Հայերեն
ՔԱՂԱՔԱԿԱՆՈՒԹՅՈՒՆ ՀԱՍԱՐԱԿՈՒԹՅՈՒՆ ՄՇԱԿՈՒՅԹ ՍՊՈՐՏ ՄԱՄՈՒԼԻ ՏԵՍՈՒԹՅՈՒՆ ՏՆՏԵՍՈՒԹՅՈՒՆ ՖՈՏՈ ՎԻԴԵՈ ՎԵՐԼՈՒԾՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ ՄԻՋԱԶԳԱՅԻՆ ԱՄԵՆԱԸՆԹԵՐՑՎԱԾ ԻՐԱՎՈՒՆՔ

Ծանոթ ու միարժամանակ անհայտ…արդուկ

ՀԱՍԱՐԱԿՈՒԹՅՈՒՆ

Հարցին, թե երբ է հայտվել առաջին արդուկը մարդու կյանքում դժվար կլինի պատասխան տալ: Եվ ոչ ոք էլ չի մտածում այդ մասին իրերը արդուկելիս: Ոմանք կարծում են, որ արդուկի պատմությունը սկսվել է այն պահից, երբ հայտնվել են գործվածքներ հագուստի արտադրության համար: Այնուամենայնիվ, դեռ հին ժամանակ նախամարդիկ որպես շոր օգտագործվող կենդանիների կաշիները և մորթիները ինչ որ կերպ հարթեցրել են դրա համար օգտագործելով մամոնտի հղկած ոսկորը, ինչը վկայում են հնագետիտական տվյալները: Եվրոպայում կտորները արդուկելու համար երկաթի տաքացվող կտորներ սկսել են օգտագործել 16-րդ դարում: Կտորի ծալքերը հարթեցնելու համար սկսել են օգտագործել նաև «գավաթներ», որոնք կամ տաք ջրով լցված  ապակյա տարաներ էին, կամ էլ երկաթյա բաժակներ: Ռուսաստանում այդ ժամանակ օգտագործել են  ռուբելներ: Այս դեպքում գործողության սկզբունքը հետևյալն է. լվացքը փռվում է փայտե հարթության վրա, և կողային պտտման սարքի օգնությամբ հնարավորինս հարթեցվում է ծալքերը: Հնում հագուստի համար օգտագործված գործվածքները շատ կոպիտ են եղել և լվանալուց հետո այն դժվար է հարթեցնել: Առաջին երկաթե արդուկները հայտնվել են զգալի ուշ, և մինչ այդ հանրաճանաչ են եղել տարբեր գրտնակներ, գավաթներ և ծալքերը հարթեցնող այլ հարմարանքներ: Առաջին երկաթյա արդուկները  շատ թանկ են եղել: Առատորեն զարդարված լինելով զարդանախշերով դրանք ցուցադրական դրված են եղել տներում հյուրերին տեսանելի տեղերում: Տան մեջ երկաթի առկայությունը շեշտել  է սեփականատիրոջ բարօրությունն ու հարստությունը: Առաջին երկաթյա արդուկը, որը այն ժամանակ հորինել են արհեստավորները, եղել է բռնակով և հարթեցված հատակով երկաթի կտոր, որը աշխատելուց առաջ տաքացվել է: Հետագայում սկսել են արդուկի ներսում ստեղծած խոռոչը լցնել տաք փայտածուխով: Նման փայտածուխային արդուկները զգալի հաջողություն են ունեցել: Դրանք բավականին ծանր են եղել: Ռուսաստանյում երկաթյա արդուկներ սկսել են արտադրել 18-րդ դարում Դեմիդովի գործարանում: 19-րդ դարում գերմանացի արհեստավորների կողմից ստեղծվել է առաջին սպիրտային արդուկը: Նրանք կռահել են արդուկի իրանին կպցնել  սպիրտայրոց, որը քիչ չափով, բայց տաքեցնում է արդուկը: Սպիրտային արդուկին գրեթե զուգահեռ հայտնվել է գազային արդուկը, որը նման է եղել մինի գործարանի: Արդուկի ներսում եղել է այրիչը, որը միացված է գազի տարողությանը, արդուկի երկաթի կափարիչին տեղադրված է եղել   օդափոխիչը, որը լարվել է ձեռքի բանալիով: Աշխատանքն սկսելուց առաջ անհրաժեշտ է եղել տաքացնել այրիչը, այնուհետև լարած օդափոխիչից օդը մղել դեպի այրիչ, բացել գազը և վառել կրակը, որից հետո արդեն կարելի է արդուկել: Էլեկտրաէներգիայի գալուստով արդուկների համար լուծվել են բազմաթիվ խնդիրներ, քանի որ ստեղծվել է էլեկտրական արդուկ: Արդուկի պատմության մեջ մեծ ձեռքբերումներ են եղել  ջերմաստիճանի կարգավորիչների և խոնավացուցիչների ստեղծումը, որը հնարավորություն է տվել   գործվածքը թրջելով արդուկել: Զարմանալի է այն փաստը, որ անգամ ներկայումս էլ որոշ մարդիկ՝ անգամ վարպետ դերձակները,  օգտագործում են իրենց հին  չուգունե փայտածուխե արդուկները, չնայած առկա են ժամանակակից արդուկների  բավականին լայն տեսականի: Հավանաբար պատճառն այն է, որ դրանք խիստ ծանր են և հետևաբար ավելի լավ են հարթեցնում կտորեղենը:

 

Նյութը հրապարակման պատրաստեց Կամո Խաչիկյանը

www.1or.am 

Վանաձորում բեռնատարը 15-ից ավելի մեքենաներ է ջարդել, վիրավորներից 2-ն անչափահաս ենՏրանսպորտային երթևեկության վերականգնումը Ղրիմի կամրջով կտևի մոտ 2 տարի. WSJԵրևանի և Բաքվի միջև կայուն խաղաղությունը առանցքային գործոն է Հարավային Կովկասի բարգավաճման համար․ ԶախարովաՀՊԼ․ «Արարատ-Արմենիա»-ն հաղթել է «Վան»-ինԲացահայտվել է 247,100 տուփ ծխախnտային արտադրանքի անօրինական տեղափոխման դեպքԱզգերի լիգայի 2026/27 մրցաշրջանի փլեյ-օֆֆի և եզրափակիչ փուլի զույգերը հայտնի ենՈւկրաինացիները պետք է հասկանան, թե ինչ է թաքնված Արևմուտքի աջակցության հետևում. ՊուտինՍամվել Մկրտչյանը նշանակվել է ՌԴ-ում Հայաստանի արտակարգ և լիազոր դեսպանԲեռլինում երիտասարդությունը դուրս է եկել ցույցի՝ բnղոքելով զորակոչի դեմՎահան Հունանյանը նշանակվել է Լեհաստանում ՀՀ արտակարգ ու լիազոր դեսպանՖրանսիայի նախկին վարչապետը հայտարարել է 2027 թվականի նախագահական ընտրություններին իր մասնակցության մասինԵվրահանձնաժողովն Ուկրաինային հատկացրել է 7.9 միլիարդ եվրոՀարգում ենք Բաքվի և Երևանի ուղիղ երկխոսություն վարելը. կարգավորման ներկայիս փուլը մեկնարկել է հենց ռուսական կողմի նախաձեռնությամբ. ԶախարովաՆոյեմբերի 21-ին երթևեկության համար ժամանակավոր փակ է լինելու Արարատի մարզի Արևշատ-Դիտակ ճանապարհըՊուտինը պшտերազմ է մղում ամբողջ Եվրոպայի դեմ. ՄերցԹույլ տվեք չհավատալ հրաժարական տալու ազնիվ խոսքին. այդ մարդը ստախnս է. Աննա Գրիգորյանը՝ Փաշինյանի հայտարարության մասինՏեխասյան ողբերգություն. դատարանի որոշումից ժամեր անց մայրը սպանել է 4-ամյա դստերն ու վերջ տվել իր կյանքինԾանոթ ու միարժամանակ անհայտ … Այսշտոկ խաղՀայկական բանակում նորամուծություններ են․ ինչ է փոխվում զինծառայողների համարՄասիսում «Dodge»-ը վրաերթի է ենթարկել 2 հետիոտնի, ապա բախվել կայանված «Opel»-ինՆորվեգիան ու ՄԹ-ն պարեկային նավեր կտրամադրեն ՈւկրաինայինԵրևանում «Pitstop Burger»-ի արտադրատեսակներից մեկի արտադրությունը կասեցվել էԴավիթ Բեկի փողոցում բшխվել են «SHACMAN»-ը և «Mitsubishi»-ին. մի քանի րոպե անց կրկին բшխվել են մեկ այլ բեռնատարն ու մարդատարըՌԴ-ն զանգվածային hրթիռային hարված է հասցրել Կիևին. կան զnhեր և վիրավnրներ«Հայաստանի նորագույն պատմությունը քաղաքական առասպելներում ու խորհրդանշաններում»15 երկրի ԱԳ նախարարները ողջունել են Իսրայելի դեմ պատժամիջnցներըՏնային կալանքի տակ գտնվող ամուսինը, 5-ամյա որդու ներկայությամբ, ծեծել է կնոջը, փորձել է խեղդելՄեսսին և Պելեն՝ ցանկից դուրս. The Guardian-ը ներկայացրել է 1-ից 50 խորհրդանշական համարների լեգենդներինԳրեթե 300,000 կանադացի ստորագրել է ԱՄՆ դեսպանին երկրից վտարելու պահանջով խնդրագիրՎթար է․ ջուր չի լինելու«Հայաստանին զրկել են ՀԱՊԿ-ում քվեարկելու իրավունքից. Սպասենք հետևանքներին»Գեղարքունիքում «Mercedes Sprinter»-ը դուրս է եկել երթևեկելի գոտուց, բախվել ծառերին և կողաշրջվել. կա վիրավnրՏարածաշրջանային բախումների եզրին. Արշակ Կարապետյանը՝ անվտանգության մեխանիզմների, 102-րդ ռազմաբազայի և արժանապատիվ պայքարի մասին․ «Փաստ»Տեղի է ունեցել Երևանի Սուրբ Երրորդություն եկեղեցու օծման հանդիսավոր արարողությունը․ պատմության այս օրը (Նոյեմբերի 20)Քաղաքում առկա բոլոր խնդիրները իշխանության համակարգային տապալnւմների հետևանքն են. Տիգրան ԱբրահամյանՁյուն է տեղում, մառախուղ է․ իրավիճակը՝ ՀՀ ավտոճանապարհներինԻնչ փոխարժեք է սահմանվել այսօրԲանակցությունները եղել են անկեղծ և արդյունավետ. Ուիտկոֆը` Ուկրաինայի հարցով Բեռլինում տեղի ունեցած հանդիպման մասինԵրևանում՝ խմորեղենի արտադրամասում հրդեհ է բռնկվելՊակիստանում ավտոբուսի և ավտոցիստեռնի բախման հետևանքով 10 մարդ է մահшցելԳեղարքունիքի ոստիկանները թմրանյութ տեղադրելու պահին երկու տղամարդու են ձերբակալվել․ առգրավվել է 44 փաթեթ մարիխուանա«Ռեալ»-ը հայտարարել է կիսապաշտպանի հետ պայմանագրի ժամկետը երկարաձգելու մասինՂրիմի կամրջի վրա hարձակումներին ՌԴ պատասխան գործողությունները շատ ավելի ցավnտ կլինեն. ՊուտինՈսկու գինը սեպտեմբերի 19-ից ի վեր առաջին անգամ նվազել է՝ մեկ տրոյական ունցիայի դիմաց 3 700 դոլարից ցածրԳազի գնի 10% բարձրացումը կարող է հանգեցնել 0,6% գնաճի․ ԳալստյանԹուրքիայի պատճառով հետաձգվել է Գերմանիայի ԱԳ նախարարի թռիչքը ԵրևանիցՄիջոցներ են հատկացվել TRIPP նախագծի իրականացման շրջանակում նախապատրաստական աշխատանքների համարԺամանակ առ ժամանակ սպասվում է անձրև. օդի ջերմաստիճանը 3-5 աստիճանով կնվազի«Սոցիալական փաթեթ» ծրագիրը կդադարեցվի. շահառուները կուտակված գումարները կկարողանան տնօրինել իրենց հայեցողությամբՊատրաստ եմ վերադառնալ բանակ և հարկ եղած դեպքում կռվել Ռուսաստանի դեմ. արքայազն Հարի
Ամենադիտված