«Ավելի արմատական փոփոխություններ են անհրաժեշտ, բայց քաղաքացիները պայքարի ու կոշտ հակազդեցության ուղերձ կստանան». «Փաստ»
ՄԱՄՈՒԼԻ ՏԵՍՈՒԹՅՈՒՆ
«Փաստ» օրաթերթը գրում է
Փաստաբանները, որոնք փաստաբանական համայնքի նկատմամբ բռնություններ գործադրելու դեպքերի առնչությամբ գործողություններ են սկսել, շարունակում են հուլիսի 11-ից սկսած գործադուլը։ Ըստ հայտարարության, այն կավարտվի այսօր՝ հուլիսի 13-ին։ «Փաստը» իրավապաշտպան, փաստաբան Ռուբեն Մելիքյանի հետ զրույցում անդրադարձել է պահանջներին, հետագա գործողություններին։
«Դեռ հունիսի կեսերին ձևակերպվեցին հետևյալ պահանջները՝ պատժի ենթարկել փաստաբանի նկատմամբ բռնություն կիրառած ոստիկանության ծառայողներին, երկրորդ պահանջն էր դիտարկել կարգապահական պատասխանատվության հարցն այն դատախազի նկատմամբ, որը, փոխանակ հակառակ կերպ վարվեր, բռնության ենթարկված փաստաբանի նկատմամբ էր քրեական հետապնդում հարուցել՝ չտեսնելով, որ խոշտանգման փաստ է տեղի ունեցել։ Երրորդ պահանջը կարգապահական պատասխանատվության ենթարկելու հարցը դիտարկելն էր այն քննիչի նկատմամբ, որը, փոխանակ հակառակն աներ, քրեական վարույթ էր նախաձեռնել հենց փաստաբանի նկատմամբ։ Բացի այդ, մյուս պահանջով նշել էինք ոստիկանության կենտրոնական բաժնի պետի պաշտոնավարման հարցը դիտարկելու մասին՝ հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ դեպքը տեղի էր ունեցել իր պատասխանատվության ներքո, իր կողմից ղեկավարվող ոստիկանական բաժանմունքում»,-նշեց Ռ. Մելիքյանը։
Նա փաստաբանների պահանջները թիրախային, համաչափ և ողջամիտ գնահատեց։ «Առաջին գործադուլի օրվա դրությամբ որևէ առաջընթաց չկար։ Ու քանի որ պահանջները չբավարարվեցին, դրանք խստացվեցին, ու դրվեց ՀՀ ոստիկանապետի հրաժարականի պահանջը, որովհետև ոստիկանության համակարգի վիճակը նրա ընդհանուր պատասխանատվության ներքո է։ Այնուհետև որոշակի առաջընթաց նկատվեց։ ԱԱԾ-ն սկսեց իրականացնել վարույթը, ոստիկաններից երկուսի նկատմամբ քրեական հետապնդում է հարուցվել։ Ընդ որում, այն հարուցվել է ճիշտ՝ խոշտանգման հոդվածով։ Այս հոդվածը, կարծեք թե, վերջին տարիներին ոստիկանների նկատմամբ չի կիրառվել»,ասաց իրավապաշտպանը՝ նշելով, որ սա առաջընթաց է համարում։
«Երկրորդ առաջընթաց քայլը շատ գործընկերների կողմից քննադատվեց, բայց ես կարծում եմ, որ հուլիսի 11-ին ներքին գործերի նախարարությունում տեղի ունեցած հանդիպումը որոշակի դրական կողմեր ուներ։ Մասնավորապես այն տեսանկյունից, որ այդ հանդիպման բովանդակությունը վերաբերում է նաև ոստիկանության հավաստիացումներին առ այն, որ նրանք նաև ծառայողական քննության գործիքներ կկիրառեն։ Անձամբ ես ծառայողական քննության գործիքից մեծ սպասելիքներ չունեմ, դժվար է ասել, որ այն պիտանի է նման դեպքերի համար։ Ծառայողական քննության շրջանակում ոստիկաններին կանչում են, հարցումներ են անում, և եթե առկա են տեսագրություններ, վերցնում են դրանք։ Որքան հասկացա, տեսագրություններ առկա չեն, և հետևություններ անելը մի քիչ դժվար է, որովհետև բռնության ենթարկված փաստաբանից անգամ բացատրություն չեն վերցրել։ Մեծ հաշվով՝ այդ գործիքի արդյունավետությունը ես կասկածի տակ եմ դնում։ Միևնույն ժամանակ, հանդիպմանը մասնակցած փաստաբանների ներկայացուցիչները՝ պարոն Բաբայանը և պարոն Զոհրաբյանը, հանդիպման ժամանակ, համենայն դեպս, խնդիրը լուծելու իրական պատրաստակամություն են զգացել»,-ասաց նա։
Իսկ թե ինչո՞ւ այդ դեպքում փաստաբանները չեն դադարեցնում բողոքի գործողությունը, Ռ. Մելիքյանը նշեց. «Մեր պահանջների շատ փոքր մասն է բավարարված, բաց է մնում քննչական մարմինների, դատախազության հարցը։ Այն պաշտոնատար անձինք, ովքեր պատշաճ չեն իրականացրել իրենց լիազորությունները և, առանց խորամուխ լինելու, իրական հանցանք կատարածների փոխարեն քրեական պատասխանատվության են կանչել փաստաբանին, որոշակի կարգապահական արձագանքի պետք է արժանանան, ինչը շատ կարևոր է»։
Հարցին՝ որևէ պաշտոնյայի հրաժարականի պահանջը, անգամ հրաժարականին հասնելը ինչ-որ իրավիճակ փոխելո՞ւ է թեկուզ և լոկալ համակարգում, երբ իշխանության կողմից կա հստակ տարվող գիծ նաև դատաիրավական համակարգի նկատմամբ, Մելիքյանը պատասխանեց. «Իմ անձնական մոտեցումը, որը, կարծում եմ, հայտնի է, հերթական անգամ կարող եմ ասել։ Նմանատիպ հարցերը քաղաքական բնույթ են կրում՝ քաղաքական իշխանության սխալ կառավարման արդյունքում՝ ելնելով նրանց դիտավորությունից կամ անկարողությունից։ Այս տեսանկյունից հարցը քաղաքական է, և իրական պատասխանատուն ամենաբարձր օղակում է գտնվում։ Բայց ասել, որ մեր՝ բավականին մասշտաբային գործողությունների արդյունքում ձևակերպվող որոշակի քայլերը հետևանք չեն ունենա հետագայի համար, կարծում եմ, սխալ կլինի, որովհետև առնվազն մարդիկ կտեսնեն, որ եղավ կոշտ հակազդեցություն, դրա արդյունքում եղան պաշտոնանկություններ, պատասխանատվության միջոցներ կիրառվեցին։ Խնդիրն ամբողջ ծավալով, վստահաբար, չի լուծվի, բայց կարծում եմ, որ որոշակի առաջընթաց կլինի»։
Ըստ Ռ. Մելիքյանի, որոշակի առաջընթաց կարող է լինել ինստիտուցիոնալ մեխանիզմների տեսանկյունից։ Նա այս առումով շեշտեց հուլիսի 11-ին փաստաբանների և ՆԳ նախարարի հանդիպման մասին, որտեղ ոստիկաններից և փաստաբաններից կազմված հանձնախումբ ստեղծելու համաձայնության էին եկել։ «Հանձնախումբը կարող է որոշակի խնդիրներ լուծել։ Այն կարող է փաստաբանների պահանջներին լեգիտիմություն տալ այն տեսանկյունից, որ փաստաբանները, ունենալով այդ ձևաչափը, հնարավորություն կունենան խնդիրների լուծմանը շատ ավելի արագ հասնել, իսկ չլուծելը շատ արագ որպես խախտում ձևակերպել։ Սա որոշակի առաջընթաց կարող է ապահովել, բայց, իհարկե, իմ անձնական կարծիքով, խնդրի բուն լուծում համարվել չի կարող։ Խնդիրը վերջնական լուծելու համար շատ ավելի արմատական փոփոխություններ են անհրաժեշտ։ Որոշակի տեղաշարժ, այդուհանդերձ, ըստ իս, կլինի։ Եվ ամենակարևորը՝ քաղաքացիներն ուղերձ կստանան՝ եղավ պայքար, եղավ կոշտ հակազդեցություն, կոշտ հակազդեցությունը որոշակի արդյունքներ տվեց»,-հավելեց նա։
ԱՆՆԱ ԲԱԴԱԼՅԱՆ
Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում
