ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ ( 01 մայիս)

ՈՐՈՇ ՏՈՆԵՐ-Աշխատավորների համերաշխության, գարնան և աշխատանքի միջազգային օր, Ղազախստան՝
Ղազախստանի ժողովուրդների միասնության օր, ԱՄՆ՝ Լոյալության օր, Մանկական առողջապահության
օր, Իրավունքի օր, Հավայան կղզիներ՝ Հավայական պարերի օր։

ՀԱՅԱՍՏԱՆՈՒՄ
1912-ծնվել է նկարչուհի Մարիամ Պետրոսյանը։
1930-ծնվել է բանաստեղծ, թարգմանիչ լրագրող Վլադիմիր Աբրահամյանը։
1939-ծնվել է ֆրանսիահայ երգչուհի Ռոզի Արմենը։
1920- Երևանում և մի շարք այլ քաղաքներում տեղի են ունեցել հակակառավարական ցույցեր։
1978-վախճանվել է հայ մեծանուն կոմպոզիտոր Արամ Խաչատրյանը։
1982- վախճանվել է խորհրդային լեզվաբան, մոսկովյան ֆոնոլոգիական դպրոցի հիմնադիր Ռուբեն
Ավանեսովը։
1987-ԽՍՀՄ-ում ուժի մեջ է մտել «Անհատական աշխատանքային գործունեության մասին» օրենքը։
1988-Ստեփանակերտում մայիսմեկյան շքերթը վեր է ածվել ցույցի, որի մասնակիցները բարձրաձայնել են
Լեռնային Ղարաբաղը Հայաստանին միացնելու պահանջը։
1991- ԱՄՆ-ի սենատը միաձայն որոշում է ընդունել, որով դատապարտել է ԽՍՀՄ-ի և Ադրբեջանի
կողմից Լեռնային Ղարաբաղի, Հայաստանի և Ադրբեջանի հայերի նկատմամբ իրականացված
բռնությունները։
2001- Արաբական Միացյալ Էմիրությունների Դուբայ քաղաքում անցկացված «Շեյխի գավաթ»
ավանդական թվով երրորդ շախմատի մրցույթի սահմանած գավաթը նվաճել է Կարեն Ասրյանը:
2002- ավտոմատ հրազենից արձակված կրակոցներով սպանվել է Արմավիրի մարզի Նորապատ գյուղի
գյուղապետ, 51-ամյա Զորիկ Բադալյանը: Ձերբակալվել է Նորապատի հարևան գյուղի՝ Ջանֆիդայի 35-
ամյա բնակիչ, նախկինում դատված Գագիկ Պետրոսյանը: Պատճառը եղել է գյուղի մերձակայքում գտնվող
շուկայի վերահսկողության շուրջ սուր առճակատումը:
2006-Մոսկվայում տեղի է ունեցել Հարավկովկասյան երկաթուղու աբխազական հատվածի վերականգնման
հարցերով զբաղվող կոնսորցիումի ներկայացուցիչների հանդիպումը:
2007-Ժողովուրդների բարեկամության ռուսաստանյան համալսարանում, զանգվածային ծեծկռտուք է
տեղի ունեցել հայաստանցի և ադրբեջանցի ուսանողների միջև, որի հետևանքով եղել են տուժածներ:
2010-վախճանվել է հայ խորհրդային ֆիզիկոս-տեսաբան Ալեքսեյ Սիսակյանը։
2018- վարչապետի պաշտոնում առաջադրված միակ թեկնածու, «Իմ քայլը» շարժման առաջնորդ,
ընդդիմադիր «Ելք» խմբակցության ղեկավար Նիկոլ Փաշինյանը չի ստացել բավարար թվով ձայներ և չի
դարձել վարչապետ: Իշխող ՀՀԿ-ից ընդամենը մեկ պատգամավոր է կողմ քվեարկեց Նիկոլ Փաշինյանին:
2022-ընդդիմությունը Հայաստանի խորհրդանշական 4 վայրերից մեկնարկած երթերով հասել է
Ֆրանսիայի հրապարակ, որտեղ էլ տեղի է ունեցել մեծ հանրահավաք:

ԱՇԽԱՐՀՈՒՄ
305-հին հռոմեական կառավարիչներ Դիոկլիտանը և Մակսիմիլիանը հրաժարվել են իշխանությունից։
1328-համաձայն խաղաղության պայմանագրի Անգլիան ճանաչել է Շոտլանդիայի անկախությունը։
1682-Լյուդովիկոս 14-րդը մեծ շուքով բացել է Փարիզի աստղադիտարանը։
1707-միավորվել են Անգլիան և Շոտլանդիան՝ առաջացել է Մեծ Բրիտանիա պետությունը։

1769-վախճանվել է բրիտանացի ֆելդմարշալ, Վաթերլոոի ճակատամարտի հաղթող և Մեծ Բրիտանիայի
25-րդ և 28-րդ վարչապետ Արթուր Վելլինգտոնը։
1786-Վիենայում մեծ հաջողությամբ կայացել է Մոցարտի «Ֆիգարոյի Ամուսնությունը» օպերայի
պրեմերիան։
1840-Անգլիայում շրջանառության մեջ են դրվել առաջին փոստային նամականիշները՝ սև մեկ
պեննիանոց և կապույտ երկու պեննիանոց արժեքներով։
1873-վախճանվել է անգլիացի հետազոտող Դավիթ Լիվինգստոնը։
1884-Չիկագոյում սկսվել է 10 հարկանի շենքի՝ աշխարհում առաջին երկնաքերի շինարարությունը։
1890-առաջին անգամ մայիսմեկյան տոները նշել են Ավստրո-Հունգարիայի, Բելգիայի, Գերմանիայի,
Դանիայի, Իսպանիայի և եվրոպական այլ երկրների բանվորները։
1895-ծնվել է խորհրդային պետական և կուսակցական գործիչ, ներքին գործերի նարկոմ Նիկոլայ Եժովը։
1899-Գերմանիայում ստեղծվել է «Այնտրախտ Ֆրանկֆուրտ» ֆուտբոլային ակումբը։
-վաճառակետերում հայտնվել են ասպիրինի առաջին դեղահաբերը։
1909- կանադական Օնտարիո պրովինցիայում ուժի մեջ է մտել «չոր օրենքը»։
1919-Բավարիական Կարմիր բանակը պարտվել է, ընկել է Բավարական Խորհրդային Հանրապետությունը։
1924-Խարկովում արտադրվել է առաջին խորհրդային թրթուրավոր տրակտորը՝ «Կոմունարը»։
1925-Կիպրոսը հայտարարվել է բրիտանական թագի գաղութ։
1929-ծնվել է լեհ կինոյի և թատրոնի դերասան Ստանիսլավ Միկուլսկին՝ Հանս Քլոսի դերակատարը։
1937-ավարտվել է Մոսկվա-Վոլգա ջրանցքի կառուցումը։
1945-ինքնասպանություն են գործել նացիստական հանցագործներ Պաուլ Յոզեֆ Գեբելսը և Հենրիխ
Մյուլլերը։
1948- Ստեղծվել է Կորեայի ժողովրդադեմոկրատական հանրապետությունը։
1960-Սվերդլովսկի տարածքում խփվել է ամերիկյան ՈՒ-2 հետախույզ-օդանավը, որի օդաչու Ֆրենսիս
Պաուերսը գերի է վերցվել։
1993-Շրի-Լանկայի Կոլոմբո քաղաքում ահաբեկչական գործողության արդյունքում զոհվել է նախագահ
Ռանասինխ Պրեմադասան։
2019- Նարուհիտոն դարձել է Ճապոնիայի նոր կայսրը, կեսգիշերին ավարտվել է կառավարման Հեյսեյ
դարաշրջանը եւ սկսվել է Ռեյվա նոր կառավարումը, ինչը նշանակում է «գեղեցկություն և
ներդաշնակություն»…
2020- ԱՄՆ-ի նախագահ Դոնալդ Թրամփը հայտարարել է, որ նոր կորոնավիրուսը տարածվել է
Չինաստանում գտնվող լաբորատորիայից, իսկ ԱՀԿ-ն Չինաստանի գործակալ է:

Կ․Խաչիկյան