Հայաստանի «անելանելի վիճակը» և «ճգնաժամային իրավիճակը» Ռուսաստանում. Թոֆիկ, դու սխալվում ես
ՄԻՋԱԶԳԱՅԻՆ
Eadaily.com-ը գրում է, որ ի տարբերություն Ադրբեջանի, Հայաստանը «փակուղում» է, Երևանը օդ ու ջրի պես ֆինանսական օգնության կարիք ունի, և ներկայումս վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի իշխանությունն այդ օգնությունը կարող է ստանալ միայն Եվրամիության կողմից։ Report լրատվական գործակալությանը տված հարցազրույցում բավականին կատեգորիկ հայտարարությունների նման մի շարքով է հանդես եկել Ադրբեջանի նախկին արտգործնախարար Թոֆիկ Զուլֆուգարովը։ Նրա կարծիքով, ստեղծված «անելանելի իրավիճակի» պատճառով Երևանը ցանկանում է մերձենալ Արևմուտքի հետ։ «Կրեմլը դա հասկանում է։ Հավանական է, որ ռուսական ճնշումը կարող է մեծանալ, եթե Հայաստանը ևս մեկ քայլ կատարի դեպի Արևմուտք։ Բայց պետք է հաշվի առնել նաև այն հանգամանքը, որ Ռուսաստանն ինքն այժմ գտնվում է ճգնաժամային իրավիճակում։ Մեր հյուսիսային հարևանն աստիճանաբար հեռանում է տարածաշրջանից (Հարավային Կովկասից)։ Հայաստանը նրան այնքան էլ չի անհանգստացնում։ Մի խոսքով, ներկա իրավիճակը շատ բարդ է, և դժվար է միանշանակ կանխատեսում տալ»,- ասել է նախկին նախարարը։
Զուլֆուգարովը, ով 1998-1999 թվականներին զբաղեցրել է Ադրբեջանի ԱԳՆ ղեկավարի պաշտոնը, կարծում է, որ հայ-ադրբեջանական կարգավորման օրակարգի հիմնական խնդիրները չեն լուծվել ո՛չ Բրյուսելում, ո՛չ էլ Մոսկվայում։
«Նիկոլ Փաշինյանը հայտարարել է, որ նոր պայմաններում շարունակելու է իր քաղաքականությունը Ղարաբաղի նկատմամբ։ Բայց այս դեպքում կարելի է ասել, որ պատերազմը դեռ չի ավարտվել, քանի որ Ադրբեջանը ոչ մի կերպ չի համաձայնվի դրան»,- հայտարարել է նա։ Անդրադառնալով այսպես կոչված Զանգեզուրի միջանցքի թեմային նախկին դիվանագետն ասել է, որ Բաքվի և Երևանի միջև բանակցությունների ներկա փուլում գլխավոր խնդիրը հենց «այդ ճանապարհի վերականգնումն է»։ «Ամենակարևորն այն է, թե ինչ կանոններով է գործելու Զանգեզուրի միջանցքը»,- ասել է նա։
Անդրադառնալով Թուրքիայի նախագահ Ռեջեփ Թայիփ Էրդողանի բրյուսելյան հանդիպման մասին Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևի տված տեղեկատվությանը նախկին արտգործնախարարը վստահություն է հայտնել, որ «համակարգված գործունեությունը երկու ղեկավարների կողմից ստորագրված Շուշայի հռչակագրի գլխավոր պահանջն է»։
Նշենք, որ միջազգային հարաբերությունների ոլորտում ադրբեջանցի փորձագետի փաստարկները որոշակի հարցերի շուրջ խիստ հակասական են թվում։ Այսպիսով, հայտարարությունը, թե Ռուսաստանը «աստիճանաբար դուրս է գալիս» Անդրկովկասից չի հիմնավորվում որևէ փաստով և հեռու է իրականությունից, հատկապես հաշվի առնելով 2020 թվականի նոյեմբերից Լեռնային Ղարաբաղում ռուսական խաղաղապահ կոնտինգենտի ներկայությունը։ Ինչ վերաբերում է Հայաստանի «փակուղային» վիճակին և Ռուսաստանում «ճգնաժամային իրավիճակին», ապա Զուլֆուգարովին և նման տեսությունների հեղինակներին կարելի է հիշեցնել, որ հենց Ադրբեջանն է վերջին ամիսներին սիրախաղում Եվրոպայի հետ տենդագին փորձերով իրեն ներկայացնել որպես ռուսական էներգակիրների «այլընտրանք»: Բաքուն, իհարկե, շատ ավելի քիչ չափով, քան Երևանը, կախված է արտաքին ֆինանսական օգնությունից։ Բայց նրա ավանդական տնտեսական կախվածությունը նավթի և գազի արտահանումից դեպի արևմուտք, ինչպես նաև գործնականում ամբողջական ռազմական և քաղաքական կախվածությունը Թուրքիայից, Բաքվի մեկնաբանները չպետք է անտեսեն և Ադրբեջանը ներկայացնեն որպես Անդրկովկասի ամենամեծ «արտաքին քաղաքականության ինքնաբավությամբ» հանրապետություն։
Իսկ Ռուսաստանի հետ դաշնակցային համագործակցությանը նրա հավատարմությունը, որի մասին 2022 թվականի փետրվարի 22-ին քաղաքական ամենաբարձր մակարդակով ստորագրվել է երկկողմ հռչակագիր, կարծես թե, մեղմ ասած, ոչ միշտ է հետևողական։ Անգամ հպանցիկ հայացքը ադրբեջանական ԶԼՄ-ներում ուկրաինական հակամարտության մասին, այդ թվում՝ իշխանամետ հրապարակումներին, բավական է հասկանալու համար, թե ինչ խեղաթյուրված հակառուսական տեղեկատվության հոսք է գալիս Աբշերոնի թերակղզուց։ Ցավով պետք է փաստել, որ այդ երկրում աճող եռանդով համակրում են Կիևի ռեժիմին։
Նյութը հրապարակման պատրաստեց Կամո Խաչիկյանը
