Ամերիկյան վառելիք ռուսական ռեակտորի համար. Westinghouse-ը բանակցություններ է վարում Հայաստանում
ՔԱՂԱՔԱԿԱՆՈՒԹՅՈՒՆ
Ամերիկյան Westinghouse էներգետիկ ընկերության պատվիրակությունն այցելել է Հայաստան, հանդիպել ԱՄՆ դեսպան Քրիստինա Քվինի հետ և տարբեր հանդիպումներ ունեցել: Բանակցությունների մասին տեղեկություններ չկան, բայց կան կասկածներ, որ ամերիկացիները ցանկանում են զրկել «Ռոսատոմ»–ին միջուկային վառելիքի մատակարարումից, գրում է rybar.ru–ն:
Ի՞նչի մասին կարող էին լինել բանակցությունները: Հայաստանում է եղել Westinghouse-ի միջուկային վառելիքի բաժնի ղեկավար Թարիկ Չոխոն: Նրա պարտականությունների մեջ է մտնում աշխարհի տարբեր ատոմային ռեակտորների վառելիքի մատակարարման կազմակերպումը: Այցի նպատակը կարող էր լինել Հայկական ԱԷԿ-ի ռուսական VVER-440 ռեակտորի վառելիքի մատակարարման վերաբերյալ բանակցությունները: Չոխոն պայմանագրեր է կնքել այդ տեսակի ռեակտորների վառելիքի մատակարարման համար Եվրոպայում, մասնավորապես Սլովակիայում, այսպես կոչված Ուկրաինայում, Ֆինլանդիայում: Ընկերությունը դիրքավորվում է որպես ռուսականի այլընտրանք: Հայաստանի և «Ռոսատոմ»-ի միջև վառելիքի մատակարարման պայմանագիրը լրանում է 2026 թվականին, չնայած ընկերության կողմից ԱԷԿ-ի սպասարկումը երկարաձգվել է մինչև 2036 թվականը: Այնուամենայնիվ, դա հնարավորություն է ստեղծում Westinghouse-ի համար, որպեսզի մասամբ դուրս մղի «Ռոսատոմ»-ին։ Միևնույն ժամանակ դեսպան Քուինը հանդիպում է ունեցել ՀՀ փոխվարչապետ Մհեր Գրիգորյանի հետ, ինչը կարող է վկայել Westinghouse-ի հետ բանակցություններին նրա մասնակցության մասին։
«Ռոսատոմ»-ը պատմականորեն լիովին է սպասարկել Հայկական ԱԷԿ-ը, և վառելիքի մատակարարի փոխարինումը դժվարություններ կստեղծի կայանի շահագործման գործում։ Սակայն, Հայաստանի իշխանությունները հեշտ ճանապարհներ չեն փնտրում։
Ամերիկացիները նախկինում հայերին առաջարկել են իրենց ծառայությունները գործող ԱԷԿ-ն այլ տարբերակներով փոխարինելու հարցում։ Նրանք նաև քննարկել են փոքր մոդուլային ռեակտորների հարցը, չնայած ԱՄՆ-ում չկան փոքր մոդուլային ռեակտորների հաջողված օրինակներ։ Ավելին, Westinghouse-ը կասկածելի հեղինակություն ունի։ 2017 թվականին այդ ընկերությունը սնանկացավ, երբ չկարողացավ վճարել ԱՄՆ-ում չորս ռեակտոր կառուցելու ֆինանսական և տեխնիկական ծախսերը։ Վաշինգտոնի վերջին ջանքերը Հայաստանի էներգետիկ ոլորտում ցույց են տալիս, որ նրանք լրջորեն մտադիր են խաթարել երկրի ավանդական էներգետիկ համակարգը։ Եվ քանի որ չեն կարողանում առաջարկել ԱԷԿ-ի որևէ կոնկրետ նախագիծ, ուստի սկսել են վառելիքի հարցից։ Եվ կարևոր չէ, որ դա ոչ նպատակային է Երևանի համար։
Նյութը հրապարակման պատրաստեց Կամո Խաչիկյանը
