Ծանոթ ու միաժամանակ անհայտ … վիսկի Knockando

Լավագույն հումքը, ներկերի բացակայությունը, աղբյուրներից ամենամաքուր ջուրը և ավելի քան մեկդարյա ավանդույթները` այդ ամենը Knockando վիսկու մասին է: Վիսկիների արտադրության շոտլանդական կենտրոնը վաղուց է եղել Սփեյ գետի հովիտը: Նրա ափերին են գտնվում բազմաթիվ թորման գործարաններ, որոնք հիմնադրվել են 19-րդ և, նույնիսկ 18-րդ դարում և, որոնք այսօր պետության կողմից պաշտպանվող կառույցների կարգավիճակ ունեն:
Knockando թորման գործարանն այս դեպքում բացառություն է, ինչը, սակայն, ապացուցում է կանոնը: Փաստն այն է, որ այն հիմնադրվել է 1898 թվականին  շոտլանդական վիսկիի «ոսկե դարաշրջանի» հենց վերջում: Ձեռնարկությունը պաշտամունքային ձեռնարկության կարգավիճակ ձեռք է բերել արդեն 20-րդ դարում: Բայց ամեն ինչ ըստ հերթականության:
Այս ընկերության հիմնադիրը Ջոն Թոմփսոնն էր, վիսկի վաճառողը, ով գրեթե ամեն ինչ գիտեր այս ըմպելիքի մասին և որոշել էր այդ գիտելիքները կյանքի կոչել: 1898 թվականին նա հող է ձեռք բերել այն ժամանակվա հայտնի Tamdhu թորման գործարանի կողքին: Թորարանն անվանվել է մոտակա գյուղի անունով՝ Knockando: Իսկ այդ բառը գալերենից թարգմանվում է որպես «փոքրիկ սև լեռ»: Այնտեղ գյուղերն իսկապես տարածված են բլրի վրա, և այն սև է՝ տորֆով հագեցած հողի պատճառով: Ընդհանրապես, այնտեղ տորֆի պատճառով «սև» անուններով շատ տեղանուններ կան: Օրինակ Knockando-ի հարակից թորման կետերը կոչվում են Black Hill և Black Rock: Նույնիսկ Սփեյ թափվող առվակները, որոնք ապահովում են վիսկիի ամենամաքուր ջուրը, բանաստեղծորեն կոչվում են «սև ջրեր»: Հեռվից նրանց մեջ ջուրն իսկապես սև տեսք ունի:
Ընդհանուր առմամբ, Թոմփսոնն ընտրել է չափազանց հաջող վայր թորման արտադրություն ստեղծելու համար: Նախ, հողի հետ միասին, նա ստացել է Cardnach աղբյուրից ջուր վերցնելու բացառիկ իրավունք: Այդ աղբյուրի ջուրը մաքրվում է տորֆի միջով անցնելով: Երկրորդը հաջողությունը եղել է երկաթուղին: Երբ թորման գործարանը նոր էր սկսում կառուցվել, արդեն երկաթուղային գիծ էր կառուցվում դեպի այդ տարածքները, և Dalbeallie երկաթուղային կայանը բացվել է արտադրության գործարկումից ընդամենը երեք ամիս անց: Գործարանը, նույնիսկ այն ժամանակների չափանիշներով, չէր կարող մեծ կոչվել` ընդամենը երկու թորման կուբեր: Այնուամենայնիվ, այն ժամանակ նա հագեցած էր ամենաժամանակակից սարքավորումներով: Հենց Knockando գործարանն է Շոտլանդիայի առաջին գործարանը, որն ուներ էլեկտրական լուսավորություն:
Չնայած մեկնարկային իդեալական պայմաններին, այն աշխատել է միայն մոտ մեկ տարի, որից հետո ստիպված փակվել է: Այն ժամանակ տարածքի բառացիորեն ողջ բնակչությունը վիսկի էր թորում: Գերարտադրության պայմաններում ճգնաժամն անխուսափելի էր: Եվ դա սկսվել է երկու ոչ այնքան մաքուր աշխատող գործարարների շնորհիվ, որոնք ստեղծել են Teaninch Distillery ընկերության կողմից, և այդ խոշոր ընկերությունը հանկարծ սնանկացել է 1899 թվականին:
1903 թվականին Թոմփսոնը վաճառել է իր մտահղացումն անգլիական W&A Gilbey խոշոր ընկերությանը, որը, զգալիորեն մեծացնելով արտադրական կարողությունները, վերագործարկել է Knockando ապրանքանիշը: Դրանից հետո արտադրությունը կարճ դադար է ունեցել միայն Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ, իսկ ներկայումս շարունակում է հաջողությամբ զարգանալ:
 
Կ. Խաչիկյան