Սերունդների դեգրադացիայի ստարտը տրված է

Իմ հրապարակումներում քանիցս անդրադարձել եմ ՀՀ օրվա իշխանությունների հակահայ գործունեության և հասարակության ուղեղային տոտալ ամրացման գործընթացի մասին։ Ի սկզբանե արձանագրենք, որ պոպուլիզմն իր քաղաքական տեսլականը հռչակած և մշտապես դեմագոգիկ թեզեր տիրաժավորող փաշինյանական կառավարության համար կոնֆորտ է մանևրել տգետ և անկիրթ հանրության հետ։ Բնական է, որ Փաշինյանը փորձում է իր իշխանությունը հնարավոր ձգելու և որոշ ժամանակ երկարացնելու նպատակով անում է հնարավոր ամեն ինչ, կիրառում հասարակության դեգրադացման ու հակազգային ցանկացած մեթոդոլոգիա։ Ասվածն իրականություն դարձնելու համար ամենախոցելի ռիսկային սեկտորն, իհարկե, կրթությունն է, որտեղ էլ ամբողջ թափով տեղի են ունենում «ռեֆորմներ»։

Նիկոլ Փաշինյանը, դեռևս իշխանությունը բռնազավթելիս, մշտապես շեշտում էր «երեխաների լիարժեք կրթություն ունենալու» փաստը, ընդգծում, որ ՀՀ քաղաքացին պետք է կրթություն ունենա և ստանա խորքային գիտելիքներ։ Թվում է, թե ասվածը միանշանակ առանցքային դրույթներ են, որոնք պետք է հանդիսանան ցանկացած պետության անկյունքարը, քանզի հենց ճիշտ կրթված ու ռացիոնալ գիտելիք ունեցող քաղաքացիներն են, որոնք պետք է հանդիսանան պետության գոյության ապագան։ Սակայն, արդյո՞ք Փաշինյանին պետք են կիրթ ու դատող քաղաքացիներ, կշռադատված ու վերլուծական միտք ունեցող երիտասարդներ, իհակե՝ ոչ։ Նրան օդ ու ջրի նման պետք է իր ասածներին ծափ տվող, իր հակապետական թեզերը հալած յուղի տեղ ընդունող ամբոխ, որին մանիպուլացնելով կարելի է կառավարել ու իշխել տասնամյակներ։

Ահա իր՝ այսպես կոչված «կրթական բարեփոխումների» ֆոնին էր, որ արագացված ռեժիմով կյանքի կոչվեց «Կրթության պետական ծրագիրը» և համապատասխան փոփոխությունների ենթարկվեցին կրթական ողջ ծրագիրն ու դասագրքերը։ Ամբողջովին փոխվել ու «լիբերալիզացվեցին» «Հայոց պատմության», «Հայ գրականության» դասագրքերը՝ այնտեղից հանվելով ազգային-ազատագրական, Արցախյան շարժման, Արցախի բանակցային գործընթացի, Հայաստանի Առաջին Հանրապետության հետ կապված բաժինները՝ դրանք ներկայացնելով յուրովի կամ, որ նույնն է՝ նիկոլիզմի չափանիշներով։ Դրա փոխարեն լայն բացվածքով և յուրահատուկ շեշտադրությամբ ու հանգամանալից մանրամասներով աշակերտին է ներկայացվում «Մարտի 1»-ի դեպքերը, «Հոկտեմբերի 27»-ի դրվագները՝ միանշանակ քաղաքական ենթատեքստեր պարունակող մեկնաբանություններով։  

Խոսելով «կրթական բարեփոխումների» և նոր դասագրքերի մասին՝ չենք կարող շրջանցել վերջերս տպված ու դեռևս դպրոցներ չհասած դասագրքերի դեպքին։ Ըստ այդմ, ԿԳՄՍ ներկայացուցիչները հայտարարել էին, որ 2-րդ, 5-րդ և 7-րդ դասարանների դասագրքերը պետք է լինեն լրիվ նոր չափորոշիչներով, սակայն կրթական տարվա մեկնարկից անցել է մեկ ամբողջական շաբաթ, ու գրքերը դպրոցներում չկան։ Մինչ այդ, Անդրեասյան Ժաննան մի առիթով հայտարարել էր, թե ամեն ինչ անում են, որպեսզի դասագրքերը ժամանակին, հնարավորինս շուտ հասնի երեխաներին՝ ընդգծելով, որ դպրոցների հետ պայմանավորվածություն կա կրթական կուրսը էլեկտրոնային տարբերակով առաջ տանելու համար։ Թվում է, թե ամեն ինչ նորմալ է, և կարելի է հասկանալ նաև այդ հանգամանքը, սակայն նիկոլական իշխանությունը չէր լինի նիկոլական, եթե այստեղ ևս չունենար իր հակազգայնությունը։

Բանից պարզվում է, որ օրինակ՝ երկրոդ դասարանի մաթեմատիկայի գրքերը դպրոցներում չկան, սակայն գրախանութներում այն վաճառվում է, այսինքն 2-րդ դասարանցիները, որոնք դեռևս նոր են ադապտացվում կրթական համակարգին, և օր առաջ գիրք ունենալը պարտադիր է, դպրոցներից գիրք չեն ստանում, և ծնողները ստիպված են դասագրքերը գնել։

Ինչ վերաբերվում է ուսուցիչների վերապատրաստմանը և ատեստավորմանը, ապա դա մի ամբողջ էպոպեա է, ինչի մասին կանդրադառնանք առաջիկայում։

Արմեն Հովասափյան