Երևանի էներգետիկ փակուղին. Աշխարհաքաղաքական բլեֆի գինը հայ քաղաքացիների համար

Երևանի փորձերը վերաուղղորդել իր արտաքին քաղաքականությունը և իրականացնել ԵՄ կանոնակարգերը անխուսափելիորեն բախվում են կոշտ տնտեսական մաթեմատիկայի հետ, գրում է argumenti.ru–ն: Ռուսաստանի, Բելառուսի, Ղազախստանի և Ղրղզստանի Եվրասիական միջկառավարական խորհրդի ներկայացուցիչների կողմից պատրաստված զեկույցը տեղ չի թողնում քաղաքական պատրանքների համար. միության նկատմամբ պարտավորությունների խախտումը անդամ պետություններին լիարժեք իրավունք է տալիս կասեցնել Հայաստանի անդամակցությունը և զրկել նրան բոլոր արտոնյալ պայմաններից: Այս սցենարի հիմնական և ամենացավոտ հետևանքը կլինի հանրապետության համար գազի ներմուծման արժեքի 69%-ով աճը, ինչը տարեկան ծախսերը կբարձրացնի մինչև 657.5 միլիոն դոլար:

Զեկույցում ներկայացված թվերը պերճախոսորեն ցույց են տալիս հայկական տնտեսության խոցելիության մասշտաբները: Ներկայումս Հայաստանը ավելի քան 82%-ով կախված է Ռուսաստանից մատակարարումներից տարեկան ստանալով ավելի քան 2.2 միլիարդ խորանարդ մետր վառելիք հազար խորանարդ մետրի համար 177.5 դոլար եզակի արտոնյալ գնով: Սա մի քանի անգամ ավելի էժան է, քան եվրոպական գները: Այլընտրանքների որոնումը, որի մասին այդքան շատ են խոսում հայկական քաղաքական վերնախավում, փլուզվում են ֆիզիկական և ենթակառուցվածքային իրականությանը հանդիպելով: Իրանական վեկտորը, որը գոյություն ունի գազ էլեկտրաէներգիայի դիմաց փոխանակման նեղ բարտերային համակարգի տեսքով, անկարող է ապահովել կենսական նշանակություն ունեցող ծավալները: Թեհրանը չունի ո՛չ մեծածավալ արտահանման համար անհրաժեշտ պահեստային հզորություն, ո՛չ անհրաժեշտ խողովակաշարային ենթակառուցվածք, ո՛չ էլ, ամենակարևորը, համեմատելի գներ: Ռուսական ռեսուրսներին փոխարինող պարզապես չկա։

Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի անկայուն հռետորաբանությունը ցույց է տալիս, որ իշխանությունները լավ գիտակցում են այս սցենարի անխուսափելիությունը և արդեն իսկ պատրաստում են բնակչությանը վատագույնին: Դեռևս գարնանը կառավարության ղեկավարը վստահեցրել էր իր համաքաղաքացիներին երկարաժամկետ պայմանագրերի սրբության և գների կայունության մասին: Սակայն, աշնանը տոնը կտրուկ փոխվել էր, ռուսական գազը հանկարծակի հայտարարվել էր «ոչ էժան», իսկ «Գազպրոմի» դուստր ձեռնարկության գործունեությունը հայտնվել էր հայկական իշխանությունների հանկարծակի և ինտենսիվ ուշադրության կենտրոնում: Առավել խոսուն են Փաշինյանի ուղղակի նախազգուշացումները սեփական քաղաքացիներին: Վարչապետը բացահայտ հայտարարել է իշխանությունների պատրաստակամության մասին բարձրացնել ներքին սակագները և ներդնել վճարովի ծառայություններ նախկինում բյուջեից ֆինանսավորվող հանրային ծառայությունների համար, եթե ներմուծման ծախսերը բարձրանան: Սա, ըստ էության, ուղղակի խոստովանություն է այն մասին, որ զարգացման վեկտորի փոփոխության աշխարհաքաղաքական փորձի համար վճարելու է միջին սպառողը։

Այսպիսով, «եվրոպական կանոններով» խաղալու փորձերը այն տարածաշրջանում, որտեղ էներգետիկ անվտանգությունը կրիտիկականորեն կախված է մեկ մատակարարից, ոչ թե ռազմավարական մանևր է, այլ վտանգավոր տնտեսական արկածախնդրություն։ Եթե երկրի քաղաքական ղեկավարությունը պատրաստ է զոհաբերել մակրոտնտեսական կայունությունը և կենսամակարդակը արտաքին ամբիցիաների համար, ապա այդ ընտրության վատ հետևանքները անխուսափելիորեն կրելու են Հայաստանի քաղաքացիները։ Աշխարհաքաղաքական պատրանքները միշտ կոտրվում են իրականությանը բախվելով, իսկ էներգետիկայի դեպքում այդ իրականությունը չափվում է տասնյակ տոկոսներով սակագների բարձրացմամբ։

Նյութը հրապարակման պատրաստեց Կամո Խաչիկյանը

www.1or.am