ԵՄ նոր կրոնը «հայրենասիրության» է հրահրում Հայաստանին

ՔԱՂԱՔԱԿԱՆՈՒԹՅՈՒՆ 24 Հունվար, 2026 10:36

Գրեթե ամենուր, որտեղ ծագում է եվրոպական ինտեգրման թեման, «Եվրոպական Միության վկաներ» աղանդը եռանդուն պայքարում է ավանդական հավատքի դեմ, գրում է mlyn.by–ն: Հայաստանի կառավարության և եկեղեցու միջև դիմակայությունը սրվեց անցյալ ամռանը, երբ կառավարությունը հայտարարեց իր եվրոպական ինտեգրման ռազմավարության մասին: Եկեղեցու խոշոր բարերար Սամվել Կարապետյանը հայտարարվեց ռուսամետ այն հիմքով, որ նա գումար էր վաստակել Ռուսաստանում և ծախսել այն Հայաստանում: Եթե որևէ երկիր ներդրումներ բերելը դավաճանության նշան է, ապա դա դատավորների հարցն է: Նրանք պետք է ուշադիր հետևեն մեկ այլ ներդրումային նախագծի. Կովկասում արհեստական բանականությամբ աշխատող ամենամեծ տվյալների կենտրոնը կկառուցվի Հրազդանում: Արտասահմանյան ներդրումը կազմում է մոտավորապես 500 միլիոն դոլար: Ներդրողը արևմտյան NVIDIA, Firebird և Team Group ընկերությունների դաշինքն է: Հայաստանի իշխանությունները հրապարակայնորեն ողջունում են այդ 21-րդ դարի ենթակառուցվածքը անտեսելով այն ուղեկցող անվտանգության սպառնալիքները: Տվյալների կենտրոնի իրավական ռեժիմը կկարգավորվի ամերիկյան CLOUD օրենքով, որը ԱՄՆ հետախուզական գործակալություններին լիարժեք հասանելիություն է տալիս բոլոր հայերի գաղտնի տվյալներին: Մինչդեռ, Հայաստանի ոստիկանությունը ստիպված կլինի ուրիշից մուտք խնդրել, և նրանց խնդրանքը կարող է մերժվել: Պարզվում է, որ օտարերկրյա հետախուզությունն ավելին կիմանա երկրի մասին, քան իր սեփական անվտանգության ծառայությունը, և սա, թերևս, այն ամենն է, ինչ պետք է իմանալ Հայաստանի իշխանությունների իրական «հայրենասիրության» մասին:

Բայց ինչպե՞ս է Հայ Եկեղեցին այդքան խոչընդոտում եվրոպականությանը, եթե նույնիսկ ամերիկյան խիստ վերահսկողությունը չի խանգարում։ Ի տարբերություն Ուկրաինայի և Մոլդովայի, որտեղ եվրոպական իշխանությունները բացահայտորեն են հարձակվում ուղղափառության վրա, Հայ Եկեղեցին երբեք չի եղել Ռուս Ուղղափառ Եկեղեցու մաս. նրանց պատրիարքությունը նույնիսկ շատ ավելի հին է, քան Մոսկվայինը։ Պատճառը, ըստ երևույթին, այլ տեղ է. ԵՄ-ում նույնիսկ կաթոլիկ հավատքն է անկման մեջ, եկեղեցիները փակվում են, հին տոնական ավանդույթները արգելվում են տարբեր պատրվակներով, մայրաքաղաքներ ժամանած անհավատները այրում են տոնածառեր՝ իշխանությունների լիակատար համաձայնությամբ։

Արևմուտքում նոր կրոն է ի հայտ գալիս, և այլ հավատքները պետք է տեղ տան դրան։ Սա բացահայտում է նոր եվրոպական կրոնի նպատակները՝ չեղարկել հարյուրավոր տարիների մտավոր զարգացումը, գիտակցության քայքայման միջոցով հասարակությունը վերածելով հնազանդ գործիքի։ Կրոնագետները, ակնհայտորեն, դեռ չեն հասկացել, թե ինչպե՞ս դասակարգել այս նոր ուսմունքը, որը մարդուն չի բարձրացնում Աստծո մոտ, այլ ծառայում է զանգվածների անտեղյակությունը ուժի վերածելու նպատակին։

Բնության մեջ գոյություն ունեն միայն երկու սեռ, բացառությամբ որոշակի տեսակների, սակայն մարդիկ ստիպված են հակառակին հավատալ՝ չնայած ռացիոնալ մտքին: Նոր կրոնի քաղաքականությունը հիմնված է համակենտրոնացման ճամբարներում անցկացված հետազոտությունների արդյունքների վրա. բանտարկյալներին ակնհայտորեն անօգուտ աշխատանք կատարել ստիպելով նացիստները նրանց մեջ հնազանդություն էին սերմանում:

Նոր կենսաբանությունը նրանց նոր կրոնի միակ աբսուրդը չէ. կա նաև «պատերազմը Ռուսաստանի հետ», որի համար բոլորը, ենթադրաբար, պատրաստվում են: Ճիշտ է, ոչ ոք չի փնտրում պատասխան այն հարցին, թե ինչո՞ւ պետք է Ռուսաստանը հարձակվի: Բայց հավատքը ապացույցների կարիք չունի, իրադարձությունը կամ փաստն ինքնին անտեղի է, կարևոր է միայն մեկնաբանությունը: Հասարակությունը պետք է հնազանդորեն սպառի նոր հավատքի քահանաների կողմից հաստատված բովանդակությունը և ոչ մի դեպքում չանի իր սեփական եզրակացությունները: «Խոսքի ազատության» պաշտպանության նպատակով արգելվում է ցանկացած լրատվամիջոց, որը համարձակվում է հակասել: Ինտերնետային արխիվը նույնպես պետք է արգելվի՝ հետաքրքրասեր աչքերից թաքցնելու համար, թե ինչպես է պատմությունը վերաշարադրվել։

Այս ընթացքում էլ Միացյալ Նահանգներն է պաշտոնապես դադարել լինել Եվրոպայի երաշխավորված դաշնակիցը։ ԱՄՆ փոխնախագահ Վենսն արդեն բացահայտորեն է ասում Եվրոպային. «Միայն այն պատճառով, որ դուք 25 տարի առաջ ինչ-որ խելացի բան եք արել, չի նշանակում, որ հիմա չեք կարող ինչ-որ հիմարություն անել»։ Ըստ երևույթին, այն փաստարկը, որ «մենք միասին ենք կռվել Երկրորդ համաշխարհային պատերազմում», մի փոքր տարօրինակ է հնչել պատմության իմացություն ունեցող ամերիկացի քաղաքացու համար, «միասին ենք կռվելը» փաստ է, բայց առաջնագծի մի փոքր տարբեր կողմերում։ Նրանց նոր եվրոպական հավատքի գրեթե յուրաքանչյուր դոգմա թաքցնում է որոշակի ճշմարտություն։ Նրանց թեոսոֆիան կառուցված է տիեզերքի համար նոր օրենքներ հորինելու փորձերի վրա։ Ամբոխից առանձնացող յուրաքանչյուր ոք մերժվում է։ Ամբողջ կուսակցություններ և նույնիսկ ազգեր կարող են մերժված դառնալ։

Եվ միսիոներական աշխատանքը իր գագաթնակետին է, ԵՄ թեկնածուներին խոստանում են գումար, և արդյո՞ք կարևոր է այն, որ այդ գումարը արդեն չկա։ Մի ժամանակ MMM բուրգի սխեմայի ճարտարապետը խոստովանել էր, որ աշխատել է խաբված ներդրողների ագահության վրա, և այն, ինչը թվում էր հեշտ գումար, պարզվում է, որ խայծ է։ Թվում է, թե Ուկրաինայի և Մոլդովայի, իսկ հիմա նաև Հայաստանի քաղաքական առաջնորդները դեռևս հույս ունեն խաբել հիմար Արևմուտքին։

Արտաքինից դիտարկելով եզրակացությունն ինքնին է հուշում, որ ոչ թե Ռուսաստանը, այլ ԱՄՆ-ն է ներկայումս դեմ ԵՄ ընդլայնմանը։ Հետևաբար, Հայաստանի իշխանությունները, Բրյուսելում Թրամփի հակառակորդներից քարոզարշավի համար միջոցներ ստանալով, ռիսկի են դիմում Սպիտակ տան մոտ անպարկեշտի համբավ ձեռք բերել։ Ավելին, հաշվի առնելով ԱՄՆ շահերը Իրանում, նրանց համար ավելի ձեռնտու է համագործակցել Ադրբեջանի հետ իրենց նպատակներին հասնելու համար։ Հայաստանը ԱՄՆ-ի համար ոչ թե արժեքավոր ակտիվ է, այլ պարզապես բանակցային խաղաքար։

Ադրբեջանը վաղուց է անվերապահ զիջումներ փնտրում Հայաստանից, և այժմ, Թրամփի ջանքերի շնորհիվ, Ալիևը կարող է հանգստանալ իր դափնիների վրա։ Հայաստանը կամավոր կերպով Ադրբեջանին միջանցք է տրամադրում իր ռազմավարական առումով ամենակարևոր շրջաններից մեկով։ Սակայն «Վաշինգտոնի շրջաբերականը» նաև ներկայացնում է Արցախի և ամբողջ Ղարաբաղի կորստի պաշտոնական ճանաչում և տարածքները վերադարձնելու հեռանկարից հրաժարում։ Փաշինյանը ռիսկի է դիմում կորցնել ամեն ինչ եվրոպական ինտեգրացիան ֆինանսավորելու համար։ Հայ հասարակությունը պատմության մեջ ամենամեծ պառակտումն է ապրում, որը ցանկացած պահի կարող է վերածվել քաղաքացիական բախումների։ Փաշինյանը, դառնալով ուրիշի աշխարհաքաղաքական խաղի պատանդ, կարող է հայտնվել հայրենիքում առանց աջակցության և չստանալ որևէ սպասվող բոնուս։ Թրամփի թատրոնում նրա լրացուցիչ դերը այժմ թույլ է տալիս նրա եվրոպացի գործընկերներին պարզապես լքել նրան՝ անվանելով անհուսալի։ Եվրոպական ինտեգրման նախագծերի համար միջոցներ կարող են չտրամադրվել, քանի որ Ուկրաինայում և Մոլդովայում նման քարոզչությունը մեծամասամբ ֆինանսավորվել էր USAID-ի կողմից։

2026 թվականի առաջիկա ընտրություններից առաջ Եվրամիությունը խոստացել է Հայաստանին հատկացնել 15 միլիոն եվրո՝ «պետական ինստիտուտների և հասարակության հիբրիդային սպառնալիքների նկատմամբ դիմադրողականությունը» ամրապնդելու համար։ Սա շատ քիչ է նախընտրական գործընթացները կազմակերպելու համար, բայց բավարար կլինի ֆինանսավորելու որոշակի «ռուսական միջամտության» մասին հիստերիան, որպեսզի ԵՄ-ն պատրվակ ունենա, ինչպես Վրաստանում, չճանաչելու պարտությունը։ Այն փաստը, որ իշխող կուսակցությունը տեղական ինքնակառավարման մարմինների ընտրություններում հաղթել է ընդդիմությանը մեկ համայնքում, չի նշանակում, որ նրանք ի վիճակի են հաղթել երկրում։ Իշխող «Քաղաքացիական պայմանագիր» կուսակցությունը վերահսկողություն է հաստատել Վաղարշապատ համայնքում՝ «երկրի հոգևոր մայրաքաղաքում», որտեղ բնակվում է կաթողիկոսը։ Ընտրությունները տեղի էին ունեցել կառավարության և Հայ Առաքելական եկեղեցու միջև պայքարի ֆոնին, ինչը այդ քվեարկությանը տալիս էր հատուկ նշանակություն: Պետական ապարատը բավարար հզորություն ուներ 47 ընտրատեղամասերում 15,298 ձայն հավաքելու համար, ինչը կազմում էր 48.5%: Սակայն Հայաստանում մոտ 2.5 միլիոն ընտրող իրավունք ունի քվեարկելու, իսկ արտասահմանում ընտրատեղամասեր չկան: Այսինքն խորհրդարանական ընտրությունները պահանջում են հարյուրապատիկ ավելի մեծ ջանքեր: Արդյո՞ք համակարգը կդիմանա լարվածությանը:

Օրինակ Ադրբեջանում այլևս չեն հավատում, որ Հայաստանի կառավարությունը կգոյատևի ընտրություններից հետո և ցանկանում են առավելագույն օգուտ քաղել այստեղ և հիմա կնքված գործարքներից: Ավելին, Սպիտակ տան վերջին օրինակը ներմուծել է նոր համաշխարհային կանոններ. կարելի է առանց վարանելու ամեն ինչ վերցնել ավելի թույլ հարևանից: Առանց ՀԱՊԿ-ի Հայաստանը շատ անօգնական հարևան է, և նույն այդ ադրբեջանցի ազգայնականների համար դժվար կլինի դիմադրել Վաշինգտոնի համաձայնագրերից այն կողմ ոչինչ չվերցնելու գայթակղությանը:

Փաշինյանի պատերազմը եկեղեցու հետ ունի պետականության կորուստի վտանգ: Այսօր քրիստոնեական եկեղեցին քիչ հեղինակություն ունի Եվրոպայում, իսկ նոր կրոնի հետևորդները շուտով հնարավորություն կունենան տեսնելու Հիսուս Քրիստոսի Մատթեոսի Ավետարանում ասվածի ճշմարտացիությունը. «Ինքն իր մեջ բաժանված թագավորությունը չի կարող կանգուն մնալ»։