Ծանոթ ու միաժամանակ անհայտ … վիսկու տեսակները

Վերջին մեկուկես դարի ընթացքում վիսկին լայնորեն տարածվել է ամբողջ մոլորակի վրա դադարելով լինել բացառապես շոտլանդացիների կամ իռլանդացիների խմիչք: Թորման գործարանների աճող քանակի և վիսկիի աճող ժողովրդականության հետ մեկտեղ, անհրաժեշտություն է առաջացել ստեղծել վիսկու տեսականու ամբողջ գոյություն ունեցող բազմազանության դասակարգում:

Գոյություն ունեն մի քանի դասակարգումներ, որոնք հիմնված են այն բանի վրա, թե ինչ հումք է օգտագործվել, ինչ արտադրության տեխնոլոգիա է օգտագործվել կամ վիսկին կոնկրետ որ երկրում է արտադրվել: 

Ոչ մասնագետի համար ամենահարմար դասակարգումը հիմնված է այն տարածաշրջանի վրա, որտեղ արտադրվել է վիսկին: Յուրաքանչյուր տարածաշրջանում վիսկիի արտադրությունն ունի իր առանձնահատկություններն ու ավանդույթները, և իմանալով դրանք կարելի է կողմնորոշվել խմիչք ընտրելիս: Ներկայումս, ըստ այդ դասակարգման, կան չորս տեսակի վիսկիներ. շոտլանդական, իռլանդական, ամերիկյան, կանադական: Կարելի է ակնկալել, որ մի քանի տարի անց ճապոնական վիսկին, որի յուրահատուկ ոճերն արդեն գործնականում ձևավորվել են, նույնպես կհայտնվի այդ դասակարգման մեջ։ Վիսկի արտադրվում է նաև այլ երկրներում, սակայն դրանք արդեն պատկանում են «էկզոտիկ» կատեգորիային։

Շոտլանդական վիսկու՝ սկոտչի հիմնական տարբերակիչ առանձնահատկությունն այն է, որ թորման գործարանների մեծամասնությունը չորացնում է ածիկը մխացող տորֆի վրա, ինչը խմիչքին տալիս է համապատասխան բուրմունք: Արտադրության մեջ օգտագործվում է միայն գարու ածիկ։ Ամենահայտնի տեսակները ներառում են John Walker-ը, Ballantine's-ը և Chivas Regal-ը:

Իռլանդական վիսկին շոտլանդական վիսկիից տարբերվում է նրանով, որ ածիկը չորացվում է առանց տորֆի, ինչը ազդում է համի վրա։ Բացի այդ, որոշ վիսկիներ պատրաստվում են գարու և տարեկանի խառնուրդի հիման վրա: Իռլանդական վիսկին ունի քաղցր համ: Իռլանդական թորման ամենահայտնի գործարաններն են Bushmills-ը, Jameson-ը և Tullamore Dew-ը:

Նոր աշխարհում արտադրվող ալկոհոլը շատ է տարբերվում Եվրոպական վիսկիից։ Ամերիկյան վիսկիի հիմնական տարբերությունն այն է, որ այն պատրաստվում է հիմնականում եգիպտացորենից, ավելի քիչ այլ հացազգիներից։ Ամերիկայում տակառներում հնեցված վիսկին կոչվում է բուրբոն։ Բացի բուրբոնից, վաճառքում կարելի է գտնել Corn վիսկի, որն ըստ էության եգիպտացորենի թորվածք է և տակառներում չի հնեցվում: Հայտնի Jim Beam-ը և Jack Daniel’s-ը  ամերիկյան են:

Կանադական վիսկին հայտնի է դարձել հիմնականում սպիրտային արգելքի պատճառով: Մաքսանենգները Կանադայից զգալի քանակություն են ներմուծել ԱՄՆ։ Կանադական վիսկիի տարբերակիչ հատկանիշը նրա փափկությունն ու թեթև համն է: Այդ ըմպելիքի հիմքն այնտեղ ամենից հաճախ տարեկանն է, ավելի քիչ գարին, եգիպտացորենն ու ցորենը։ Տեղական վիսկիները հիմնականում կուպաժավորում են, իսկ հիմքը, որպես կանոն, արտահայտված բուրմունք չի ունենում։ Վերջին փուլում այն «բուրավետվում» է չհնեցված տարեկանի սպիրտներով։ Աշխարհում հայտնի կանադական վիսկիներն են Black velvet-ը, Canadian club-ը և Crown royal-ը:
 
Կ. Խաչիկյան