Հայերեն
ՔԱՂԱՔԱԿԱՆՈՒԹՅՈՒՆ ՀԱՍԱՐԱԿՈՒԹՅՈՒՆ ՄՇԱԿՈՒՅԹ ՍՊՈՐՏ ՄԱՄՈՒԼԻ ՏԵՍՈՒԹՅՈՒՆ ՏՆՏԵՍՈՒԹՅՈՒՆ ՖՈՏՈ ՎԻԴԵՈ ՎԵՐԼՈՒԾՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ ՄԻՋԱԶԳԱՅԻՆ ԱՄԵՆԱԸՆԹԵՐՑՎԱԾ ԻՐԱՎՈՒՆՔ

Ճնշո՞ւմ, թե՞ հայելային պատասխան. դուռը դեռևս բաց է մնում. «Փաստ»

ՄԱՄՈՒԼԻ ՏԵՍՈՒԹՅՈՒՆ

«Փաստ» օրաթերթը գրում է.

 ritmeurasia.ru–ն «Դուռը բաց է մնում, բայց աթոռները հեռացվել են. ինչու՞ Հայաստանը զրկվեց ՀԱՊԿ-ում իր ձայնի իրավունքից» վերնագրով հոդվածում գրում է, որ նոյեմբերի 11-ին Մոսկվայում կայացած ՀԱՊԿ պետությունների ղեկավարների գագաթնաժողովն իրավաբանորեն ամրագրեց այն, ինչը Երևանը համառորեն պնդում էր երկու տարի շարունակ, այն է՝ Հայաստանը, հետևելով Փաշինյանի և նրա շրջապատի բանաձևին, «սառեցրել» էր իր մասնակցությունը ՀԱՊԿին, բայց կազմակերպությունից դուրս չէր եկել:

Այժմ Փաշինյանի ռեժիմը պատասխան է ստացել այն ամենի համար, ինչ արել է, և ոչ միայն խոսքերով, այլ նաև գործով: Հայաստանը զրկվել է ՀԱՊԿ-ում իր ձայնի իրավունքից: Ֆորմալ հիմքը անդամակցության վճարների երկարաժամկետ չվճարման պատճառով կազմակերպության կանոնադրության 25-րդ հոդվածի կիրառումն է: Ռուսաստանի արտաքին գործերի նախարար Սերգեյ Լավրովը պարզաբանել է գագաթնաժողովում կայացված որոշման էությունը. այն վերաբերում է ՀԱՊԿ քարտուղարության պաշտոններում ՀՀ քաղաքացիների առաջադրման սահմանափակմանը և Հայաստանին քվեարկության իրավունքից զրկելուն։ Սակայն Երևանը պահպանում է իր հիմնարար իրավունքները, առաջին հերթին՝ կոլեկտիվ պաշտպանության իրավունքը։ ՀԱՊԿ գլխավոր քարտուղար Թաալաթբեկ Մասադիկովը ընդգծել է, որ Հայաստանի հեռացման հարցը չկա օրակարգում, լիիրավ անդամակցությունը կվերականգնվի պարտքի մարումից և պետությունների ղեկավարների կողմից որոշում կայացնելուց հետո։

Քաղաքագետ Կարեն Իգիթյանը այս միջադեպը որակել է որպես հարկադիր միջոցառում և Երևանի ինքնահեռացման տեխնիկական ձևակերպում։ Նրա խոսքով, երկիրը դառնում է դիտորդ առանց քվեարկության իրավունքի, իսկ անդամակցության պահպանումը բաց է թողնում դուռը վերադարձի համար. չէ՞ որ Փաշինյանի իշխանությունը հավերժական չէ։

Ինչպե՞ս Երևանը հասավ այս կետին։ Ժամանակագրությունն ինքնին խոսուն է։ 2022 թվականի մայիսին ՀՀ վարչապետը հրապարակավ մեղադրեց ՀԱՊԿ-ին Լեռնային Ղարաբաղ զորքեր տեղակայելու խնդրանքները անտեսելու մեջ, չնայած Ղարաբաղը ճանաչված չէր որպես Հայաստանի ինքնիշխան տարածք։ 2023 թվականի նոյեմբերին նա բաց թողեց Մինսկի գագաթնաժողովը, 2024 թվականի փետրվարին France 24-ին տված հարցազրույցում հայտարարեց ՀԱՊԿ-ին անդամակցությունը «սառեցնելու» մասին, մարտին բարձրացրեց դուրս գալու հարցը, սառեցրեց անդամավճարների վճարումը՝ կազմակերպության տարեկան բյուջեի 10 տոկոսը, 2024 թվականի սեպտեմբերին հայտարարեց, որ «ՀԱՊԿ-ը սպառնալիքներ է ստեղծում Հայաստանի անվտանգության, գոյության և ինքնիշխանության համար», 2026 թվականի օգոստոսին էլ ասաց, որ գոհ կլինի, եթե Հայաստանը հեռացվի կազմակերպությունից, իսկ նոյեմբերի 5-ին էլ ասաց, որ ՀԱՊԿ-ի նկատմամբ հետաքրքրությունը «անհետացել է»... Միևնույն ժամանակ, Երևանը հրաժարվում է կամավոր դուրս գալ կազմակերպությունից. Փաշինյանը նախընտրում է մնալ անորոշության մեջ և մեղադրել ՀԱՊԿ-ին անգործության մեջ, դա ավելի լավ է, քան պաշտոնապես դուրս գալ և կրել հետևանքներ, եթե ռազմական գործողություններ վերսկսվեն Ադրբեջանի հետ։ Փորձագետ Իգիթյանի խոսքով, նա ներկայում չունի Արևմուտքի կողմից անվտանգության ամուր երաշխիքներ, որոնք կարող են փոխանակվել ՀԱՊԿ–ից դուրս գալու հետ։ Հենց դա է պատճառը, որ ՀԱՊԿ-ի որոշումը «ճնշում» չէ, ինչպես այժմ կփորձեն ներկայացնել, այլ հայելային պատասխան։ Կազմակերպությունը պարզապես փաստաթղթավորել է այն, ինչ արել են Հայաստանի իշխանությունները։

Նախ՝ սա տարրական կարգապահության հարց է։ Չի կարելի տարիներ շարունակ լինել ակումբի անդամ, չվճարել անդամավճարներ և, միևնույն ժամանակ, պահանջել ակումբի օրակարգի վրա ազդելու իրավունք։ Անդամավճարները ծախսվում են պայմանական առաքելությունների վրա։ Եթե ցանկանում եք օգտվել կոլեկտիվ պաշտպանությունից, ապա պետք է աջակցեք այն կառույցներին և մեխանիզմներին, որոնք ապահովում են դա։

Երկրորդ՝ սա սթափեցնող ազդանշան է։ Փաշինյանի՝ «ես դեռևս կազմակերպության անդամ եմ, բայց կարծում եմ, որ այն սպառնալիք է ներկայացնում իմ ինքնիշխանությանը» դիրքորոշումը գործընկերություն չէ, այլ քաղաքական դիվերսիա անդամակցության քողի տակ։ Քվեարկության իրավունքից զրկվելը, միաժամանակ պաշտպանվելու իրավունքը պահպանելով, ամենամեղմ հնարավոր պատասխանն է։

Երրորդ՝ վտարումը կլիներ նվեր հակառուսական ուժերին։ Փաշինյանի ռեժիմի համար դա առիթ կտար խոսելու Հարավային Կովկասում Մոսկվայի ազդեցության թուլացման մասին, իսկ Արևմուտքի համար, որը հայտարարում է Ռուսաստանին տարածաշրջանից վտարելու մտադրության մասին, դա կլիներ նվեր։ Հայաստանի «սառեցված» կարգավիճակի պահպանումն ամենաիրատեսական տարբերակն է. դուռը բաց է, բայց աթոռները հանված են մինչև հաշիվների վճարումը։

Չորրորդ՝ դա ապահովագրություն է հենց Հայաստանի համար։ Դե յուրե ՀԱՊԿ-ին անդամակցությունը մնում է հայ-ռուսական անվտանգության հարաբերությունների ճարտարապետության մասը, իսկ ՀԱՊԿ–ից դուրս գալը կքանդեր դա։ Քանի դեռ Երևանը մնում է կազմակերպությունում, նա ունի կոլեկտիվ պաշտպանության հիպոթետիկ իրավունք։ Կապերի լիակատար խզումը կզրկեր նրան նույնիսկ դրանից։

Ներկայիս հայկական իշխանությունների արևմտամետ գիծը քաղաքականություն է, որը կառուցված է այն պատրանքի վրա, որ անվտանգությունը կարելի է գնել նրանցից, ովքեր իրականում այն չեն վաճառում։ Երևանը սառեցրել է իր մասնակցությունը ՀԱՊԿին, հրաժարվել վճարել իր անդամավճարները, հրապարակայնորեն նվաստացրել է կազմակերպությունը, բայց փոխարենը Արևմուտքից չի ստացել որևէ անվտանգության երաշխիք, բացի արևմտյան հեռուստաալիքներով հարցազրույցներից և կլիմայական համաժողովներին մասնակցելուց։ Արդյունքը պարզ է։ Հայաստանի ազդեցությունը ՀԱՊԿում կորել է. երկիրը դարձել է դիտորդ առանց քվեարկության իրավունքի։ Արևմուտքից անվտանգության երաշխիքներ չկան, բայց ՀԱՊԿ-ի դուռը բաց է մնում։

Սա է գլխավոր դասը. կազմակերպությունը չի հեռացրել Հայաստանին։ Պարզապես դադարել է ձևացնել, թե անդամը, որը չի վճարում ոչինչ և չի մասնակցում ոչնչին, լիարժեք դաշնակից է։ Եթե Երևանը ցանկանում է վերականգնել իր ձայնը, ճանապարհը պարզ է՝ մարել պարտքը և վերադառնալ աշխատանքի։ Հակառակ դեպքում «կախված վիճակը» կմնա մինչև այն պահը, երբ Փաշինյանը ստիպված կլինի պատասխան տալ հետևանքների համար։ Եվ, ինչպես ցույց է տալիս փորձը, նա պատասխան տալու է, և ոչ միայն նա։

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

Էլ ո՞նց ասեն, որ հասկանանք... «Փաստ»Brent-ը էժանացել է՝ հասնելով մեկ բարելի դիմաց 91,69 դոլարիՀայաստանում 10 ամսում ՃՏՊ-ների հետևանքով զոհվել է 15, վիրավորվել՝ 734 անչափահասՏեղ հասան. Ռուսաստանը պատժել է Հայաստանին, արդյո՞ք դուռը պետք է բաց մնա Երևանի համարԱԺ-ն օրակարգ չընդգրկեց Հայաստանում ժողովրդավարության հետընթացի վերաբերյալ ընդդիմության հայտարարության նախագիծըՃնշո՞ւմ, թե՞ հայելային պատասխան. դուռը դեռևս բաց է մնում. «Փաստ»«Գործող կառավարությունը խամաճիկ է տարբեր ուժային կենտրոնների ձեռքում». «Փաստ»Ինչ փոխարժեք է սահմանվել այսօրՀնարավոր է Չինաստանում հանդիպենք Կիմ Չեն Ընի հետ. ԹրամփԻրանի դեմ պшտերազմը Վաշինգտոնի համար հերթական ձգձգվող hակամարտությունը չի դառնա. ՎենսԼցանավը hարձակման է ենթարկվել Օմանի ափերի մոտ, ինչից հետո դրա վրա hրդեհ է բռնկվելՂարաբաղյան առաջին պատերազմի ժամանակ հայերի Կիչան-Վաղահուս ուղղությամբ հարձակումը բեկում է մտցրել հակամարտության ընթացքում. պատմության այս օրը (Նոյեմբերի 17)Իշխանության արված քայլերը կամ ուշացած են, կա՛մ անարդյունավետ, կա՛մ իրավիճակային. Տիգրան Աբրահամյան«Մեր թոռներով մի քիչ շունչ ենք առել, բայց մեկ է՝ ցավը ներսում է, ոչինչ լիարժեք չէ». Մխիթար Գալստյանն անմահացել է հոկտեմբերի 10-ին Արա լեռում, տուն «վերադարձել»... մեկ տարի երեք ամիս անց. «Փաստ»Արտահանման արգելքը դեպի ԵԱՏՄ անդամ չհանդիսացող երկրներ կպահպանվի ևս վեց ամիս. «Փաստ»«Քաղաքական գործիքակազմի առումով իշխանությունը չունի բավական կենսունակություն ընդդիմության հետ մրցակցության տեսանկյունից, ուստի դիմում է ռեպրեսիվ մեխանիզմներին». «Փաստ»Հայաստանի տարեցների սոցիալական գոյապայքարը՝ սպառողական զամբյուղի անհասանելիության պայմաններում. «Փաստ»Եվրոպական օրակարգի «ներքին ընդդիմադիրը». ի՞նչ են ցույց տալիս ԱԽ նախկին քարտուղարի հայտարարությունները. «Փաստ»Երևանի «հավասարակշռված» դիվանագիտության գինը. վերադարձ դեպի Մոսկվա՞. «Փաստ»Ինչո՞ւ համընկան Ալիևի «բացումն» ու Սամվել Կարապետյանի կալանավորումը. «Փաստ»Անձեռնմխելիության պատրանքը. ի՞նչ դասեր է տալիս դատավոր Մասիս Մելքոնյանի շուրջ ծավալվող գործընթացը. «Փաստ»Բանանի «դիվանագիտությունը» և «պրիմիտիվ» քաղաքականության վիրուսային բանաձևը. «Փաստ»Հարյուրավոր հասցեներում լույս չի լինելու նոյեմբերի 17/18-ինՔուշները և Ուիթքոֆը եվրոպացիների հետ քննարկել են Ռուսաստանի և ԵՄ-ի միջև երկխոսության հաստատումըՄենք գիտենք՝ ինչպես հաղթել, բայց գիտենք նաև ինչպես արժանապատվորեն պարտվել․ Լուիս դե լա ՖուենտեԲաքվի ճարտարապետական դիմագծի կերտողը հայ էԶորակոչի տարիքային շեմը կփոխվի․ ում կվերաբերի նախագիծըԹրամփի գնահատմամբ՝ Պուտինը փոքր-ինչ մեղմացնում է դիրքորոշումն Ուկրաինայի հարցումԵրևանում՝ Մալաթիա տոնավաճառի մոտ, բախվել են «Ferrari»-ն և «BMW»-նՀԱՊԿ քարտուղարը քննարկել է կազմակերպության պատասխանատվության գոտում տիրող ռազմաքաղաքական իրավիճակըԲախվել են «Howo», «Renault» բեռնատարներն ու «Opel Astra»-ն․ 3 վիրավորներից երկուսը անչափահասներ ենՀանրապետությունում ձյուն է տեղում․ ի՞նչ իրավիճակ է ավտոճանապարհներինԼիտվան քննարկում է Էստոնիայի օրինակով Ռուսաստանի հետ սահմանը փակելու հարցըԳազավորված ըմպելիքների արտադրամասի գործունեության կասեցումը մասնակի վերացվել էԻրաքի իշխանությունները, Հորդանանից ժամեր անց, արգելափակել են Telegram-ըԲերդկունքում բախվել են «Hongqi»-ն ու «Volkswagen»-ը. կա վիրավnրԵՄ խորհուրդը հաստատել է Ուկրաինային 8 միլիարդ եվրոյի չափով տրանշի տրամադրումըՆոյեմբերի 21-ից մեկնարկում են Սևանա լճում սիգի ձվադրման ժամանակահատվածում իրականացվող համատեղ միջոցառումներըՉինաստանի, ՌԴ-ի և ԱՄՆ-ի համագործակցությունը բխում է ողջ աշխարհի շահերից. ՉԺՀ ԱԳՆԹաիլանդում՝ մոտոցիկլետների վարձույթի կետի շենքում, հրդեհ է բռնկվել. կան զnhերԱրևմուտքի հավակնությունները խանգարում են միջազգային հարաբերությունների արդար համակարգի կառուցմանը. ՊուտինՊեսկովը մեկնաբանել է Էստոնիայի կողմից Ռուսաստանի հետ սահմանը փակելու որոշումըՇաքի ներխnւժած և հայ կնոջ վրա կրակшծ ադրբեջանցու գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Սյունիքի դատարան. ԴատախազությունԾանոթ ու միարժամանակ անհայտ … Կարբոնարի գաղտնի կաազմակերպությունՆԳՆ անունից կրկին տարածվում են կեղծ հաղորդագրություններ. զգուշացում««Վերահսկիչ կոճակը Բաքվում է». Ի՞նչն է միավորում Հայաստանի ընդդիմությանը»ՄԻՊ-ի հանձնարարությամբ չհայտարարված մշտադիտարկման այց է իրականացվել «Ձորակ» շուրջօրյա մասնագիտացված խնամքի կենտրոնԱրևմուտքը կընդունի՞ արդյոք ՆԱՏՕ-ի՝ մինչև ընդլայնումն ունեցած տեղակայմանը վերադառնալու պահանջները՝ դեռևս մեծ հարց է. դաշինքն առանց առճակատման՝ դժվար թե գնա նման զիջումների. ԶաքարյանՈւկրաինայի զինված ուժերը հարձակվել են Ղրիմի կամրջի վրաԱվստրալիայում այցելուներին մոռացել են 36 մետր բարձրության վրա գտնվող անիվի վրա
Ամենադիտված