Փաշինյանը պատմել է իրական Հայաստանի ստեղծման մասին և հայերին թողնում է առանց պատմության
ՔԱՂԱՔԱԿԱՆՈՒԹՅՈՒՆ
Հայաստանի վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանն ուղերձ է հղել ժողովրդին, գրում է iarex.ru-ն:
Ընդհանրապես, ներքաղաքական բարդ իրավիճակում Փաշինյանի ընտրած հասարակության հետ շփվելու ժանրը և՛ Հայաստանում, և՛ տարածաշրջանում տեղի ունեցող աշխարհաքաղաքական լուրջ փոփոխությունների համատեքստում ենթադրում է ոչ միայն քաղաքական և պատմական սուբյեկտների մի շարք, որոնք կարևոր են երկրի ու ժողովրդի համար, այլ նաև ձեռնարկված գործողությունների մոտիվացիան։
Վարչապետը ժողովրդի ընտրյալն է, նա զբաղեցնում է քաղաքական հիերարխիայի առաջին հորիզոնականը, և պետք է մարմնավորի քաղաքական գործչի և երկրի ղեկավարի իդեալը։ Եթե Փաշինյանի կոչը գնահատենք այդ տեսանկյունից, ապա նման գործողության համար նրա ընտրած հիմնական պատճառն այն է, որ 2024 թվականի մայիսի 24-ից ՀՀ ԱԱԾ սահմանապահ զորքերը սկսել են պաշտպանել պետական սահմանի սահմանազատված հատվածները, նշել է iarex.ru-ի սյունակագիր Ստանիսլավ Տարասովը։
Ըստ Փաշինյանի այդ գործոնից «դուրս են հոսում ընթացիկ գործընթացները» և «բացահայտվում է այն ռազմավարությունը, որով առաջնորդվում է ՀՀ իշխանությունն իր աշխատանքում, իրական Հայաստանի ռազմավարությունը»։ Նախկինում դա «այն Հայաստանը չէր»:
Փաշինյանի ելույթից.- «Դրա համար օբյեկտիվ պատճառներ կային: Այդ պատճառներից ամենագլխավորը մեր ազգային դժբախտությունն է, որ դարեր շարունակ մենք պետություն չենք ունեցել, որն ինքնին մեր գիտակցության և ենթագիտակցության մեջ պետք է աջակցեր պետականության վերականգնման երազանքին, որը մեր ազգային ինքնության կարևորագույն բաղադրիչն էր։ Բայց, երազելով պետականության մասին, մենք ապավինում էինք անցյալում ունեցած պետական ավանդույթներից բխող հիշողություններին՝ Երվանդյան Հայաստան, Արտաշեսյան Հայաստան, Արշակյան Հայաստան, Բագրատունյաց Հայաստան, Կիլիկյան Հայաստան։ Այդ Հայաստանները տարածքով և երբեմն նույնիսկ աշխարհագրական դիրքով նույնական ու համեմատելի չէին, ինչն օբյեկտիվ խոչընդոտ էր դառնում Հայաստանի մասին մեր պատկերացումների կոնկրետացմանն ու օբյեկտիվացմանը»։
Ավելին, ըստ Փաշինյանի, «Երկրորդ Հանրապետությունը խորհրդային էր, որը ոչ թե ինքնիշխան պետություն էր, այլ պետություն ԽՍՀՄ կազմում, և այդ իսկ պատճառով թշնամական միջավայր էր ներկայացնում անկախության և անկախ Հայաստանի մասին մտածելու համար», և բոլոր «Հայկական ԽՍՀ-ի անկախության երազանքներն ուղղված էին Խորհրդային Հայաստանի և Խորհրդային Միության տարածքից դուրս, երբեմն աշխարհաքաղաքական նպատակներով»:
«Անմիջապես նշենք, որ եթե Փաշինյանը քննություն հանձներ Հայաստանի և Անդրկովկասի պատմությունից, ասենք, անգամ Ադրբեջանի պետական համալսարանի պատմության ֆակուլտետում, որն ավարտել է հեղինակը, ապա Բաքվի դասախոսները նրան վատ գնահատական կտային ազգային պատմությունից անտեղյակության համար։ Նույնիսկ 29740 քառակուսի կիլոմետր տարածքով Փաշինյանի առաջարկած «իրական Հայաստան» բանաձևը, ինչպես գրում է Բաքվի փորձագետներից մեկը, ոչ թե փաստի հայտարարություն է քառակուսի կիլոմետրերի մասին, այլ ինքնիշխան Հայաստանի գոյության կամ չգոյության հարց, դա նրա հայեցակարգի շարունակությունն է, ըստ որի «առանց սահմանների սահմանազատման Հայաստանը պարզապես որպես ինքնիշխան պետություն գոյություն չունի»։ Այսինքն Երևանը հրաժարվում է պատմական Հայաստանից, հստակ չգիտի «իսկական Հայաստանի» մասշտաբները, բայց խոսում է ի պաշտպանություն իր երկրի ինքնիշխանության երևակայական հովանավորների կողմից։ Ավելին, Փաշինյանը հնարավորինս հեռանում է նույնիսկ խորհրդային պատմության հիշողություններից,- նշել է Տարասովը,- բայց մենք հիմա ոչ թե գիտական բանավեճ մեջ ենք մտնելու վարչապետի հետ հին դեպքերի ճշտության վերաբերյալ, այլ կկենտրոնանանք ասվածի էության վրա։ Կարելի է ասել, որ Փաշինյանը սրման «խաղ» է խաղում, քանի որ պատմության նրա անձնական մեկնաբանությունը, որը նպատակ ունի արդարացնել իր որոշումները, բացասական քաղաքական արձագանք կառաջացնի ոչ միայն Հայաստանում։ Հիմա մնում է միայն սպասել, թե ինչ է հաջորդելու պաշտոնական Երևանի նման հռետորաբանությանը:
Նյութը հրապարակման պատրաստեց Կամո Խաչիկյանը
