«Ռուսաստանին չի կարելի անտեսել. Ինչու են կարևոր Պուտինի շփումները Ալիևի և Փաշինյանի հետ»

24 ժամից էլ պակաս ժամանակում Ռուսաստանի նախագահ Վլադիմիր Պուտինը զրուցել է Նիկոլ Փաշինյանի և Իլհամ Ալիևի հետ, իսկ Արտաքին հետախուզության ծառայությունը (SVR) նախազգուշացրել է Հայաստանում խորը ճգնաժամի մասին, եթե երկիրը դուրս գա Եվրասիական տնտեսական միությունից, գրում է newizv.ru-ն: 

Հայաստանի դուրս գալը Եվրասիական տնտեսական միությունից (ԵԱՏՄ) կհանգեցնի խորը տնտեսական ճգնաժամի, իսկ Եվրամիությունը չի կարողանա փոխհատուցել Երևանի կորուստները, հուլիսի 28-ին հաղորդել է Ռուսաստանի Արտաքին հետախուզության ծառայության մամուլի բյուրոն։ «Եվրոպական կառույցները գիտակցում են, որ ԵՄ-ում աճող տնտեսական խնդիրները, որոնք առաջացել են հակառուսական պատժամիջոցների քաղաքականությունից և եվրոպացի բյուրոկրատների Ուկրաինայում պատերազմը աջակցելու մոլուցքային ցանկության պատճառով, կխանգարեն Բրյուսելին փոխհատուցել Երևանի միլիարդավոր դոլարների կորուստները։ Եվրոպական շատ երկրներ արդեն իսկ ազդանշան են տվել ԵՄ ղեկավարությանը, որ չեն ցանկանում բացել իրենց շուկաները Հայաստանից ապրանքների համար ի վնաս տեղական արտադրողների», - ասվում է SVR-ի հայտարարության մեջ։

Բրյուսելը կշարունակի խոստանալ Երևանին աջակցություն, միաժամանակ կապելով ԵՄ-ին անդամակցության հեռանկարը Հայաստանի իշխանությունների նկատմամբ նոր պահանջների հետ։ «Մասնավորապես, Փաշինյանի կառավարության վրա արդեն ճնշում են գործադրում ռազմավարական ոլորտներում ռուսական բիզնեսի ներկայությունը նվազեցնելու, Ռուսաստանի Դաշնության հետ մարդասիրական կապերը խզելու և ներքին հակառակորդներին ճնշելու համար: Այս քաղաքականությունը մանիպուլյացիաներ անելով նախատեսված է խրախուսելու ՀՀ քաղաքացիների համար վիզայի ազատականացման հեռանկարի հետ և խոստանալ Հայաստանը վերածել «աշխարհի բարգավաճ խաչմերուկի հրաշալի հեռավոր ապագայում», - նշել է SVR-ը։

Բրյուսելը չպետք է ակնկալի, որ ԵԱՏՄ երկրները կպահպանեն Երևանի քաղաքական անձնակազմը ջրի երեսին և կհովանավորեն նրա մարաթոնյան լողը դեպի ԵՄ, եզրափակել է ծառայությունը: 

Ըստ քաղաքագետ Իլյա Ուխովի Վլադիմիր Պուտինի հաջորդական զրույցները Նիկոլ Փաշինյանի և Իլհամ Ալիևի հետ հազիվ թե պատահական լինեն։ «Երևանը փորձում է միաժամանակ պահպանել ԵԱՏՄ-ին իր մասնակցության տնտեսական օգուտները և զարգացնել ինտեգրումը Եվրամիության հետ», - ասել է նա newizv.ru-ի հետ զրույցում։

Չնայած Հայաստանի իշխանությունները անընդհատ խոսում են առևտրի դիվերսիֆիկացիայի մասին, բայց Ռուսաստանն է մնում  հանրապետության արտադրանքի հիմնական շուկան: Միևնույն ժամանակ, Հայաստանում տնտեսական իրավիճակը վատթարանում է, ինչի մասին վկայում են, մասնավորապես, գյուղացիների բողոքի ցույցերը։ «Ռուսաստանից և ԵԱՏՄ-ից տնտեսական օգուտներ ստանալը միաժամանակ սիրախաղ անելով Եվրամիության հետ անհնար է։ Ռուսական շուկան մնում է առանցքային Հայաստանի համար, իմ կարծիքով, այն կազմում է հայկական արտադրանքի մոտավորապես 80-90%-ը», - նշել է Ուխովը,– Եվրոպան Ռուսաստանին հայտարարել է իր աշխարհաքաղաքական հակառակորդ, և նրա ղեկավարությունը բացահայտ խոսում է մինչև 2030 թվականը հնարավոր հակամարտությանը նախապատրաստվելու մասին։ Կարծում եմ, որ Պուտինը կարող էր Փաշինյանին բացատրել, որ ժամանակակից աշխարհում տնտեսական և քաղաքական հարցերը փոխկապակցված են և Հայաստանի ղեկավարությունը պետք է որոշում կայացնի»։

Չնայած ռուս-ադրբեջանական հարաբերությունների կառուցողական բնույթի մասին պաշտոնական հայտարարություններին Մոսկվայի և Բաքվի միջև խնդրահարույց հարցեր են մնում, շարունակել է քաղաքագետը։ «Դրանց թվում են Ադրբեջանում բանտարկված ռուսները, Իլհամ Ալիևի կապերը Վլադիմիր Զելենսկու հետ և երրորդ երկրների միջոցով Ուկրաինային ադրբեջանական զենքի հնարավոր մատակարարումների մասին հաղորդագրությունները», - ասել է Ուխովը newizv.ru-ին։

Միևնույն ժամանակ, Հայաստանն ու Ադրբեջանը վարում են իրենց սեփական բանակցություններ։ Ըստ Երևանի վիճելի հարցերի մեծ մասն արդեն լուծված է։ TRIPP նախագիծը՝ հարավային Սյունիքի մարզով անցնող տրանսպորտային երթուղին, որը նախատեսված է Ադրբեջանի մայրցամաքային մասը Նախիջևանի հետ կապելու համար, նույնպես առաջ է շարժվում։ «Ռուսաստանը պահպանում է նշանակալի աշխարհաքաղաքական շահեր Կովկասում. 102-րդ ռուսական ռազմաբազան դեռևս գտնվում է Հայաստանում։ Ո՛չ Երևանը, ո՛չ էլ Բաքուն չեն կարող անտեսել իրենց ամենամոտ գտնվող մեծ տերության դիրքորոշումը։ Իր հետևողական կոչերով Պուտինը ցույց է տալիս, որ Ռուսաստանը մնում է տարածաշրջանում իրավիճակի կարևոր արբիտր», - նշել է քաղաքագետը։

Փաշինյանի և Ալիևի հետ Պուտինի գրեթե իրար հետևից տեղի ունեցած հեռախոսազրույցները փոխկապակցված են և չեն սահմանափակվում Մոսկվայի Երևանի և Բաքվի հետ երկկողմ հարաբերություններով։ «Կարծում եմ, որ սա պատահականություն չէ։ Այս զրույցների ընթացքում, անշուշտ, քննարկվել են Անդրկովկասում կայունության հարցերը», - ասել է Ուխովը։

Նյութը հրապարակման պատրաստեց Կամո Խաչիկյանը

www.1or.am