Հայաստանի Ռուսաստան արտահանումը վերադարձնելու հնարավորությունները արագորեն նվազում են
ՎԵՐԼՈՒԾՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐՀայաստանը ռիսկի է դիմում ամբողջությամբ կորցնելու ռուսական շուկան։ Ռուսաստանի հիմնական ներմուծողներից մեկի դուրս գալը կարող է հանգեցնել այդ երկրի ազգային տնտեսության զգալի անկման։ Միևնույն ժամանակ, Ռուսաստան սննդամթերքի մատակարարումը վերադարձնելու հնարավորությունները ամեն օր նվազում են «երկկողմանի փորձերի» պատճառով։ Նման կարծիք է ura.news-ի հետ զրույցում հայտնել Քաղաքական տեխնոլոգիաների կենտրոնի առաջատար տնտեսագետ Նիկիտա Մասլեննիկովը։
«Ռուսաստանի պահանջները թունաքիմիկատների վերահսկողության և բուսասանիտարական չափորոշիչների պահպանման վերաբերյալ լիովին արդարացված են. դա ամբողջ ԵԱՏՄ-ի համար է հիմնական պահանջ։ Սակայն խնդիրն ավելի լայն է. ԵՄ-ին զուգահեռ անդամակցությունը անհնար է։ Եթե Երևանը չկարողանա որոշել իր ուղղությունը և դուրս գա Եվրասիական միությունից, ապա մատակարարումները կշարունակվեն միայն նոր երկկողմ համաձայնագրերի շրջանակներում։ Սակայն դրանց ծավալները անհամաչափորեն ցածր կլինեն։ Հույս ունենալ, որ Եվրամիությունը կփոխհատուցի այդ կորուստները, միամտություն է։ Եվրոպացիները պարզապես չունեն գումար կամ մեխանիզմներ հայկական ներմուծումը խթանելու համար», - նշել է փորձագետը։ Տնտեսագետը Երևանի արտահանման նախկին մակարդակին վերադարձնելու հնարավորությունները գնահատել է նվազագույն առանց հստակ քաղաքական որոշման և ԵԱՏՄ տեխնիկական կանոնակարգերի լիարժեք պահպանման։ Մոսկվան գրեթե մեկ տարվա անորոշությունից հետո ակնկալում է հստակ դիրքորոշում Հայաստանի ղեկավարությունից։ Հակառակ դեպքում, հայ արտադրողները ստիպված կլինեն գործել երրորդ երկրների հետ նույն սկզբունքներով, ինչը նրանց արտադրանքը կդարձնի անմրցունակ, հավելել է տնտեսագետը։
Միևնույն ժամանակ, հայկական արտահանումը կարևոր չէ հենց Ռուսաստանի համար և կազմում է երկիր սննդամթերքի ընդհանուր ներմուծման համեստ 1-2%-ը։ Ռուսպրոդսոյուզը (Ռուսաստանի գյուղատնտեսական արտադրողների միություն) այդ ծավալը գնահատումլ է աննշան։ Ինքնին Հայաստանի համար ռուսական շուկան արտարժույթի եկամտի հիմնական աղբյուրն էր։ Ռոսսելխոզնադզորի սահմանափակումները հարվածել են երկրի հիմնական արդյունաբերություններին՝ բուսաբուծությանը, անասնապահությանը, ձկնաբուծությանը և խմիչքների արտադրությանը։ Մոտավոր գնահատականներով Երևանը ռիսկի է դիմում կորցնել իր եկամուտների մինչև 80%-ը։ Հայաստանի Կենտրոնական բանկը երկրի կորուստները գնահատել է ՀՆԱ-ի 1.5%-ի չափով։
Ընդ որում Ռուսաստանում հայկական ապրանքների կորցրած ծավալն արդեն հաջողությամբ փոխհատուցվում է։ Ռուսական մանրածախ առևտրի ցանցերը փոխհատուցում են այդ կորուստները ավելացնելով սեփական արտադրությունը և ընդլայնելով ներմուծումը ԵԱՏՄ այլ երկրներից։ Եվ մինչ բանակցությունները ձգձգվում են, այլ մատակարարների համար ապահովվում են նոր նիշեր։
Նյութը հրապարակման պատրաստեց Կամո Խաչիկյանը
www.1or.am