Թեհրանը պատրաստ է սինխրոնիզացնել էլեկտրացանցերը Բաքվի հետ. Իրանը կրկին «իրենից վանե՞լ է» Հայաստանին
ՀԱՍԱՐԱԿՈՒԹՅՈՒՆeadaily.com-ը գրում է, որ Իրանը պատրաստ է միացնել երկրի էլեկտրական ցանցերը Ադրբեջանի և Ռուսաստանի էներգետիկ համակարգերին։ Այդ մասին հաղորդել են ադրբեջանական ԶԼՄ-ները վկայակոչելով Իրանի IRNA պետական լրատվական գործակալությանը, և այդ մասին ասել է Իրանի էներգետիկայի նախարար Ալի-Աքբար Մեհրաբիանը Թեհրանում Ադրբեջանի դեսպան Ալի Ալիզադեի հետ հանդիպմանը: Իրանի էներգետիկայի նախարարության ղեկավարն ընդգծել է Իրանի և Ադրբեջանի միջև էլեկտրաէներգիայի փոխանակումը շարունակելու և ընդլայնելու Թեհրանի պատրաստակամության մասին։ «Իրանի, Ադրբեջանի և Ռուսաստանի միջև էլեկտրաէներգիայի ոլորտում համագործակցության վերաբերյալ ուսումնասիրություններ են իրականացվել, և Իրանը պատրաստ է սկսել իր էլեկտրացանցերի համաժամացումը այդ երկրների հետ»,- ասել է նախարարը։
Երեք երկրներում պիկ սպառման տարբեր ժամանակաշրջանների պատճառով հնարավոր է ամռանը և ձմռանը մեծացնել էլեկտրաէներգիայի տարանցումը միմյանց կարիքները բավարարելու համար, հավելել է Մեհրաբիանը։ «Վերջին տարիներին Ադրբեջանը շատ լավ ձեռքբերումների է հասել էներգետիկ ոլորտում, այդ թվում՝ գազի արդյունահանման և էլեկտրաէներգիայի արդյունահանման հարցում, ինչը հիացմունքի է արժանի», - ասել է Իրանի գերատեսչության ղեկավարը հարևան հանրապետության դեսպանի հետ հանդիպման ընթացքում։
Որպես Արևմտյան Ասիայի էներգետիկ շուկայի հիմնական խաղացող, Իրանն այժմ ձևավորվում է որպես տարածաշրջանում էներգիայի մատակարարման հիմնական հանգույց, քանի որ Իսլամական Հանրապետությունը հետևում է իր էներգահամակարգը հարևան երկրների հետ համաժամանակացնելու համապարփակ ծրագրին: Իրաքն առաջին հարևանն էր, որի ազգային էլեկտրացանցը սինխրոնիզացվել էր Իրանի էլեկտրացանցերի հետ դեռևս 2019 թվականի նոյեմբերին, և հիմա Իրանի էներգետիկայի նախարարությունն իրականացնում է Ռուսաստանի և Ադրբեջանի էլեկտրացանցերը իրանական ցանցին միացնելու ծրագիրը: Թեհրանն ավելի վաղ մատնանշել էր Իրանի և Ռուսաստանի էներգետիկ համակարգերի համաժամացման երկու հնարավոր ուղիներ, որոնցից մեկն անցնում էր Հայաստանով և Վրաստանով, մյուսը՝ Ադրբեջանով։ Ինչպես նշում է IRNA գործակալությունը, ներկայումս ավելի հավանական է երթուղին Ադրբեջանի տարածքով է:
Ինչպես ավելի վաղ նշել էին հայ փորձագետները, 2018 թվականի «թավշյա հեղափոխության» արդյունքում հանրապետությունում տեղի ունեցած իշխանափոխությունից հետո Իրան-Հայաստան երրորդ էլեկտրահաղորդման գծի կառուցման տեմպերը կտրուկ ընկել են, իսկ Հայաստան- Վրաստանի էլեկտրահաղորդման գծի շինարարությունը ամբողջությամբ է սառցակալել: Այսպիսով, իրականացվում է Բաքվի երկարաժամկետ սցենարը, ըստ որի Հյուսիս-Հարավ էլեկտրաէներգետիկ միջանցքն անցնում է Ադրբեջանի տարածքով։
Հիշեցնենք, որ նախօրեին տեղեկություններ կային, որ Իրանը, Ադրբեջանն ու Վրաստանը պայմանավորվածություն են ձեռք բերել Պարսից ծոցը Սև ծովի հետ կապող տարանցիկ երթուղի կազմակերպելու շուրջ։ Նման համաձայնագրի գոյության մասին հայտարարել է Իրանի ճանապարհների սպասարկման կազմակերպության միջազգային տարանցման և տրանսպորտի վարչության գլխավոր տնօրեն Ջավադ Հեդայաթին։ Մինչև վերջերս Իրանը հավատարիմ էր այլ առաջնահերթության, որն էր դեպի Սև ծով իր առևտրի ելքը Հայաստանի տարածքով: Թեհրանի այս վերաբերմունքն իր ընդգծված դրսևորումը գտել էր անցած տարվա աշնանը, երբ տարածաշրջանում Բաքվի գործողությունների պատճառով Իրանի և Ադրբեջանի միջև հակամարտություն էր սկսվել։
Նյութը հրապարակման պատրաստեց Կամո Խաչիկյանը