Ադրբեջանը մշակում է Հյուսիս-Հարավ միջանցքը. Արդիականացնում է երկաթուղային գիծը մինչև Ռուսաստանի սահման

Ադրբեջանը արդիականացնում է Բաքվից մինչև Ռուսաստանի սահման ձգվող երկաթուղային գիծը՝ միջազգային Հյուսիս-Հարավ տրանսպորտային միջանցքի թողունակությունը մեծացնելու համար, գրում է tasnimnews.ir–ը։ Ադրբեջանը մտադիր է արդիականացնել Բիլաջարի-Յալամա երկաթուղային գիծը, որը ձգվում է Բաքվից մինչև Ռուսաստանի սահման։ Այդ երթուղին միջազգային Հյուսիս-Հարավ տրանսպորտային միջանցքի արևմտյան ճյուղի հիմնական օղակներից մեկն է։

Ասիական զարգացման բանկը սկսել է խորհրդատուների ընտրությունը գծի էլեկտրաֆիկացման և ազդանշանային համակարգերի ու հեռահաղորդակցության սարքավորումների արդիականացման նախագիծը կառավարելու համար։

Նախնական ժամանակացույցի համաձայն նախագծի իրականացումը նախատեսվում է սկսել 2027 թվականի փետրվարի 1-ին և կտևի մոտավորապես 54 ամիս։

Ասիական զարգացման բանկը նաև քննարկում է նախագծի համար 325 միլիոն դոլարի վարկ տրամադրելու հարցը, որի հաստատումը սպասվում է 2027 թվականի հունիսին: Ֆինանսավորումը նախատեսվում է Ասիական զարգացման բանկի, Ասիական ենթակառուցվածքային ներդրումային բանկի և Ադրբեջանի կառավարության մասնակցությամբ։

Բիլաջարի-Յալամա երկաթուղին մոտավորապես 192 կմ երկարություն ունի: Այն Բաքուն կապում է Խաչմազի շրջանի և Յալամա կայարանի հետ, որը գտնվում է Ռուսաստանի սահմանից մոտավորապես երեք կիլոմետր հեռավորության վրա։

Ռուսաստանի ժամանակակից պետական ​​զարգացման ինստիտուտի տնօրեն Դմիտրի Սոլոննիկովը այդ երթուղու արդիականացումը անվանել է ցամաքային տրանսպորտի աճող պահանջարկի և տարածաշրջանում տարանցիկ հզորությունների ընդլայնման պատասխան։ Նրա խոսքով Հորմուզի նեղուցում և Կարմիր ծովում նավագնացության խնդիրները մեծացրել են արտահանողների համար այլընտրանքային ցամաքային երթուղիների կարևորությունը և մղել տարածաշրջանի երկրներին ակտիվորեն զարգացնել տրանսպորտային ենթակառուցվածքները։

Ինչպես նշել է ռուս փորձագետը, Բաքվի որոշմանը ազդող մեկ այլ գործոն էլ Ռուսաստանի և Ադրբեջանի միջև առևտրի ծավալների աճն է, ինչպես նաև Հյուսիս-Հարավ միջանցքի աճող դերը ռուսական բեռները Հարավի երկրներ տեղափոխելու գործում։

Այս երթուղում Ադրբեջանը ծառայում է որպես կապող օղակ Ռուսաստանի և Իրանի միջև, և տարանցիկ երթևեկության աճը մեծացնում է նրա երկաթուղային ցանցի թողունակությունը մեծացնելու անհրաժեշտությունը։

Սոլոննիկովը նաև հիշեցրել է Ռուսաստանի և Իրանի միջև Ռեշտ-Աստարա երկաթուղու կառուցման մասին համաձայնագիրը։ Այդ նախագծի ավարտը անհրաժեշտ է Հյուսիս-Հարավ միջանցքի արևմտյան ճյուղի երկայնքով անխափան երկաթուղային ծառայություն ապահովելու համար։ Ըստ ներկայիս գնահատականների գիծը կարող է շահագործման հանձնվել մոտ 2030 թվականին։ Այդ ժամկետը սերտորեն համընկնում է Ադրբեջանում Բիլաջարի-Յալամա երկաթուղու արդիականացման ավարտի հետ։

Երկու նախագծերի իրականացումը կարող է զգալիորեն մեծացնել բեռնափոխադրումները Ռուսաստան-Ադրբեջան-Իրան երթուղով։

Այս երկաթուղային գծի կարևորությունը մեծացնող մեկ այլ գործոն էլ Ռուսաստանից դեպի Հայաստան Ադրբեջանի միջով տարանցիկ ճանապարհի բացումն է։ Հասանելի տվյալների համաձայն անցյալ տարի այդ ճանապարհով Հայաստան է տեղափոխվել ավելի քան 36,000 տոննա ռուսական հացահատիկ և 9,000 տոննա հանքային պարարտանյութ։ Այս տարի տարանցիկ բեռների ցանկին ավելացվել են պրոպանը, ածուխը, ալյումինը և փայտանյութը։ Ղազախստանը նույնպես օգտագործում է Ադրբեջանի տարածքը Հայաստան հացահատիկ արտահանելու համար։ Նման երթևեկության աճը լրացուցիչ ծանրաբեռնվածություն է ստեղծում Ադրբեջանի երկաթուղային ցանցի համար և համարվում է ենթակառուցվածքների արդիականացման ծրագրերի արագացման պատճառներից մեկը։

Եթե Բիլաջարի-Յալամա նախագիծն ավարտվի և Ռեշտ-Աստարա գծի շինարարությունը միաժամանակ առաջ ընթանա, ապա Ադրբեջանի դիրքերը Հյուսիս-Հարավ միջանցքի արևմտյան ճյուղում, ինչպես նաև նրա դերը Ռուսաստանի, Իրանի և Հարավային Կովկասի երկաթուղային ցանցերը կապելու գործում, զգալիորեն կամրապնդվեն։

Նյութը հրապարակման պատրաստեց Կամո Խաչիկյանը

www.1or.am