Արտահանու՞մ, թե՞ վերաարտահանում՝ հարցը դա է. Հայաստանի էկոնոմիկայի նախարարությունը տարակուսանքի մեջ է ադամանդների հարցով
ՎԵՐԼՈՒԾՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ
Eadaily.com-ը գրում է, որ Հայաստանից ադամանդի և թանկարժեք քարերի արտահանման ծավալն աճել է 30 %-ով և հասել 58 մլն դոլարի։ Այդ մասին 2023 թվականի արդյունքներին նվիրված մամուլի ասուլիսի ժամանակ հայտարարել է էկոնոմիկայի փոխնախարար Նարեկ Տերյանը։
Բայց նրան հարցրել են, թե իսկապե՞ս դա արտահանում է, այլ ոչ թե վերաարտահանում։ Նրա խոսքով, «Հայ Ալմաստ» պետական ընկերությունը ներկրում է միայն թանկարժեք քարեր և մետաղներ, որոնք օգտագործվում են արտադրության համար։ Լրագրողներին, սակայն, չի բավարարել փոխնախարարի պատասխանը և նրանք ներկայացրել են մաքսային մարմինների տվյալներ, ըստ որոնց հանրապետությունից արտահանվել է 3,7 մլն կարատ ադամանդ։ Միաժամանակ, ըստ Հայաստանի վիճակագրական կոմիտեի տվյալների, հանրապետությունում վերամշակվել է ընդամենը 141 հազար կարատ ադամանդ։ Դրա պատասխանը չի եղել ո՛չ փոխնախարար Տերյանից, ո՛չ էլ նրա անմիջական ղեկավար, էկոնոմիկայի նախարար Վահան Քերոբյանից, ովքեր հայտարարել են, որ հայտարարված ցուցանիշները ստուգման կարիք ունեն։
Վերարտահանումը զգալիորեն նպաստել է Հայաստանից Ռուսաստան արտահանման ավելացմանը, և արժեքային արտահայտությամբ կազմել է 215 տոկոս։ Այս մասին սեպտեմբերի 25-ին ասել էր ֆինանսների նախարար Վահե Հովհաննիսյանը ֆինանսավարկային և բյուջետային հարցերի խորհրդարանական հանձնաժողովի նիստում 2023 թվականի առաջին վեց ամիսների պետական բյուջեի կատարման հաշվետվության քննարկման ժամանակ։ Նախարարն այնուհետ նշել էր, որ այդ ընթացքում Ռուսաստանից շարունակվել է մարդկանց և կապիտալի մեծ հոսքը։
Հանրապետության իշխանությունները «ցեմենտել» են սահմանները և անում են ամեն ինչ, որպեսզի տեղական ընկերությունները չհայտնվեն արևմտյան երկրորդական պատժամիջոցների տակ, անցյալ տարվա հուլիսին մատնանշել էր էկոնոմիկայի նախարար Վահան Քերոբյանը։
Հիշեցնենք, որ Եվրամիությունը պատժամիջոցներ է սահմանել ադամանդի արդյունահանող ռուսական Alrosa ընկերության նկատմամբ, ինչպես նաև պատժամիջոցների ցանկում ներառել է ընկերության գործադիր տնօրեն Պավել Մարինիչևը։ 2024 թվականի հունվարի 1-ից ուժի մեջ են մտել Յոթնյակի (G7) երկրների կողմից ռուսական ադամանդի ներմուծման սահմանափակումները, որոնք ուղղված են Ռուսաստանի տնտեսությունը «թուլացնելուն»։ G7-ի ղեկավարներն այդ համաձայնությանը եկել են 2023 թվականի դեկտեմբերի 6-ին, որից երկու շաբաթ անց՝ դեկտեմբերի 19-ին, ՌԴ Ֆինանսների նախարարը և Alrosa-ի վերահսկիչ խորհրդի ղեկավար Անտոն Սիլուանովը հայտարարել են, որ ռուսական ադամանդները կվերաուղղվեն դեպի նոր շուկաներ:
Նյութը հրապարակման պատրաստեց Կամո Խաչիկյանը
