«Կարող է ձևավորվել հիբրիդ». ինչն է սպառնում «omicron»-ի և «delta»-ի միաձուլումը
ՀԱՍԱՐԱԿՈՒԹՅՈՒՆ
Gazeta.ru-ն գրում է, որ Կորոնավիրուսի օմիկրոն և դելտա շտամներով միաժամանակ վարակվելու դեպքում ավելի վտանգավոր բազմազանության առաջացման վտանգ կա։ Այս մասին հայտարարել է ամերիկյան Moderna ընկերության գլխավոր բժիշկ Փոլ Բերթոնը Մեծ Բրիտանիայի Համայնքների պալատի գիտության և տեխնոլոգիաների հանձնաժողովի նիստի ժամանակ։ «Առաջիկա ամիսներին այս երկու շտամները կգոյատևեն միասին, և Omicron-ը… կսկսի մարդկանց վարակել Delta-ի հետ շատ բարդ իրավիճակի ֆոնին: Սա կարող է հանգեցնել իրավիճակների, երբ մարդիկ ... վարակվեն երկու տարբերակով, ինչը թույլ է տալիս այս վիրուսներին հետագայում զարգանալ և մուտացիայի ենթարկվել: Այս իրավիճակը մտահոգություններ է առաջացնում»,- մեջբերել է գիտնականին Express հրատարակությունը։ Օմիկրոնի մասին գիտնականների ստացած տեղեկությունները հուշում են, որ նոր շտամով հոսպիտալացումների թիվը համեմատելի է դելտայի առաջացրած իրավիճակի հետ, ավելացրել է Բերթոնը։
«Մենք միշտ պետք է պատրաստվենք այն բանին, որ տեսակների ներսում կլինեն համընկնումներ և նոր շտամներ կհայտնվեն, դա արդեն տեսնում ենք։ Այս հայտարարության մեջ ոչ մի սենսացիոն բան չկա։ Դե, նոր շտամ կհայտնվի, մենք կուսումնասիրենք դրա հատկությունները»,- «Gazeta.Ru»-ին ասել է Ռոսպոտրեբնադզորի Համաճարակաբանության կենտրոնական գիտահետազոտական ինստիտուտի փոխտնօրեն, ՌԴ ԳԱ ակադեմիկոս Վադիմ Պոկրովսկին։
Իմունոլոգ, «KEG» պայմանագրային հետազոտական ընկերության գլխավոր տնօրեն, բ.գ.թ. Նիկոլայ Կրյուչկովն ասել է. «Դատելով այն բանից, թե ինչպես է օմիկրոնը տեղաշարժում դելտան, այն երկրներում, որտեղ այն արդեն հասել է, չափազանց քիչ հավանական է, որ նրանք գոյակցեն միասին: Ամենայն հավանականությամբ կլինի միայն «օմիկրոնը»: Ավելին, գերիշխող գծի փոփոխությունը տեղի կունենա մի քանի շաբաթվա ընթացքում, եթե այն ներմուծվի երկիր, կարծում եմ՝ չորսից հինգ շաբաթից»։ Բացի այդ, հավելել է Կրյուչկովը, որպեսզի մարդու օրգանիզմ միանգամից երկու տարբերակ մտնի, անհրաժեշտ են որոշակի պայմաններ, ինչպես նաև նույն վիրուսային բեռը. «Սա բավականին սահմանափակ ժամանակային հնարավորություն է. կարճ ժամանակում անհրաժեշտ է երկու անկախ աղբյուր՝ բավական հավասար վիրուսային բեռով, որպեսզի սկսվի վարակիչ գործընթացը երկու գծով։ Բացի այդ, եթե անգամ օրգանիզմում խառը տարբերակներ հայտնվեն, դրանք գրեթե բոլորն ավելի վատ հատկություններ կունենան էվոլյուցիոն տեսանկյունից համեմատած օմիկրոնի հետ»։
Այնուամենայնիվ, փոքր հավանականությունը, որ օրգանիզմ ներթափանցած շտամները մուտացիայի կենթարկվեն, մնում է, ասել է Պոկրովսկին։ «Օմիկրոնի և դելտայի դեպքում նման հայտարարությունները հստակ ձգում են, քանի որ բոլոր այս շտամները, որոնք հայտնի են, կարող էին արդեն մեկ մարդու մոտ լինել, և մինչ այժմ ոչինչ չի եղել: Միևնույն ժամանակ, նման համընկնման մեթոդով վաղ թե ուշ հնարավոր է դառնում պատվաստանյութի շտամ ստանալ, այսինքն՝ հիվանդությունը կլինի շատ թեթև, իսկ անընկալությունը երկար ու ամուր»,- մանրամասնել է համաճարակաբանը»: Կարող է ձևավորվել նաև «հիբրիդ». գեների և սպիտակուցների մի մասը կպատկանի «դելտային», իսկ մյուսը՝ «օմիկրոնին»: «Եթե մարդը միաժամանակ վարակվում է վիրուսի երկու տեսակով, ապա նրա օրգանիզմում կարող է առաջանալ համակցություն և «հիբրիդ» ձևավորվել, երբ իրականում գեների և սպիտակուցների մի մասը կլինի օմիկրոնից, իսկ մի մասը՝ դելտայինը, բայց դա շատ քիչ հավանական գործընթաց է, որը համաճարակաբանական նշանակություն չի ունենա», - ասել է Կրյուչկովը: Ռիսկի խմբում, նրա խոսքով, ծանր իմունային անբավարարությամբ հիվանդներն են: «Նրանք կարող են վարակվել երկու շտամներով նույնիսկ համեմատաբար ցածր վիրուսային ծանրաբեռնվածությամբ, և ամենավատն այն է, որ նրանք կարող են վարակիչ լինել երկար ժամանակով», - եզրափակել է նա: Ընդ որում, նոր մուտացիա կանխելու համար դեռ պետք չէ ուժեղացնել պատվաստանյութերը, համոզված է Պոկրովսկին։ «Դուք, իհարկե, կարող եք օգտագործել ժամանակակից մաթեմատիկան հաշվարկելու համար, թե ինչ տարբերակներ են հնարավոր, և արդյունքները դնել ապագա պատվաստանյութերում: Դեռ պետք չէ դրանք ուժեղացնել, քանի որ փորձը ցույց է տալիս, որ երբ մարդը հիվանդանում է երկու վիրուսով, նրանք մարմնում մրցում են միմյանց հետ, հատկապես, եթե դրանք նույն տեսակի են։ Նրանցից մեկը ստանձնում է իր պարտականությունները, սակայն դա էապես չի ազդում հիվանդության ընթացքի վրա»,- ասել է նա։
Նյութը հրապարակման պատրաստեց Կամո Խաչիկյանը
