Փորձագետ. ԵԱՏՄ-ից դուրս գալը կզրկի Հայաստանին շուկա մուտք գործելու հնարավորությունից և կսահմանափակի աշխատանքային միգրացիան
ՎԵՐԼՈՒԾՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԵթե Ռուսաստանը բարձրացնի գազի գները, Հայաստանը կարող է դուրս գալ ՀԱՊԿ-ից և Եվրասիական տնտեսական միությունից (ԵԱՏՄ): Այս մասին ապրիլի 4-ին հայտարարել է Հայաստանի խորհրդարանի խոսնակ Ալեն Սիմոնյանը ընդգծելով, որ նման որոշումը կլինի Երևանի պատասխանը Մոսկվայի հնարավոր գործողություններին։ Ինչպես theins.ru-ին ասել է քաղաքագետ, տնտեսագետ և Կովկասի ինստիտուտի (Երևան) ավագ գիտաշխատող Հրանտ Միքայելյանը, եթե Հայաստանը դուրս գա ԵԱՏՄ-ից, ապա կկորցնի մուտքը ընդհանուր շուկա, առևտրային արտոնությունները և կբախվի աշխատանքային միգրացիայի սահմանափակումների:
«Հայաստանը պաշտոնապես սառեցրել է իր անդամակցությունը ՀԱՊԿ-ին: Ռուսաստանը պատասխանել է, որ կազմակերպության կանոնադրությունը չի նախատեսում անդամակցության սառեցում, բայց ստատուս քվոն մնում է: Կառավարությունը հրաժարվել է ակտիվորեն մասնակցել այդ կազմակերպության հետ կապված որևէ միջոցառման և անտեսում է դրանք: Հայաստանն այժմ մնում է գրանցված անդամ, բայց կառավարության հայտարարությունների համաձայն փաստացի դուրս է եկել այդ կազմակերպությունից:
Ինչ վերաբերում է ԵԱՏՄ-ին, ապա Հայաստանը մասնակցում է սովորականի պես առանց դրա ձևաչափի փոփոխությունների: Այնուամենայնիվ, կազմակերպությունն ինքը վերջին տարիներին գործնականում պասիվ է եղել. հիմնական մեխանիզմները գործել են, բայց ակտիվ ինտեգրացիոն օրակարգ չի եղել:
Եթե Հայաստանը դուրս գա, ապա հավանաբար, կկորցնի ԱՊՀ ազատ առևտրի գոտին և մուտքը Եվրասիական շուկա: Ավելին, կկորցնի առևտրային և մաքսային արտոնությունները, պետական գնումների շուկային մուտքը, ինչպես նաև աշխատանքային ազատ միգրացիայի, կապիտալի շարժի և այլ տնտեսական ինտեգրման մեխանիզմների սահմանափակումները:
Երբ Հայաստանը միացավ Եվրասիական միությանը, այդ քաղաքականության տարրերից մեկը մաքսայինն էր: Մաքսատուրքերը բաշխվում են երկրների միջև, ընդ որում Երևանը տարեկան ստանում էր 100-200 միլիոն դոլար լրացուցիչ միջոցներ։ Սակայն, վերջին տարիներին, երբ Հայաստանը դարձել է առևտրային կենտրոն, իրավիճակը փոխվել է. նա հիմա ավելի շատ է փոխանցում, քան ստանում է։ Սա նաև նվազեցնում է միությանը մասնակցելու տնտեսական եկամուտները, չնայած անուղղակի հետևանքները մնում են, քանի որ տնտեսությունները մնում են փոխկապակցված։
Փաստորեն, մենք խոսում ենք բավականին նշանակալի տնտեսական անջատման մասին։ Վերջնական ազդեցությունը կլինի բացասական, բայց դրա մասշտաբը կախված կլինի միության գործընկերների կողմից սահմանվող սահմանափակումներից։ Միևնույն ժամանակ, Ղազախստանը, որն այժմ աջակցում է Հայաստանի կառավարության արտաքին քաղաքականությանը, ակնհայտորեն կունենա Ռուսաստանից տարբերվող դիրքորոշում»,– ասել է Հրանտ Միքայելյանը։
Նյութը հրապարակման պատրաստեց Կամո Խաչիկյանը
www.1or.am