Հավաքական անգործության պայմանագիր. արդյո՞ք ՀԱՊԿ-ը ապագա ունի
ՔԱՂԱՔԱԿԱՆՈՒԹՅՈՒՆ
kadara.ru-ն գրում է, որ 2020 թվականը այնքան փորձություններ է բերել ՀԱՊԿ-ին, որ նրա օգտակարության մասին քննարկումները նեղ փորձագիտական շրջանակներից տեղափոխվել են լայն քաղաքական քննարկման գրեթե բոլոր մասնակից երկրներում, բացառությամբ Ռուսաստանի: ՀԱՊԿ-ի համար գլխավոր փորձությունը ղարաբաղյան պատերազմն էր, որը կազմակերպությունն անտեսեց: Հավաքական անվտանգության պայմանագրի 4-րդ հոդվածը չի կիրառվել. «Եթե մասնակից պետություններից մեկը ենթարկվի ագրեսիայի, ապա մասնակից պետությունները դա կդիտարկեն որպես ագրեսիա բոլորի դեմ»: Հայ քաղաքական գործիչները մատնանշել են այս կետը և պահանջել, որ վարչապետ Փաշինյանը դիմի ՀԱՊԿ-ին, բայց նա պաշտոնապես օգնություն խնդրել է միայն այս գարնանը, երբ ադրբեջանական զինուժը սկսել է «հստակեցնել սահմանը» նախկին պատերազմող երկու երկրների միջև: Ուղարկվել է օգնության խնդրանք: Բայց կա ՀԱՊԿ նախագահի գործոնը, որը պետք է բարձրացնի աջակցության հարցը: Նախագահը ամեն տարի փոխվում է. դա լինում է այն երկրի ղեկավարը, որտեղ անց է կացվում ՀԱՊԿ Հավաքական անվտանգության խորհուրդը: 2020 թվականին դա Ռուսաստանն էր, իսկ 2021 թվականին Տաջիկստանն է: Որպեսզի Հայաստանը ՀԱՊԿ-ից իրական ռազմական օգնություն ստանա, Փաշինյանի դիմումից հետո հարցը պետք է բարձրացնի Նախագահ Էմոմալի Ռահմոնը, իսկ մնացած բոլոր մտածող գլուխները պետք է միաձայն հաստատեին օգնության տրամադրումը: Ակնհայտ է, որ իրավիճակը, երբ ՀԱՊԿ-ը կարող է իրական կոլեկտիվ պաշտպանական գործողություններ սկսել, գրեթե անհնար է: Ժամանակակից պատերազմը հենց սահմանային փոխհրաձգություններն են, դիվերսիաները և դժվար ապացուցելի կիբեռհարձակումները: Իսկ ՀԱՊԿ կանոնադրությունը նախատեսված է «Բարբարոսա» օպերացիայի ոճով լայնամասշտաբ ռազմական հարձակման դեպքում օգնություն, որը ներկայումս տեղի է ունենում միայն քարոզիչների երևակայություններում: ՀԱՊԿ-ը գրեթե ոչնչով չի կարողացել ցույց տալ իրեն, բացառությամբ ՆԱՏՕ-ի նմանակմամբ զորավարժություններ և կլոր սեղանի շուրջ «ռազմաքաղաքական իրավիճակի քննարկումներ» կազմակերպելով: Ժամանակն ապացուցել է, որ երկրների միջև երկկողմ հարաբերություններն ավելի լավ են, քան ցանկացած զվարճալի դաշինք:
Նյութը հրապարակման պատրաստեց Կամո Խաչիկյանը
