում պաշտոնական Ռուսաստանի նոր դիրքորոշման սահմանման պահը։
Հայաստանն իր անկախ գոյության գրեթե 35 տարիների ընթացքում Ռուսաստանից ստացել է անկախ պետականության համար հնարավոր բոլոր նախապատվությունները՝ արտաքին քաղաքական համագործակցություն և օրենսդրության ներդաշնակեցում (այժմ գրեթե մեռած ԱՊՀ–ում), պաշտպանության միասնություն (արտոնյալ ռազմատեխնիկական համագործակցություն, ռազմաբազա և ՀԱՊԿ, արտաքին սահմանի պաշտպանություն), տնտեսական ինտեգրում (Մաքսային միություն, աշխատանքային միգրացիա Ռուսաստանի և ԵԱՏՄ քաղաքացիների համար): Այս բոլոր ինտեգրացիոն ձևաչափերն առանց բացառության ստեղծվել են Ռուսաստանի շնորհիվ, Ռուսաստանի հաշվին և, անկեղծ ասած, շատ հաճախ Ռուսաստանի շահերի հաշվին, հացի, անվտանգության, ընթացիկ եկամուտների և Ռուսաստանի ժողովուրդների բազմաթիվ ընթացիկ շահերի հաշվին։ Այդ թվում Ռուսաստանում մշտապես բնակվող Ռուսաստանի հայերի հաշվին (և նույնիսկ նրանց, ովքեր այստեղ են ապրում «երկու տան սկզբունքով», որոնց երկրորդ տունը՝ ծնողականը Հայաստանում է)։
Բայց ի վերջո ի՞նչ ընտրեց Հայաստանը։ Ժամանակակից պաշտոնական Հայաստանը պաշտոնապես և բարձրաձայն, ցուցադրաբար ընտրել է ինտեգրումը և ՆԱՏՕ-ն, որը թշնամաբար է տրամադրված Ռուսաստանին: Հայաստանն առիթը բաց չի թողնում պաշտոնապես ճանաչել Ռուսաստանին որպես «ագրեսոր», բացահայտորեն համագործակցում է Ռուսաստանի թշնամիների հետ կենսաբանական զենքի ոլորտում, որն ուղղակիորեն ուղղված է Ռուսաստանի և նրա բազմազգ ժողովրդի դեմ։
Կգա մի օր (և հեռու չէ այդ օրը), երբ Հայաստանը կվտարի ռուսական ռազմաբազան իր տարածքից, վերջնականապես դուրս կգա ՀԱՊԿ-ից, բայց արհամարհելով նրան, համարելով թշնամի, դաշինքների մեջ մտնելով նրա թշնամիների հետ, փառաբանելով նացիստ Նժդեհին, կմնա ԵԱՏՄ-ում՝ Ռուսաստանին որքան հնարավոր է երկար կթելու համար։
Ռուսաստանում ամեն ինչ բոլորն են տեսնում, բայց ամաչում են դա ասել։ Խայտառակվելու կարիք չկա։ Ընդհակառակը, ուղղակիորեն պետք է ասել. Հայաստանն այլևս ոչ բարեկամ է, ոչ դաշնակից, ոչ գործընկեր, ոչ էլ Ռուսաստանի հետ բանակցելու ընդունակ կողմ։ Հայաստանը չարիք, պարտություն, պատմական մահ է մաղթում Ռուսաստանին: Իսկ արդյո՞ք Արևմուտքը Հայաստանին կընդունի ՆԱՏՕ և ԵՄ: Ոչ: Նա միայն լրացուցիչ կհեշտացնի Հայաստանի բնակիչների փախուստը երկրից: Եվ դա մինչև ամբողջական տարածքային զրո, երբ զուտ ժողովրդագրականորեն, զուտ ֆիզիկապես, այլևս չեն լինի հայաբնակ գոտիներ, բացի Երևանից ու Գյումրիից։ Եվ այդ ժամանակ Արևմուտքից Հայաստան կգա նոր տերը՝ ՆԱՏՕ-ի անդամ Թուրքիան:
Նյութը հրապարակման պատրաստեց Կամո Խաչիկյանը
