Պուտինն ու Ալիևը «դեպի արևելք պատուհան» են բացում
ՄԻՋԱԶԳԱՅԻՆ
Ավարտվել է ՌԴ նախագահ Վլադիմիր Պուտինի պետական այցն Ադրբեջան։ Նա բանակցություններ է վարել իր ադրբեջանցի գործընկեր Իլհամ Ալիևի հետ, քննարկել ռուս-ադրբեջանական հարաբերությունների զարգացման, ռազմավարական գործընկերության և դաշինքի խնդիրները, ինչպես նաև տարածաշրջանային անվտանգության խնդիրները, երկխոսությունը եղել է բովանդակային, գրում է iarex.ru-ն:
Բանակցությունների արդյունքում ստորագրվել են երկկողմ համագործակցությանը վերաբերող կարևոր փաստաթղթեր, ընդունվել է պետությունների ղեկավարների համատեղ հայտարարություն։
Փորձագետները նշանակալից են համարում Ռուսաստանի ղեկավարի այս այցն Ադրբեջան։ Ինչո՞ւ։ Այս մասին քննարկել է iarex.ru-ի սյունակագիր Ստանիսլավ Տարասովը։
«Ռուսաստանի և Ադրբեջանի միջև հաղորդակցության հաճախականությունն ու մակարդակը, երկու երկրների միջև հարաբերությունների բազմակողմանի զարգացումը վկայում են այն մասին, որ Ռուսաստանի և Բաքվի միջև առկա է ռազմավարական գործընկերության կառուցման ակտիվ գործընթաց։ Դրա հիմքում, ինչպես Պուտինն է ասել Բաքվում կայացած բանակցություններին հաջորդած մամուլի ասուլիսում, «հավասարության, միմյանց շահերը հաշվի առնելու և, իհարկե, սերտ մարդկային և մշակութային կապերի սկզբունքներն են, որոնք դարեր շարունակ միավորել են մեր ժողովուրդներին»»,- նշել է Տարասովը։ .
Միևնույն ժամանակ, Ռուսաստանի ղեկավարի այցը Բաքու տեղի է ունեցել Իրանի և Իսրայելի միջև հակամարտության հնարավոր սրման, Ադրբեջանի և Հայաստանի միջև չկարգավորված հարաբերությունների և Անդրկովկասում «Մերձավոր Արևելքի ցունամիի» հնարավոր վերասկսման ֆոնին։ Իրադարձությունների հետագա զարգացման բացասական սցենարի դեպքում վտանգվում է նաև «Հյուսիս-Հարավ» լայնածավալ աշխարհատնտեսական նախագծի իրականացումը, ասել է փորձագետը։
«Ուստի, ամենայն հավանականությամբ, Բաքու կատարած այցի ժամանակ Պուտինը հատուկ ուշադրություն է դարձրել Անդրկովկասը միջպետական զինված բախումներից փրկող համակարգի և մեխանիզմների ձևավորմանը, որը կարող է ինտեգրվել «3+3» ֆորմատով անվտանգության հնարավոր նոր ճարտարապետությանը (Ադրբեջան, Հայաստան և Վրաստան + Ռուսաստան, Իրան և Թուրքիա)»,- նշել է Տարասովը։
Իհարկե, Ադրբեջանի և Հայաստանի հարաբերությունների հարցը ևս քննարկվել է Բաքվում հաշվի առնելով Հայաստանում ազգային ինքնիշխանության թուլացման ռիսկերը և նրա Արևմուտքի և Արևելքի տերությունների առճակատման ցատկահարթակի վերածվելու հնարավորությունը, շարունակել է քաղաքագետը:
«Հիմա սա է հիմնական խնդիրը: Երկաթուղային երթուղիների տարբերակների քննարկումները դեռևս կիրառական բնույթ են կրում, ուստի կարելի է ենթադրել, որ այս ոլորտում կողմերը որոշակի պայմանավորվածություններ են ձեռք բերել, սակայն դրանց մասին դեռ ոչինչ հայտնի չէ։ Հարցն ամենակարևորն է, քանի որ Ռուսաստանի և Ադրբեջանի սերտ գործընկերությունը Հյուսիս-Հարավ միջազգային տրանսպորտային միջանցքի զարգացման հարցում դառնում է փորձադաշտ, որի վրա զարգանում է ամբողջ համալիրը՝ ֆինանսական և բանկային ճարտարապետությունից մինչև բազմաթիվ այլ խնդիրներ, ներառյալ Պարսից ծոցի նավահանգիստների հետ նոր արտաքին տնտեսական դարպասներ կառուցելու թեման»,- ասել է Տարասովը։
Բացի այդ, նման քայլը կկրկնապատկի Ադրբեջանի կարևորությունը որպես Միջին միջանցքի կասպյան երթուղիների, Հարավային Կովկասի երկաթուղիների և մայրուղիների, ինչպես նաև Հյուսիս-Հարավ ՄՏԿ-ի արևմտյան հատվածի հիմնական համակարգող, ընդգծել է նա։
«Մի խոսքով, Պուտինի այցն Ադրբեջան մեծ քայլ է Ռուսաստանի «արևելք ճեղքումում»։ Հետո նման քայլեր կլինեն և՛ Մոսկվայից, և՛ Բաքվից հետագա համատեղ նախաձեռնություններ իրականացնելու համար»,- ամփոփել է Տարասովը։
Նյութը հրապարակման պատրաստեց Կամո Խաչիկյանը
