Անվերջանալի պատերազմի հայեցակարգը
ՀԱՍԱՐԱԿՈՒԹՅՈՒՆ
segodnia.ru-ն գրում է, որ ժամանակին ԽՍՀՄ-ը զորք էր ուղարկել Աֆղանստան հույս ունենալով այնտեղ դասական ռազմական հաղթանակ տոնել: Խորհրդային գեներալները մտածել են «անվերապահ հանձնման» տեսքով հաղթանակի չափանիշների մասին։ Այնուամենայնիվ, սկսվել են չորրորդ սերնդի պատերազմները: Նման պատերազմի հասկացությունն այն է, որ այն երբեք չի ավարտվում: Իհարկե, նման պատերազմը պահանջում է բոլորովին այլ մոտեցում, այլ զենքեր և այլ դաշնակիցներ:
Շեղվենք հիմնական թեմայից: ԽՍՀՄ-ը իր համար տարօրինակ դաշնակիցներ էր ընտրում: Վարշավայի պայմանագրի երկրները չեն մասնակցել աֆղանական պատերազմին, բայց գոնե գերմանացիները կարող էին հայտնվել այնտեղ: Եղել է և՛ փորձ, և՛ մարտական եղբայրություն, բայց ինչ-ինչ պատճառներով դա չի եղել:
Նույնը տեղի է ունենում ՀԱՊԿ-ի դեպքում: Ռուսաստանը ամբողջ աշխարհի հետ միասին պայքարում է Սիրիայում «արգելված»-ների դեմ, իսկ ՀԱՊԿ-ում դաշնակիցները չեն ցանկանում մարտական փորձ ձեռք բերել, չնայած կարող են մասնակցության համար զինվորներ ուղարկել: Օրինակ` Հայաստանը դրանից հաստատ կշահեր: Բայց, հավանաբար, ՀԱՊԿ-ն ստեղծվել է նրա համար, որ Ռուսաստանը պաշտպանի այդ երկրները, այլ ոչ թե համատեղ գործողություններ իրականացվեն: ԱՄՆ-ը երբեք չի ամաչել իր բոլոր գործողություններում դաշնակիցներ ներգրավելու հարցում: Օրինակ` նույնիսկ Թուրքիան մի ամբողջ բրիգադ է ուղարկել Կորեա 1950-ականների պատերազմի ժամանակ: Երեք տարվա ընթացքում կորուստները եղել են 889 սպանված և անհայտ կորած, և ավելի քան 2000 վիրավոր: Որտե՞ղ է Թուրքիան, և որտե՞ղ Կորեան ...։
Անվերջանալի պատերազմ հասկացությունը հակառակ է 20-րդ դարում տարածված կայծակնային պատերազմի տեսությանը: Խորհրդային զորքերը Աֆղանստան էին մտել դասական բլից-կրիգի համար, բայց հետո ի՞նչ եղավ: Ամերիկացիները 2003 թվականին 20 օրում ջախջախեցին Իրաքը, բայց պատերազմն այստեղ էլ չավարտվեց: Մոլորակի վրա կան տեղեր, որտեղ հակամարտությունները գրեթե երբեք չեն դադարում: Դրանք մարում կամ բռնկվում են, բայց դարերի թշնամանքի պատճառով կողմերի հաշտեցումն անհնար է: Այդ տարածքներում կան գործարար խմբերի տարբեր աշխարհաքաղաքական շահեր, և օգտագործվում են պետական կամ մասնավոր կառույցները իրենց շահերը պաշտպանելու կամ ընդլայնելու համար: Բիզնես խմբերի ընդլայնման գոտում քաղաքական հակամարտությունների վերջնական լուծումը պարզապես հետաքրքիր չէ:
Օրինակ ՝ Բանտուի ինչ-որ ցեղ սպանում է զուլուներին: Թող կտորի, քանի դեռ չի մոտեցել ադամանդի հանքերին: Հենց վայրենիները դուրս գան այդ շրջանակից, այնտեղ կհայտնվի ինչ-որ մեկը նրանց խաղաղեցնելու համար: Դոնբասի ռուսները պատերազմում են ուկրաինացիների հետ: Բայց դա չպետք է ազդի դեպի Եվրոպա գազի հոսքի և ածուխի արտահանման վրա: Ոչ ոքի չի հետաքրքրում այն փաստը, որ ինչ-որ Գորլովկա է գնդակոծվում: Կա միայն մեկ եզրակացություն. չորրորդ սերնդի պատերազմը կայծակնային պատերազմ չէ, այլ տարբեր ուժգնության անվերջ բախում:
Նյութը հրապարակման պատրաստեց Կամո Խաչիկյանը
