Փախստականների համաշխարհային օր․ պատմության այս օրը (20 հունիս)

ՈՐՈՇ ՏՈՆԵՐ-Փախստականների համաշխարհային օր, Կենդանաբանական այգիների փղերի պաշտպանության համաշխարհային օր, Ադրբեջան՝ Գազային ոլորտի աշխատողների օր, Արգենտինա՝ Ազգային դրոշի օր, Սենեգալ՝ Անկախության օր, Ուզբեկստան՝ Անկախության օր:

ՀԱՅԱՍՏԱՆՈՒՄ

1877-ծնվել է բանաստեղծ, արձակագիր, թարգմանիչ, հասարակական գործիչ Արշակ Աթայանը:

1911-ծնվել է նշանավոր մանկավարժ, գրող, հրապարակախոս Ղազարոս Աղայանը:

1915-ծնվել է  բանաստեղծ, դրամատուրգ, թարգմանիչ, «Լիտերատուրնայա Արմենիա», «Խորհրդային Հայաստան» ամսագրի խմբագիր Գուրգեն Բորյանը։

1917-ծնվել է հանրահայտ գրող Անահիտ Սահինյանը:

1920- Բաքվում բացվել է Հայկական պետական թատրոնը, որի առաջին ներկայացումն է եղել Շիրվանզադեի «Պատվի համար»-ը։

1921- ՀՍԽՀ ժողկոմխորհի դեկրետով հանրապետության տարածքը բաժանվել է 8 գավառի՝ Երևան, էջմիածին, Ալեքսանդրապոլ, Ղարաքիլիսա, Լոռի, Իջևան, Նոր Բայազետ և Դարալագյազ։ Գավառները բաժանվել են 33 գավառակի։ 

1923-ծնվել է մանրադիտակային քանդակների ու փորագրությունների վարպետ, երաժիշտ, ՀՀ վաստակավոր գործիչ Էդուարդ Տեր-Ղազարյանը:

1942-ծնվել է հանրահայտ ֆուտբոլիստ Էդուարդ Մարկարովը:

1985- վախճանվել է հայազգի նշանավոր պատմաբան, քաղաքական գործիչ Ջոն Կիրակոսյանը:

1990- տեղի է ունեցել Հայաստանի նոր խորհրդարանի առաջին նիստը և նա բարդ պայմաններում ձեռնամուխ է եղել անկախ պետականության ստեղծմանը։

1991- Առաջին ղարաբաղյան պատերազմի ժամանակ Շահումյանի շրջանի Բուզլուխ գյուղի շրջակայքում խփվել են ադրբեջանական երեք  Ми-24 ուղղաթիռներ։

1997-Բելգիայում թուրքական դեսպանատանը տեղի է ունեցել պայթյուն, անհայտ մարդը հեռախոսով հայտնել է, որ հարձակումն իրականացվել է «Յանիկյանի ռազմականացված խումբը», սակայն անհայտ է մնացել, թե արդյոք դա ԱՍԱԼԱՆ է իրականացրել, թե այլ ահաբեկչական խումբ, օրինակ Քրդական աշխատավորական կուսակցությունը։

2001-Երևանի մամուլի ակումբի և Բաքվի «Ենի Նեսիլ» լրագրողների միության կազմակերպած համատեղ ծրագրի շրջանակներում  Բաքու են մեկնել վեց հայ լրագրողներ:

2007-«Հայաստան» համահայկական հիմնադրամի նոր գործադիր տնօրեն է նշանակվել Հայաստանի արտգործնախարարի խորհրդական Վահե Աղաբեկյանը:

2008-Մատենադարանին հարող տարածքում տեղի է ունեցել Տեր-Պետրոսյանի գլխավորած Համաժողովրդական շարժման հանրահավաքը:

2015-Էլեկտրաէներգիայի թանկացման դեմ պայքարող «Ո՛չ թալանին» նախաձեռնությունը շարունակել է նստացույցը Ազատության հրապարակում։ 300-ից ավելի ակտիվիստները գիշերը լուսացրել են բաց երկնքի տակ։

2018- Ոստիկանության կողմից ստուգումներ են իրականացրել արագաչափերի և տեսախցիկների տեղադրմամբ զբաղվող «Էլլիպս ՋիԷյ» ընկերությունում:

2022-Արագածոտնի մարզում ՔՊ-ականների հարազատները կրակել են այն երիտասարդների վրա, որոնք հայոհյել են Նիկոլ Փաշինյանին։ Դեպքը տեղի է ունեցել Ապարանի Նիգավան միջնահատվածում։

ԱՇԽԱՐՀՈՒՄ

451- տեղի է ունեցել Կատալաունյան դաշտերի ճակատամարտը։

840-վիկինգներն առաջին անգամ լողալով Սենայով հասել են Ռուան:

1389-վախճանվել է Թուրքիայի 3-րդ սուլթան Մուրադ Առաջինը:

1587-անգլիացի հետազոտող Մարտին Ֆրոբիշերը Գրենլանդիան հայտարարել է թագավորության տարածք՝ անվանակոչելով այն Արևմտյան Անգլիա:

1782-հաստատվել է ԱՄՆ-ի Մեծ պետական կնիքը:

1792-Մեծ Ֆրանսիական հեղափոխության ժամանակ սկսվել է ժողովրդական ապստամբության Փարիզում:

1793-ամերիկացի Էլի Ուիտնին արտոնագրել է բամբակ մաքրող մեքենան:

1815-ավարտվել է Նապոլեոն Բոնապարտի իշխանության հարյուր օրը։

1819- ծնվել է գերմանացի հրեայի ընտանիքից սերվող ֆրանսիացի երգահան և թավջութակահար, ֆրանսիական օպերետ ժանրի ստեղծողներից մեկը հանդիսացող Ժակ Օֆենբախը։

1840-Սեմյուել Մորզեն արտոնագրել է հեռագիրը:

1863- Արևմտյան Վիրջինիան դարձել է ԱՄՆ-ի 35-րդ նահանգը։

1867-նախագահ էնդրյու Ջոնսոնը հայտարարել է Ալյասկայի գնման մասին:

1933-վախճանվել է միջազգային կոմունիստական շարժման գործիչ, կանանց իրավունքների պաշտպան Կլարա Ցետկինը:

1963-ստեղծվել է «թեժ գիծ» ԱՄՆ-ի և ԽՍՀՄ-ի միջև:

1974- որպես պատասխան հունական «սև գնդապետների» կողմից Կիպրոսում նոր ծայրահեղական ղեկավար նշանակելուն, Թուրքիան ռազմական գործողություններ է սկսել Կիպրոսի դեմ և գրավել Կիպրոսի ողջ հյուսիսը:

1990-Ուզբեկստանում ընդունվել է անկախության հռչակագիր:

1991-ԳՖՀ-ի խորհրդարանը որոշում է ընդունել Բոննից մայրաքաղաքը Բեռլին տեղափոխելու մասին։

2003-ստեղծվել է Վիկիպեդիա շտեմարանը:

2005-վախճանվել է ամերիկացի ֆիզիկոս, առաջին ինտեգրալային միկրոսխեմաներ ստեղծողներից մեկը հանդիսացող Ջեկ Կիլբին:

Կ. Խաչիկյան