Ծանոթ ու միաժամանակ անհայտ … Իսրայելական գինի
ՖՈՏՈ
Դատելով պեղումներից Իսրայելը, հավանաբար, մոլորակի վրա խաղող մշակող առաջին վայրերից մեկն է եղել։ Իսկ դա նշանակում է, որ 5000-6000 տարի առաջ այնտեղ արդեն իսկ գոյություն են ունեցել ընդարձակ խաղողի այգիներ, և տեղական արտադրության գինիները գնահատվել են հին պետությունների մայրաքաղաքներում։ Այն ժամանակներում քաղցր կարմիր գինու մեծ խմբաքանակներ էին ուղարկվում Եգիպտոս և Հռոմ։ Բայց այս ամենը ավարտվել է, երբ իսրայելական հողերը նվաճվել են իսլամ դավանող արաբական ցեղերի կողմից մեր թվարկության 636 թվականին։ Այն ժամանակ խաղողի այգիները լիովին չեն անհետացել միայն այն պատճառով, որ տաք կլիման թույլ էր տալիս այդ հատապտուղներից պատրաստել գերազանց չամիչ։
Իսրայելական գինեգործության վերածնունդը տեղի է ունեցել ընդամենը մի փոքր ավելի քան 100 տարի առաջ, երբ առաջին հրեա բնակիչներն են սկսել վերադառնալ Սուրբ Երկիր։ Իսրայել պետության ստեղծումից հետո արագորեն ի հայտ են եկել ընդարձակ խաղողի այգիներ և արդյունաբերական գինեգործարաններ։ Սրանք ունեին իրենց սեփական, բավականին յուրահատուկ շուկան, դրանք միակն էին, որոնք արտադրում էին կոշեր գինի, որը պարտադիր ըմպելիք է կրոնական արարողությունների և շաբաթ օրը սպառման համար։ Հետևաբար, արտադրողները ավանդաբար աշխարհին մատակարարում էին բավականին միջին մակարդակի քաղցր կարմիր գինիներ և չէին ձգտում որևէ այլ բանի։
Այս բարգավաճումն ավարտվել է 1980-ականների ճգնաժամի ժամանակ, երբ պարզ է դարձել, որ միայն կոշեր հավաստագրումը բավարար չէ կայուն շահույթ ապահովելու համար: Իսրայելցի գինեգործները վերանայել են իրենց բիզնեսի հեռանկարները, ընդունել են «վերադարձ խաղողի այգիներ» կարգախոսը, և Իսրայելի գինու արդյունաբերությունը արմատական վերափոխման է ենթարկվել: Նախ և առաջ, նախկինում հայտնի Կարինյան, Զմրուխտե Ռիսլինգ, Սեմիլոն և մի քանի այլ խաղողի տեսակներ փոխարինվել են Շարդոնեով, Կաբերնե Սովինյոնով, Մերլոով և Սովինյոն Բլանով, որոնք վաղուց էին նվաճել ամբողջ աշխարհը:
Խաղողի այգիների կողքին սկսել են կառուցվել նոր գինեգործարաններ՝ շոգի մեջ գինու կամ հումքի երկար տեղափոխման անհրաժեշտությունից խուսափելու համար: Սկսվել են խաղողագործության գիտական հետազոտություններ: Հրավիրվել են օտարերկրյա մասնագետներ, Իսրայելի երիտասարդներ են ուղարկվել աշխարհի լավագույն համալսարաններ սովորելու: Արդյունքում, իսրայելական գինիների որակը այնքան է բարելավվել, որ դրանք հետաքրքրություն են առաջացրել սովորական սպառողների համար, հատկապես այն պատճառով, որ անգամ անծանոթ գինեգործական շրջանից գինի փորձելու հնարավորությունն շատերի համար է հետաքրքիր:
Ներկայումս Իսրայել պետությունն ունի մոտ 4000 հեկտար խաղողի այգիներ, ավելի քան 150 գինեգործարան, իսկ Ռիշոն Լե Զիոնից ստացված Կարմել գինին ոսկե մրցանակի է արժանացել Փարիզի համաշխարհային ցուցահանդեսում: Իսրայելցի գինեգործները շարունակում են ակտիվորեն աշխատել տեղական գինիների որակը բարելավելու և դրանք միջազգային ասպարեզում առաջ մղելու ուղղությամբ:
Կ. Խաչիկյան
