Ամեն օր ինքնաթիռներ՝ զինամթերքով. Ինչո՞ւ է Ռուսաստանը զինվում Հայաստանում
ՔԱՂԱՔԱԿԱՆՈՒԹՅՈՒՆ
Ռուսաստանը զգալիորեն ամրապնդում է Հայաստանում գտնվող 102-րդ ռազմաբազան: Նշվում է, որ վերջին շաբաթներին Շիրակի բազա է մատակարարվել մեծ քանակությամբ ռազմական տեխնիկա և զինամթերք: Ամեն օր վայրէջք են կատարում ռազմական բեռներով մի քանի բեռնատար ինքնաթիռներ, գրում է 24tv.ua–ն:
Ի՞նչի մասին է վկայում Ռուսաստանի ռազմական ակտիվությունը Հայաստանում: Շիրակի ռուսական բազային սարքավորումների և զինամթերքի մատակարարման մասին տեղեկատվությունը իսկապես բազմաթիվ հարցեր և վարկածներ են առաջացնում:
Վարկած առաջին. Ռուսաստանը, հավանաբար, ձգտում է ամրապնդել Շիրակի իր 102-րդ ռազմաբազան՝ Հարավային Կովկասում ռազմավարական ազդեցությունը պահպանելու համար: Այդ տարածաշրջանը շարունակում է մնալ կարևոր, քանի որ գտնվում է Ռուսաստանի, Թուրքիայի, Իրանի և արևմտյան երկրների շահերի հատման կետում: Բազան ամրապնդելը կարող է լինել արձագանք Հայաստանում Ռուսաստանի դիրքերի թուլացմանը: Ռուսաստանը կարող է մեծացնել իր ռազմական ներկայությունը, որպեսի հիշեցնի իր ազդեցության մասին և կանխի Հայաստանի հետագա շեղումը դեպի Արևմուտք:
Վարկած երկրորդ. Բազան ամրապնդելը կարող է լինել պատասխան Ադրբեջանի հետ լարված հարաբերություններին: Դա կարող է նաև ազդանշան լինել Թուրքիայի համար, որը ակտիվորեն աջակցում է Ադրբեջանին և ընդլայնում է իր ազդեցությունը տարածաշրջանում։
Վարկած երրորդ. Մատակարարումները կարող են կապված լինել տարածաշրջանում հնարավոր փոփոխությունների նախապատրաստման հետ, այդ թվում Հայաստանում, Ադրբեջանում կամ Վրաստանում հնարավոր հակամարտությունների կամ անկայունության հետ։ Մասնագետները ենթադրում են, որ Մոսկվան «պատրաստվում է տարածաշրջանում հնարավոր փոփոխություններին»։
Վարկած չորրորդ. Ռազմական տեխնիկայի մատակարարումները կարող են լինել Ռուսաստանի ռազմավարության մի մասը ճնշում գործադրելու Նիկոլ Փաշինյանի կառավարության վրա, որը վերջին տարիներին հեռանում է Մոսկվայից։ Փաշինյանը բազմիցս է դժգոհություն հայտնել Ռուսաստանի գործողություններից, մասնավորապես զենք մատակարարելու պարտավորությունների չկատարումից և ՀԱՊԿ-ի շրջանակներում աջակցության բացակայությունից։
Կա նաև վարկած, որ Ռուսաստանը կարող է աջակցել ընդդիմադիր ուժերին Հայաստանում 2026 թվականի խորհրդարանական ընտրություններից առաջ Փաշինյանի դիրքերը խաթարելու համար։
Օրինակ, ուկրաինական հետախուզությունը պնդում է, որ Ռուսաստանը միջամտում է Հայաստանի ներքին գործերին, մասնավորապես փորձում է պետական հեղաշրջում կազմակերպել։ Սարքավորումների մատակարարումները կարող են լինել քաղաքական ճգնաժամի դեպքում ռուսամետ ուժերին աջակցելու նախապատրաստման մի մասը, չնայած դրա ուղղակի ապացույցներ չկան։
Նաև հնարավոր է, որ մատակարարումները կարող են լինել ռազմաբազայում, որը գոյություն ունի 1995 թվականից և երկարաձգվել է մինչև 2044 թվականը, զենքի պլանավորված արդիականացման կամ սարքավորումների ռոտացիայի մաս։
Ամփոփելով կարելի է ասել, որ Շիրակ ռազմական տեխնիկայի մատակարարումը, ամենայն հավանականությամբ, կապված է Հարավային Կովկասում աշխարհաքաղաքական անորոշության համատեքստում Ռուսաստանի դիրքերի ամրապնդման հետ։ Դա կարող է լինել Փաշինյանի արևմտամետ կուրսի, Ադրբեջանի հետ լարվածության կամ անկանխատեսելի սցենարների նախապատրաստման պատասխանը։
Իշխանափոխության վարկածը մնում է չապացուցված և կարճաժամկետ հեռանկարում անհավանական, իսկ հարևանների համար սպառնալիքը սահմանափակվում է բազայի ռազմավարական դերով՝ որպես պաշտպանական հենակետ։ Հայաստանի իշխանությունները, հավանաբար, խուսափում են հրապարակային մեկնաբանություններից Մոսկվայի հետ հարաբերությունները չսրելու համար՝ պահպանելով փխրուն հավասարակշռությունը։
Նյութը հրապարակման պատրաստեց Կամո Խաչիկյանը
