Սիպրով. Հայաստանը կհեռացվի ՀԱՊԿ-ից և Փաշինյանին անգամ չեն հարցնի

Ռուսաստանի և Հայաստանի միջև հարաբերությունները շարունակում են վատթարանալ մի քանի ճակատներում՝ տնտեսությունից մինչև անվտանգության հարցեր։ Եվրոպական Միության հետ Երևանի հետևողական մերձեցման ֆոնին Ռուսաստանի իշխանությունները խստացնում են հայկական արտադրանքի վերահսկողությունը, մինչդեռ Հավաքական անվտանգության պայմանագրի կազմակերպությունը (ՀԱՊԿ) ավելի ու ավելի է բարձրացնում կազմակերպությանը Հայաստանի ապագա անդամակցության հարցը։

Քաղաքագետ Վադիմ Սիպրովը, tsargrad.tv–ի հետ զրույցում նշել է, որ իրավիճակը վաղուց է անցել պարզ ֆինանսական վեճի սահմաններից և վերաբերում է Հայաստանի կազմակերպությանը շարունակական անդամակցության հարցին։ «Քանի որ Հայաստանն արդեն երկու տարի անտեսում է ՀԱՊԿ կանոնադրության պահանջները, Հայաստանը կարող է հեռացվել։ Դա որևէ էական բան չի փոխի ՀԱՊԿ-ի համար», - նշել է փորձագետը։

Ըստ նրա, նմանատիպ նախադեպեր արդեն իսկ տեղի են ունեցել կազմակերպության պատմության մեջ։ Նա հիշեցրել է, որ Ադրբեջանը և Վրաստանը տարիների ընթացքում լքել են կազմակերպությունը, մինչդեռ Ուզբեկստանը երկու անգամ միացել և լքել է ՀԱՊԿ-ը։ Սիպրովը կարծում է, որ Հայաստանի հեռացումն ինքնին լուրջ ցնցում չի լինի կազմակերպության համար։ «Նրանց կհեռացնեն։ Եվ Փաշինյանի հետ նույնիսկ չեն խորհրդակցի։ Իրականում սա է, ինչի վրա հույսը դնում են Հայաստանի քաղաքական մենեջերները և նրանք, ովքեր կառավարում են Արևմուտքի այս հայկական քաղաքական խամաճիկի յուրաքանչյուր քայլը», - նշել է քաղաքագետը։

Նրա կարծիքով, տեղի ունեցողը արտացոլում է ԽՍՀՄ փլուզումից հետո հետխորհրդային տարածքում ստեղծված ինտեգրացիոն կառույցների մեծ մասի ավելի խորը ճգնաժամը։ Սիպրովը կարծում է, որ դրանցից շատերը չեն կարողացել դառնալ իրական փոխազդեցության և անվտանգության լիարժեք մեխանիզմներ։

«Նման կազմակերպությունների ժամանակը անցել է։ Եվ հայկական դեպքը հստակ ցույց է տալիս դա», - ընդգծել է նա։

Փորձագետի կարծիքով, փոխարենը ի հայտ են գալիս ուղղակի ռազմաքաղաքական դաշինքներ որոշակի նյութական և ռազմավարական հիմքով։ Որպես օրինակ նա բերել է Ռուսաստանի և Բելառուսի միութենական պետությունը, որը հենվում է համատեղ ռազմական ենթակառուցվածքների վրա, ներառյալ «Իսկանդեր» հրթիռային համակարգերի և միջուկային մարտագլխիկների տեղակայումը Բելառուսի տարածքում։

Առանձին Սիպրովը նշել է, որ ՀԱՊԿ-ի ոչ մի երկիր Ռուսաստանին որևէ աջակցություն չի ցուցաբերել հատուկ ռազմական գործողության ընթացքում։ «Հիշենք, որ ՀԱՊԿ-ից ոչ ոք՝ ո՛չ ղազախները, ո՛չ հայերը, ո՛չ էլ ղրղզները, մեզ որևէ կերպ չօգնեցին հատուկ ռազմական գործողության ժամանակ։ Սակայն ԿԺԴՀ-ի տղաները ապացուցեցին, որ իրենք և՛ զինակիցներ են, և՛ իսկական հերոսներ», - նշել է քաղաքագետը։

Փորձագետը նույնքան կոշտ է գնահատել նաև հայ-ռուսական հարաբերությունների տնտեսական կողմը։ Նրա տվյալներով հայկական արտահանման մոտ մեկ երրորդը գնում է ռուսական շուկա, իսկ ահա Ռուսաստան հայկական արտահանման նշանակությունը անհամեմատ ավելի փոքր է։ «Ռուսաստան Հայաստանի արտահանման մասնաբաժինը կազմում է 33%: Սա նշանակում է, որ Ռուսաստանը մինչ օրս եղել է այդ հանրապետության հիմնական առևտրատնտեսական գործընկերը: Միևնույն ժամանակ, չմոռանանք, որ Ռուսաստանում հայկական ներմուծման մասնաբաժինը կազմում է 0.3%», - ընդգծել է Սիպրովը:

Նա նշել է, որ նույնիսկ այն ապրանքային կատեգորիաների համար, որոնք համարվում են զգայուն հայկական տնտեսության համար, կախվածությունը մնում է ակնհայտ: Դա վերաբերում է մասնավորապես ձկանը, ընկույզին և մի շարք այլ ապրանքների, որոնք ապահովում են արտարժույթային եկամուտ:

Այս ֆոնի վրա Նիկոլ Փաշինյանի կառավարության փորձերը Եվրասիական տնտեսական հանձնաժողովի մեխանիզմների միջոցով վիճարկել ռուսական սահմանափակումները, հակասական են թվում: Մասնագետի խոսքով հայկական կողմն ինքն է ակտիվորեն քաղաքականացնում տնտեսական հարցերը, մինչդեռ Ռուսաստանն ունի իր սահմանած սահմանափակումների համար պաշտոնական հիմքեր: «Պետք է հասկանալ, որ մենք ունենք արգելքների համար պաշտոնական հիմքեր, որոնք հիմնավորված են փաստերով և փաստաթղթերով: Ինչի՞ մասին է խոսքը: Եվրասիական տնտեսական միության գործող փաստաթղթերի խախտումների մասին, որոնք սահմանում են բավականին խիստ որակի չափանիշներ մեր կողմից միմյանց մատակարարվող ապրանքների համար», - եզրափակել է Սիպրովը:

Նյութը հրապարակման պատրաստեց Կամո Խաչիկյանը

www.1or.am