Հայերեն
ՔԱՂԱՔԱԿԱՆՈՒԹՅՈՒՆ ՀԱՍԱՐԱԿՈՒԹՅՈՒՆ ՄՇԱԿՈՒՅԹ ՍՊՈՐՏ ՄԱՄՈՒԼԻ ՏԵՍՈՒԹՅՈՒՆ ՏՆՏԵՍՈՒԹՅՈՒՆ ՖՈՏՈ ՎԻԴԵՈ ՎԵՐԼՈՒԾՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ ՄԻՋԱԶԳԱՅԻՆ ԱՄԵՆԱԸՆԹԵՐՑՎԱԾ ԻՐԱՎՈՒՆՔ

Մոսկվան կփորձի՞ ազդել իրավիճակի վրա. էլ ինչի՞ սպասել երկաթուղային կայարանում. «Փաստ»

ՄԻՋԱԶԳԱՅԻՆ

«Փաստ» օրաթերթը գրում է.

svpressa.ru–ն «Ռուսական հաց կամ թուրքական տանկեր. Փաշինյանը կարող է ամեն ինչի սպասել Երևանի կայարանում» վերնագրով հոդվածում գրում է, որ Ռուսաստանը 30 տարվա ընթացքում առաջին անգամ Ադրբեջանով անցնող նոր երկաթուղային երթուղով հացահատիկի առաքում է իրականացրել դեպի Հայաստան. հացահատիկ տեղափոխող 15 բեռնատար վագոնից բաղկացած գնացքն անցել է Ադրբեջանով և Վրաստանով ու հատել Հայաստանի սահմանը։ Նախկինում Ռուսաստանից Հայաստան արտահանումը հիմնականում իրականացվում էր այլ ճանապարհով՝ ցամաքային սահմանային անցակետով և ծովային ճանապարհով՝ Վրաստանի միջով։ Ի՞նչ է լինելու հաջորդիվ։ Արդյո՞ք մեզ անհրաժեշտ է այս երկաթուղային երթուղին։ Ի վերջո, նախատեսվում է նաև «Զանգեզուրի միջանցքի» բացումը, որի վերաբերյալ կան մտահոգություններ, քանի որ տնտեսական շահույթը կարող է վերածվել քաղաքական ռիսկերի։

«Եթե սա երեքուկես տասնամյակի ընթացքում Ադրբեջանի միջոցով Հայաստան բեռների առաջին տեղափոխումը չլիներ, ոչ ոք ուշադրություն չէր էլ դարձնի դրա վրա, - նշել է պատմաբան, հրապարակախոս Ալեքսանդր Դմիտրիևսկին,– Ռուսաստանի և Հայաստանի միջև ներկայում մեծ առևտրաշրջանառություն չի նախատեսվում։ Այն ամենն, ինչ Հայաստանն առաջարկում է մեզ՝ գինի, հանքային ջուր, գյուղատնտեսական արտադրանք և այլն, ավելի հեշտ և արագ է տեղափոխվում ավտոմոբիլային ճանապարհով, ուստի երկաթուղին, հավանաբար, այստեղ լուրջ մրցակից չի լինի։ Թեպետ պետք է նաև նշել, որ մեր մատակարարների գործն այս առումով մի փոքր ավելի հեշտ կլինի. ի վերջո, Ռուսաստանից Հայաստան առաքվող մեծածավալ և հեղուկ բեռների մասնաբաժինը շատ ավելի բարձր է, քան հակառակ ուղղությամբ»։

svpressa.ru.– Քաղաքական տեսանկյունից այստեղ շատ հարցեր կան։ Սա Ռուսաստանը շրջանցող միջանցքի մի մասն է, և պարզ չէ, թե ով է այն վերահսկում և ինչպես...

– Կենտրոնական Ասիայից անդրկովկասյան այս տարանցումը, որը շրջանցում է Ռուսաստանը, արդեն գոյություն ունի, բայց այն հիմնականում օգտագործվում է վերարտահանման գործողությունների համար, երբ ապրանքները վերավաճառվում են անդրկովկասյան միջնորդների միջոցով։ Իսկ եթե դիտարկենք մաքուր փոխադրումը՝ առանց ճանապարհին որևէ «գնման և վաճառքի», ապա Սև և Կասպից ծովերով երկու լաստանավային անցումները զգալի հարված են հասցնում առաքողի գրպանին, ավելի էժան է կա՛մ ծովով, կա՛մ ցամաքով՝ Ռուսաստանի միջոցով։

«Ռուսական հացահատիկից բացի, հանրապետություն է ժամանել ղազախական ցորենի խմբաքանակ։ Շրջափակման վերացումը կօգնի Երևանին ավելի հեշտությամբ ձեռք բերել ապրանքներ և ռեսուրսներ, քան նախկինում», - կարծում է քաղաքական վերլուծաբան Կիրիլ Օզիմկոն։

svpressa.ru.– Եվ դա, կարծես, ձեռնտու է Ռուսաստանին, Հայաստանի հետ առևտուրը կդառնա ավելի հեշտ։ Տնտեսական տեսանկյունից արդյո՞ք ամեն ինչ է դրական։

– Այո, հնարավոր է՝ դա հեշտացնի լոգիստիկան և նվազեցնի Ռուսաստանի տրանսպորտային ծախսերը։ Սակայն կարևոր է իրավիճակը դիտարկել ոչ միայն տնտեսական տեսանկյունից...

svpressa.ru.– Եթե խոսքը աշխարհաքաղաքականության մասին է, ապա ճանապարհը վերահսկվում է կա՛մ թուրքերի, կա՛մ ԱՄՆ-ի կողմից: Եվ անհրաժեշտության դեպքում նաև տանկեր կարող են տեղաշարժվել դրանով։ Մի՞թե Երևանը չի հասկանում դա։

– Երևանը հիանալի հասկանում է դա։ Բայց ո՞վ ասաց, որ Փաշինյանը մտածում է Ռուսաստանի շահերի և անվտանգության մասին։ Նա հետապնդում է Արևմուտքի հետ մերձեցման և Մոսկվայից հեռանալու ուղի։

svpressa.ru.– Մոսկվան կփորձի՞ որևէ կերպ ազդել իրավիճակի վրա։ Եվ արդյո՞ք դա ընդհանրապես հնարավոր է։

– Մոսկվան նախկինում քննարկել է այս հարցը Երևանի հետ, սակայն Փաշինյանը ուղղակիորեն հայտարարել է, որ տրանսպորտային միջանցքի վերաբերյալ ռուսական առաջարկը «խախտում է Հայաստանի ինքնիշխանությունը»։ Ռուսաստանի իրավիճակը տարածաշրջանում, ընդհանուր առմամբ, դժվար է։ Ադրբեջանն ու Թուրքիան բավականին ուրախ են, որ ամերիկացիները զարգացնեն նախագիծը։ Բայց Ռուսաստանը քաղաքական և տնտեսական լծակներ ունի Երևանի վրա։ Եվ շատ հնարավոր է, որ Մոսկվան փորձի ազդել իրավիճակի վրա։

svpressa.ru.– Իրանցի փորձագետները կարծում են, որ Թեհրանը պետք է վստահ լինի, որ TRIPP-ը նախատեսված չէ ռազմական նպատակների համար։ Եվ ինչպե՞ս կարող են նրանք այդքան վստահ լինել դրանում։

– Մինչ այժմ Իրանի պաշտոնական դիրքորոշումը երկիմաստ է։ Իսլամական հեղափոխության պահապանների կորպուսի և հոգևոր առաջնորդի մերձավոր շրջապատի ներկայացուցիչները կոշտ դիրքորոշում ունեն միջանցքի հարցում։ Վելայաթին կտրականապես մերժել է դրա ստեղծման հնարավորությունը՝ նախագիծն անվանելով «Թրամփի վարձկանների գերեզմանոց»։ Իրանի նախագահն ու արտգործնախարարը ավելի մեղմ են խոսել։ Նրանք պնդել են, որ ճանապարհը կլինի Հայաստանի իրավասության ներքո, ինչը, նրանց կարծիքով, երաշխավորում է Իրանի հիմնական շահերի պաշտպանությունը։

Ըստ ԼԺՀ աշխարհազորի նախկին մարտիկ Ալեքսանդր Ավերինի, ուղիղ երկաթուղային մատակարարումները իսկապես կնվազեցնեն ռուսական ապրանքների վերջնական գինը հայ սպառողների համար։

«Սակայն այդ դռների բանալին միշտ կլինի Բաքվում։ Հայաստանի և Ադրբեջանի միջև հարաբերությունների ցանկացած սառեցում վտանգում է փակել այդ առևտրային ուղին։ Վա՜յ պարտվածներին, իսկապես... Ինչ վերաբերում է Չինաստանից Եվրոպա՝ Ռուսաստանը շրջանցող տրանսպորտային միջանցքին, որի կարևոր հատվածն այժմ գտնվում է Ադրբեջանի, Թուրքիայի և Միացյալ Նահանգների վերահսկողության տակ, պետք է հասկանալ, որ դրա թողունակությունը չափազանց ցածր կլինի ինչպես ծովային ուղու, այնպես էլ Ռուսաստանով անցնող երկաթուղային տրանսպորտի համեմատ։ Այդ ուղու հիմնական վտանգը ռազմական բեռների և ռազմական շարասյուների արագ տեղափոխման ներուժն է, որը կարող է ապակայունացնել իրավիճակը Կասպից ծովի երկու ափերին։ Եվ դրան պետք է սպասել արդեն հաջորդ տասնամյակում»,– ասել է նա։

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

Ավելի քան 40 ժամ ջուր չի լինելուԲյուրականում հայտնաբերվել է տուֆի ապօրինի արդյունահանման դեպքԳազայում սպանվել է ՀԱՄԱՍ-ի ռազմական թևի երկու հրամանատարԱռաջիկա օրերին տեղումները կշարունակվենՀայկ Մարտիրոսյանն առաջին խաղային օրը հաղթել է Ռապորտին․ Total ChessՊուտինն ու Թրամփը դեռ բովանդակային զրույց չեն ունեցել. ՊեսկովԶինծառայող է մահացել«Եղբայրս 200 տոկոս դաջվածք չի ունեցել». մահացած զինծառայողի եղբայրԻնչ է որոշվել տրամադրել Կիեւին «Ռամշտայն» ձևաչափով հանդիպմանըԵնոքավան-Կարմիրգյուղ ճանապարհին նոյեմբերի 19-ին պայթեցման աշխատանքներ կիրականացվենԻրանի բանակը հայտարարել է Քուվեյթի ռազմակայանում տեղակայված ամերիկյան Patriot համակարգերին հարվածելու մասինՍպասվում է կարճատև անձրև. օդի ջերմաստիճանն էապես չի փոխվի«Total Chess World Championship Tour Pilot 2026»-ում խաղային առաջին օրն ավարտվել է Հայկ Մարտիրոսյանի հաղթանակովԱդրբեջանի և Վրաստանի պաշտպանության նախարարները քննարկել են տարածաշրջանային անվտանգությունըԱրգենտինայի երիտասարդ աստղերը 7:0 հաշվով հաղթել են Կոստա Ռիկայի հավաքականինՍլովակիայում տեղի են ունեցել հակակառավարական զանգվածային հանրահավաքներԱԷՄԳ-ն հույս ունի, որ շատ շուտով կկարողանա վերսկսել Իրանի օբյեկտների ստուգումները․ ԳրոսսիՀայտնի են Globe Soccer Awards 2026-ի բոլոր անվանակարգերի թեկնածուներըՔեմբրիջի բառարանը հայտարարել է 2026 թվականի բառըԿանդինսկու՝ Բաուհաուսի շրջանի ստեղծագործությունը ռեկորդ է սահմանել Christie's-ի աճուրդումՄԱԿ-ը պետք է որոշակի դեր խաղա միջազգային hակամարտությունների, այդ թվում՝ Ուկրաինայում hակամարտության կարգավորման գործընթացներում. Ռաֆայել ԳրոսիՓաշինյանը և Գերմանիայի ԱԳ նախարարը քննարկել են ՀՀ-ԵՄ-ի միջև առևտրատնտեսական կապերի խթանման ուղղությամբ իրականացվող քայլերըՎանաձոր համայնքի տիրապետմանն է վերադարձվել Հրանտ Մաթևոսյանի անվան այգու տարածքում գտնվող 18-րդ հողատարածքը«Ֆազի»՝ Սերգեյ Գրիգորյանի uպանողին Ռուսաստանից բերել են ՀայաստանԻրանը Հորմուզի նեղուցի երկնքում խnցել է ամերիկյան MQ-9 ԱԹՍ«Toyota»-ն «Չայնիի» ոլորաններում բախվել է արգելապատնեշներին, վիրավորները հարազատ եղբայրներ են․ ShamshyanԱբու Դաբիում աճուրդի են հանվել Մայքլ Ջեքսոնին պատկանող ավելի քան 100 իրԷրդողանը կոչ է արել nւժեղացնել ճնշումը Իսրայելի վրա՝ Գազայում шղետը դադարեցնելու համարՖրանսիայում դպրոցականների բողոքի ակցիաների մեկնարկից ի վեր ձերբակալվել է ավելի քան 7,000 մարդԵրկրաշարժ է տեղի ունեցել ԹուրքիայումՆախատեսվում է երկարաձգել Արցախից տեղահանված անձանց կարգավիճակի ժամկետը․ մանրամասներԹՐԻՓՓ-ի մուտքի և ելքի հատվածները գտնվում են Ադրբեջանի տարածքում, հիմնական տեխնիկական պարամետրերը պետք է համաձայնեցվեն Բաքվի հետ. ԲայրամովՀայտնի են 2027 թվականի ձմեռային զորակոչի և զորացրման ժամկետներըԾանոթ ու միարժամանակ անհայտ … ֆերնետ լիկյորԴանակահարություն Արմավիրի մարզում. կա երեք վիրավոր, նրանց թվում եղբայներ են2027 թ․-ին կանխատեսում ենք 5,8% տնտեսական աճ. անվանական ՀՆԱ-ն կկազմի շուրջ 13 տրիլիոն 614 միլիարդ դրամ. ֆինանսների նախարարՔՊ-ն այդքան ձայն չի ստացել, որ սահմանադրական հանրաքվե նախաձեռնի. Լևոն ՔոչարյանՌումինիայում 5,7 մագնիտուդ nւժգնությամբ երկրաշարժ է տեղի ունեցել. կան տnւժածներԳառնիում 19-ամյա երտասարդը կոկաինով 30 փաթեթ է տեղադրել (տեսանյութ)Ստեփանծմինդա-Լարս ավտոճանապարհը բաց է2027 թվականի պետբյուջեի նախագծի հիմնական ցուցանիշներըԵս շատ կցանկանայի, որ Ադրբեջանի և Հայաստանի միջև խաղաղության պայմանագիր ստորագրվի. Յոհան ՎադեֆուլՈսկու գինը 2025–ի սեպտեմբերի 29-ից ի վեր առաջին անգամ իջել է 3 800 դոլարից ցածրՍի Ծինփինի հետ զրույցը հանգամանալից էր, դրա ընթացքում շոշափվել են նաև Մոսկվայի և Պեկինի գիտակրթական գործընկերության հաջողությունները. ՊուտինԲոլորն էլ գիտեն, որ Ադրբեջանի վերջին պահանջը մեր պատմության ավարտն է. որքան էլ զարմանալի հնչի, Ադրբեջանի «վերջին պահանջը» Ադրբեջանում չի ձևավորվում, այլ՝ Հայաստանում. ՀովհաննիսյանԱՄՆ-ը դիտարկում է Թրամփի և Կիմ Չեն Ընի հանդիպման հնարավորությունը. Ռուբիո«ԵՄ-ն Փաշինյանին նախապատրաստել է Պուտինի հետ հանդիպումից առաջ, որը կորոշի Հայաստանի ճակատագիրը. Իսկ փող ընդհանրապես չտվեցին»Իրազեկում. փորձարկվելու են էլեկտրաշչակներՊակիստանցին դատապարտվել է 27,5 տարվա ազատազրկման՝ Թրամփի դեմ մաhափnրձ նախապատրաստելու համար«Ընդդիմությունը զգուշացրել է նոր ՀՀ Սահմանադրության ընդունման ռիսկերի մասին»
Ամենադիտված