«Հակամարտությունը ինքնահոսի վրա. Իրանն ու Ադրբեջանը հայտնվել են պատերազմի շեմին»
ՄԱՄՈՒԼԻ ՏԵՍՈՒԹՅՈՒՆ
iz.ru-ն գրում է, որ Իրանի և Ադրբեջանի հարաբերությունները գտնվում են վերջին տարիների ամենախորը ճգնաժամի մեջ: Պատճառը Թեհրանում Ադրբեջանի դեսպանատան վրա հարձակումն է։ Դրանից հետո Բաքուն փաստացի մեղադրել է հարևանին ահաբեկչության մեջ և տարհանել դիվանագիտական առաքելությունը, որը համաշխարհային քաղաքականության մեջ պատերազմի ավետաբեր է համարվում։ Նաև «իրանական գործակալների» որս է սկսվել այդ Անդրկովկասյան հանրապետությունում, բերման է ենթարկվել 39 մարդ։ «Իզվեստիան» փորձել է պարզել այդ ամենը:
Փորձագետներն տարբեր կերպ են գնահատել իրանա-ադրբեջանական հարաբերությունների հեռանկարները: ԱՊՀ երկրների ինստիտուտի Կովկասի բաժնի վարիչ Վլադիմիր Նովիկովն ասել է, որ Բաքուն գնալով ակտիվանում է։ «Ղարաբաղյան երկրորդ պատերազմից հետո Ադրբեջանը, ինչպես ասում են, զգացել է իր ուժը։ Գործում է ակտիվ, նույնիսկ ագրեսիվ։ Նա վայելում է Թուրքիայի աջակցությունը և գնալով ավելի է պնդում իր իրավունքներն ու պահանջները։ Թեհրանին անհանգստացնում է սեփական ադրբեջանցիների ճակատագրը. որքան ուժեղ է Ադրբեջանը, որքան սերտ է կապը Թուրքիայի հետ՝ մեծանում է անջատողականության վտանգը Իրանի ներսում»,- նշել է փորձագետը։ Նա կարծում է, որ երկու երկրների հարաբերությունները կշարունակեն վատթարանալ. «Հնարավոր է Բաքվի և Թեհրանի միջև բոլոր շփումների խզում: Չեմ բացառում ռազմական սրացում՝ որպես տարբերակ կարող է լինել բախում իրանա-ադրբեջանական սահմանին՝ Նախիջեւանի շրջանում»։
Իրանագետ, Մերձավոր և Միջին Արևելքի երկրների ուսումնասիրության կենտրոնի գիտաշխատող Վլադիմիր Սաժինն ասել է, որ ներկայումս Իրանը թուլացել է բողոքի հզոր ալիքից։ «Հավանաբար, Բաքուն և Անկարան կարծում են, որ Թեհրանն այն վիճակում չէ, որ թելադրի իր կամքը Հարավային Կովկասում։ Չեմ կարծում, որ դա ուղղակի ռազմական բախման կտանի, բայց գաղափարական և քարոզչական պատերազմները գնալով ավելի սուր ձևեր են ստանալու»,- կարծիք է հայտնել նա։
Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիայի Արևելագիտության ինստիտուտի փոխտնօրեն Ալեքսանդր Սկակովն էլ ասել է, որ երկկողմ հարաբերությունների հեռանկարները կախված են տարածաշրջանում և աշխարհում ընդհանուր իրավիճակից։
«Մենք տեսնում ենք, որ ամպեր են կուտակվում Իրանի գլխին։ Ապացույցներ կան, որ երկրում բողոքի ակցիաները հրահրվել են դրսից, բացի դա վերջերս անօդաչու սարքերի հարվածներ են հասցվել։ Իրավիճակի հետագա սրումը չի կարելի բացառել։ Եթե դա տեղի ունենա, ապա Ադրբեջանը կարող է միանալ հակաիրանական լայն միջազգային կոալիցիային։ Մեն մենակ Բաքվի և Թեհրանի միջև բախումներ ես չեմ կանխատեսում, քանի որ երկու երկրներն էլ ունեն ինքնապահպանման ուժեղ բնազդներ»,- ընդգծել է փորձագետը։
Նյութը հրապարակման պատրաստեց Կամո Խաչիկյանը
